Βομβαρδισμοί στη Βηρυτό ενόψει συνομιλιών στο Πεντάγωνο

Στο Πεντάγωνο ετοιμάζονται δύο παράλληλα τραπέζια. Στο πρώτο, το security track, λιβανέζοι και ισραηλινοί στρατιωτικοί θα συζητήσουν ανάπτυξη δυνάμεων και αποτροπή. Στο δεύτερο, το political track στο State Department, αξιωματούχοι ψάχνουν τη μακρά αρχιτεκτονική Ισραήλ-Λιβάνου (Arab News). Την ίδια στιγμή, στη Χουεϊφάτ, στα νότια προάστια της Βηρυτού κοντά στο αεροδρόμιο, ένα διαμέρισμα διαλύεται από δύο πυραύλους ακριβείας (Channel News Asia).

Η σαρωτική εντολή εκκένωσης για όλες τις περιοχές νότια του ποταμού Ζαχράνι είχε δοθεί από χθες (To Brief). Το νέο στοιχείο είναι ο απολογισμός που συμπίπτει με την έναρξη των συνομιλιών. Τουλάχιστον 14 νεκροί σε Τύρο, Σιδώνα και Αντλούν, ανάμεσά τους γυναίκες, παιδιά και ένας λιβανέζος στρατιώτης (AJC/AP, WRAL/AP).

Η ταυτόχρονη εικόνα δεν είναι παράδοξο. Είναι η μέθοδος.

Από τις 16 Απριλίου, που τέθηκε σε ισχύ η νέα εκεχειρία, ο αμερικανικός μηχανισμός εφαρμογής IMIM δεν διαθέτει ανεξάρτητο προληπτικό σκέλος. Το Ισραήλ αποφασίζει μόνο του τι συνιστά «επικείμενη απειλή» πριν χτυπήσει (Naharnet). Αυτό που η Ουάσιγκτον ονομάζει διπλωματικά «freedom of action» είναι στην πράξη το δικαίωμα της μίας πλευράς να γράφει αναδρομικά τους κανόνες με βομβαρδισμούς. Ανώτερος αξιωματούχος του State Department υπαινίχθηκε πρόσφατα ότι η Ουάσιγκτον στηρίζει την ισραηλινή κλιμάκωση ως μοχλό πίεσης (Naharnet).

Η αριθμητική της ασυμμετρίας

Σε μία ημέρα τον Μάιο, η UNIFIL κατέγραψε 91 παραβιάσεις εναέριου χώρου, 399 περιστατικά πυρών αποδιδόμενα στις ισραηλινές δυνάμεις και 11 τροχιές βλημάτων στην πλευρά της Χεζμπολάχ (UN Press). Η αναλογία 36 προς 1 δείχνει ποιος επιβάλλει τους όρους στο πεδίο πριν καν ξεκινήσει η συζήτηση. Όταν ο πρόεδρος Αούν δηλώνει ότι η ισραηλινή αποχώρηση είναι «μη διαπραγματεύσιμη» (Asharq Al-Awsat), μιλά για χάρτη που το Ισραήλ ξαναζωγραφίζει κάθε εβδομάδα με προειδοποιήσεις εκκένωσης και drones.

Η ισραηλινή λογική έχει συνεκτικότητα. Η Χεζμπολάχ διατηρεί υποδομές και εκτοξευτές κοντά στα βόρεια σύνορα, ο λιβανικός στρατός δεν προχωρά σε ουσιαστικό αφοπλισμό, οι κάτοικοι του βόρειου Ισραήλ δεν επιστρέφουν με ασφάλεια (Times of Israel). Όμως εδώ κρύβεται η αντίφαση που σπάνια λέγεται: τα πλήγματα δεν αποδυναμώνουν μόνο τη Χεζμπολάχ. Υπονομεύουν τον ίδιο τον λιβανικό στρατό, τον εγγυητή της συμφωνίας. Η λιβανική στρατιωτική ηγεσία καταγγέλλει ότι οι ισραηλινές επιθέσεις εμποδίζουν την ανάπτυξη μονάδων νότια του Λιτάνι (Ahram Online), δηλαδή ακριβώς το σκέλος που απαιτεί η Απόφαση 1701, στην οποία ακουμπούν όλες οι τρέχουσες συνομιλίες.

Τα τετελεσμένα ως ατζέντα

Η Χεζμπολάχ, μετά την απώλεια του Νασράλα τον Σεπτέμβριο 2024 και τις πρόσφατες στοχευμένες δολοφονίες στελεχών της δύναμης Ραντβάν, παραμένει στρατιωτικά ζωντανή αλλά πολιτικά απομονωμένη. Αρνείται τις άμεσες συνομιλίες, αποκαλώντας τες «καθαρό κέρδος» για το Ισραήλ (Al-Monitor). Δεν κάθεται στο τραπέζι της Ουάσιγκτον. Ούτε οι εκτοπισμένοι του Νότου: ο ΟΗΕ περιγράφει καταφύγια γεμάτα και οικογένειες που κοιμούνται σε αυτοκίνητα (UN News).

Όταν οι λιβανικές αντιπροσωπίες φτάσουν στο Πεντάγωνο, η συζήτηση δεν θα ξεκινά από μηδενική βάση. Θα ξεκινά από έναν χάρτη όπου το Ισραήλ ήδη κατέχει πέντε νότιες θέσεις, η ζώνη ασφαλείας του εκτείνεται 8-10 χιλιόμετρα εντός λιβανικού εδάφους, και κάθε νέο πλήγμα νομιμοποιεί στην πράξη το δόγμα της μονομερούς ενέργειας. Στρατιωτικά τετελεσμένα μετατρέπονται σε διπλωματικά σημεία εκκίνησης.

Για την Αθήνα, ο μηχανισμός στον οποίο πατάει έχει ημερομηνία λήξης. Η ελληνική θέση στηρίζεται σε γενικές αναφορές στον Χάρτη του ΟΗΕ, χωρίς ονομαστική παρέμβαση για τα τελευταία πλήγματα (Capital.gr). Η UNIFIL, στην οποία συμμετέχει ελληνικό προσωπικό, έχει ανανεωθεί «για τελευταία φορά» έως 31/12/2026 (SIPRI). Μετά την προθεσμία αυτή, η εποπτεία περνά οριστικά στα αμερικανικά κανάλια που σήμερα εμφανίζονται να ανέχονται την κλιμάκωση. Επτά μήνες απομένουν στην ελληνική διπλωματία για να επιλέξει αν θα μιλήσει με όνομα ή θα παραδώσει τη φωνή της στον μηχανισμό που σβήνει.