Ισραήλ: Ψήφισε θανατική ποινή δι' απαγχονισμού για Παλαιστίνιους, σιωπά η Αθήνα

Απλή πλειοψηφία δικαστών, ποσοστό καταδίκης 99%, περιθώριο 90 ημερών από την απόφαση ως την εκτέλεση, δι' απαγχονισμού, χωρίς δικαίωμα χάριτος. Αυτοί είναι οι αριθμοί των ισραηλινών στρατοδικείων στη Δυτική Όχθη, τα δικαστήρια που από χθες μπορούν να επιβάλουν θανατική ποινή σε Παλαιστίνιους κρατούμενους. Η Κνεσέτ ψήφισε τον νόμο με 62-48 (Anadolu Agency). Πρόκειται για την πρώτη θεσμοθέτηση εκτέλεσης από το Ισραήλ μετά τη δίκη του Άιχμαν, το 1962.

Δύο νομικά συστήματα, ίδιο έδαφος

Ο μηχανισμός αποκαλύπτει τη λογική του νόμου. Για Παλαιστίνιους της Δυτικής Όχθης, η θανατική ποινή λειτουργεί ως προεπιλογή: ο δικαστής πρέπει να αιτιολογήσει γιατί δεν την επιβάλλει. Για Ισραηλινούς πολίτες που κατηγορούνται για πανομοιότυπα αδικήματα, ο νόμος προβλέπει θανατική ποινή μόνο για φόνο «με σκοπό την άρνηση της ύπαρξης του κράτους». Διατύπωση που, όπως εξηγεί ο πρώην επικεφαλής δημόσιας υπεράσπισης του Ισραήλ Yoav Sapir, «δομικά αποκλείει Εβραίους δράστες» (Boston Globe). Το Human Rights Watch χαρακτηρίζει τον νόμο μεροληπτικό (HRW). Τέσσερις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις εξέδωσαν κοινή καταδίκη (UK Gov). Οι ΗΠΑ δήλωσαν ότι «σέβονται το κυριαρχικό δικαίωμα του Ισραήλ» (Economic Times).

Η ελληνική σιωπή και η λογική της

Η Γερμανία, η Γαλλία, η Ιταλία, το Ηνωμένο Βασίλειο μίλησαν. Η Αθήνα σιώπησε. Η εξήγηση δεν βρίσκεται στην αδιαφορία, αλλά στον εγκλωβισμό.

Στη Γάζα βρίσκονται 150 Έλληνες στρατιωτικοί σε μάχιμα τμήματα της Διεθνούς Δύναμης Ασφαλείας, χωρίς καν ψηφοφορία στη Βουλή (To Brief). Η διατήρηση στρατευμάτων υπό τη διοίκηση ενός κράτους που εισάγει θεσμικά τη θανατική ποινή με εθνοτικά κριτήρια δημιουργεί πολιτική τριβή που θα οξύνεται με κάθε εκτέλεση. Αλλά η απόσυρσή τους θα σήμαινε ρήξη με το Ισραήλ σε στιγμή που η Ελλάδα δεν μπορεί να την αντέξει.

Γιατί δεν μπορεί: μόλις χθες, η ισραηλινή αστυνομία μπλόκαρε τον Λατίνο Πατριάρχη Ιεροσολύμων από τον Πανάγιο Τάφο, πυροδοτώντας ιταλική αντίδραση (To Brief). Η Αθήνα, de facto προστάτης του Ελληνορθόδοξου Πατριαρχείου στα Ιεροσόλυμα, γνωρίζει ότι η τύχη του εξαρτάται από τη διάθεση της κυβέρνησης Νετανιάχου και του υπουργού Εθνικής Ασφάλειας Μπεν Γκβίρ. Μια δημόσια καταδίκη του νόμου θα εκθέσει ταυτόχρονα τους στρατιώτες και το Πατριαρχείο.

Η ACRI (Ισραηλινή Ένωση Πολιτικών Δικαιωμάτων) προσέφυγε ήδη στο Ανώτατο Δικαστήριο (ACRI). Ο νόμος τίθεται σε ισχύ σε 30 ημέρες. Αν δεν ανασταλεί, η Αθήνα θα πρέπει να επιλέξει ανάμεσα στις ευρωπαϊκές της δεσμεύσεις και τα υλικά της συμφέροντα στην περιοχή. Η σιωπή μέχρι τώρα δείχνει ότι η επιλογή έχει ήδη γίνει.