Όλγα Γεροβασίλη: έφυγε από τον ΣΥΡΙΖΑ, κράτησε την έδρα

Ο ΣΥΡΙΖΑ μπήκε στη Βουλή το καλοκαίρι του 2023 με 47 βουλευτές. Στις 24 Αυγούστου έμεινε με 11. Η Όλγα Γεροβασίλη, πρώην Ε΄ αντιπρόεδρος της Βουλής και στέλεχος του παλιού πυρήνα Τσίπρα, έστειλε επιστολή στον πρόεδρο του σώματος Νικήτα Κακλαμάνη, αποχώρησε από την Κοινοβουλευτική Ομάδα και από το προεδρείο, και δήλωσε ότι συνεχίζει «ως ανεξάρτητη Βουλευτής Άρτας» (in.gr, ΕΡΤ). Η κρίση που αποδεκάτισε το κόμμα έφτασε στον σκληρό του πυρήνα, και η βαρύτερη μέχρι τώρα αποχώρηση έγινε κρατώντας το βουλευτικό αξίωμα.

Η διαδρομή ως εδώ έχει δύο σταθμούς. Ο πρώτος ήρθε λίγους μήνες μετά τις εκλογές του 2023, όταν η εσωκομματική αντιπολίτευση έφυγε για να φτιάξει τη Νέα Αριστερά και το κόμμα έπεσε στους 36 (Το Ποντίκι). Ο δεύτερος ήταν το καλοκαίρι του 2026, ένα κύμα αποχωρήσεων μέσα σε λίγες μέρες του Ιουλίου που έριξε την ομάδα τόσο χαμηλά ώστε ο ΣΥΡΙΖΑ βρέθηκε μόλις έναν βουλευτή πάνω από το ΚΚΕ (CNN Greece). Στις 17 Ιουλίου, μέσα σε εκείνο το κύμα (To Brief), η προαναγγελία της ίδιας της Γεροβασίλη περιόρισε την ΚΟ πολιτικά στους 12 (thetoc).

Και εδώ βρίσκεται η λεπτομέρεια που έχει σημασία. Αυτό που υποσχέθηκε η Γεροβασίλη τον Ιούλιο ήταν μόνο η αποστολή επιστολής ανεξαρτητοποίησης, την οποία μετέθεσε ως το άνοιγμα της Βουλής επικαλούμενη τα καθήκοντά της στο προεδρείο (Capital). Την παράδοση της έδρας τη ζήτησε ένα μήνα αργότερα το ίδιο το κόμμα: στις 18 Αυγούστου η Ρένα Δούρου, ως πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Ομάδας, της έθεσε προθεσμία ως τις 24 Αυγούστου «να αποστείλει την επιστολή παραίτησης και να ολοκληρωθεί η θεσμική διαδικασία με παράδοση της έδρας» (The Press Project). Η Γεροβασίλη έκανε το πρώτο, όχι το δεύτερο.

Και είχε κάθε δικαίωμα. Ο βουλευτής που φεύγει από κόμμα ή Κοινοβουλευτική Ομάδα δεν χάνει την έδρα του: το άρθρο 60 του Συντάγματος κατοχυρώνει «απεριόριστο δικαίωμα γνώμης και ψήφου κατά συνείδηση», μια ελεύθερη εντολή που το κόμμα δεν μπορεί να ανακαλέσει (epolitical). Το «όποιος αποχωρεί επιστρέφει την έδρα» είναι πολιτική και ηθική αξίωση, όχι κανόνας που εφαρμόζεται από μόνος του: στηρίζεται στο ότι ο ψηφοφόρος την εξέλεξε με το ψηφοδέλτιο του ΣΥΡΙΖΑ, όχι ως μεμονωμένο πρόσωπο (enikos).

Τι αλλάζει λοιπόν πρακτικά; Λιγότερα απ' όσα δείχνει ο αριθμός. Οι 11 βουλευτές δεν καταργούν την ομάδα του ΣΥΡΙΖΑ στη Βουλή, αφού ο Κανονισμός θέλει 10 για να σχηματιστεί Κοινοβουλευτική Ομάδα, κι έτσι το κόμμα μένει οριακά πάνω από το όριο (LiFO). Το πλήγμα είναι αλλού, στο προεδρείο της Βουλής. Η Γεροβασίλη ήταν Ε΄ αντιπρόεδρος, μια θέση που δεν είναι διακοσμητική, αφού οι αντιπρόεδροι προεδρεύουν των συνεδριάσεων της Ολομέλειας. Μόλις έπαψε να ανήκει στην ΚΟ του ΣΥΡΙΖΑ, η θητεία της εκεί έληξε αυτοδικαίως (Athens Voice), και η κενή θέση δεν περιμένει: ο Κανονισμός ορίζει να καλυφθεί «αμέσως» με νέα εκλογή στην Ολομέλεια (Το Βήμα).

Οι ανεξάρτητοι της Βουλής φτάνουν πλέον τους 52, βουλευτές εκτός κάθε κοινοβουλευτικής ομάδας (Voria). Πού πηγαίνει η Γεροβασίλη από εδώ; Εδώ σταματούν τα βεβαιωμένα και αρχίζουν οι εκτιμήσεις. Δημοσιεύματα την τοποθετούν στην ΕΛ.Α.Σ., το νέο κόμμα του Αλέξη Τσίπρα, γύρω από το οποίο ανασυντάσσεται η μετα-ΣΥΡΙΖΑ Αριστερά μετά τη δημόσια επανεμφάνισή του (To Brief) και το οποίο παρουσιάζει το οικονομικό του πρόγραμμα στη Θεσσαλονίκη στις 2 Σεπτεμβρίου. Καμία επώνυμη δήλωση της ίδιας, του Τσίπρα ή του κόμματος δεν επιβεβαιώνει την ένταξη (Alfavita). Μια ανεξάρτητη βουλευτής με το προφίλ της, όμως, προσθέτει βάρος στον χώρο του χωρίς να χρειάζεται άμεση, τυπική μεταγραφή.

Η επόμενη πράξη είναι ήδη ορατή: η Ολομέλεια θα εκλέξει νέο Ε΄ αντιπρόεδρο στη θέση που άδειασε (CNN Greece). Ο ΣΥΡΙΖΑ βγαίνει από τη μέρα χάνοντας τρία πράγματα μαζί: έναν βουλευτή, μια αντιπροεδρία της Βουλής και το αφήγημα ότι όσοι φεύγουν επιστρέφουν την έδρα στο κόμμα. Η Γεροβασίλη κράτησε τα τρία που μετρούν για την επόμενη μέρα: την έδρα, το μικρόφωνο και την ελευθερία των κινήσεών της.