Στο σκοτάδι η Βουλή: 150 στρατιωτικοί στη Γάζα και οι καταδίκες του Predator

Δύο αξιωματικοί βρίσκονται ήδη σε αμερικανικό κέντρο συντονισμού στο νότιο Ισραήλ. Εκατό με εκατόν πενήντα ακόμα ετοιμάζονται για ανάπτυξη στη Διεθνή Δύναμη Σταθεροποίησης της Γάζας, με θωρακισμένα M1117 (greekcitytimes.com). Τέσσερις επιχειρηματίες καταδικάστηκαν ερήμην σε 126 χρόνια φυλάκιση για τις υποκλοπές Predator, ενώ 27 από τους 87 στόχους του λογισμικού παρακολουθούνταν ταυτόχρονα και από την ΕΥΠ (To Brief). Η Βουλή δεν ψήφισε τίποτα για το πρώτο. Δεν ενημερώθηκε ουσιαστικά για το δεύτερο.

Οι δύο υποθέσεις φαίνονται άσχετες μεταξύ τους. Δεν είναι. Αυτό που τις συνδέει είναι η ίδια θεσμική αδυναμία: η κυβέρνηση αποφασίζει, η Βουλή πληροφορείται εκ των υστέρων, αν πληροφορείται.

Στη Γάζα, η Νέα Αριστερά ζήτησε σύγκληση της Επιτροπής Εθνικής Άμυνας και Εξωτερικών Υποθέσεων για «πλήρη ενημέρωση σχετικά με την αποστολή μάχιμων δυνάμεων» (diplomaticpoint.com). Ο Μιχάλης Κατρίνης (ΠΑΣΟΚ) ζήτησε «συναντίληψη στη βάση αρχών, όχι μια δημοσιογραφική ενημέρωση εκ των υστέρων» (diplomaticpoint.com). Κανένα αίτημα δεν ικανοποιήθηκε.

Στις υποκλοπές, ο πρωθυπουργός αρνήθηκε στη Βουλή ακόμα και να αναφερθεί στην καταδίκη. Πρότεινε «προ ημερησίας συζήτηση» για το κράτος δικαίου, δηλαδή πολιτικό debate χωρίς νομική συνέπεια, αντί της Εξεταστικής Επιτροπής που ζήτησε ο Ανδρουλάκης, οργάνου με εξουσία κλήτευσης μαρτύρων (To Brief). Ακόμα και το OT.gr, μέσο που σπάνια ασκεί κριτική στην κυβέρνηση, χρησιμοποίησε τη φράση «σιγή ιχθύος» (OT.gr).

Το πρόβλημα είναι δομικό. Το άρθρο 36§5 του Κανονισμού της Βουλής προβλέπει ότι οι υπουργοί ενημερώνουν την αρμόδια Επιτροπή «τουλάχιστον δύο φορές ανά Σύνοδο» (hellenicparliament.gr). Στην πράξη, οι ενημερώσεις είναι γενικές. Η Επιτροπή δεν έχει εξουσία veto. Δεν υπάρχει ψηφοφορία για στρατιωτικές αποστολές. Για την ΕΥΠ, δεν υπάρχει καν ειδική κοινοβουλευτική εποπτεία, σε αντίθεση με τη Γερμανία, τη Γαλλία ή τις ΗΠΑ. Ο Κοτζιάς το 2015 είχε προτείνει «τριμελή κοινοβουλευτική επιτροπή ελέγχου απόρρητων» (mfa.gr). Η πρόταση δεν υλοποιήθηκε ποτέ.

Η αντιπολίτευση καταγγέλλει, αλλά κινείται σε διαφορετικές κατευθύνσεις: ο Ανδρουλάκης ζητά Εξεταστική μόνος, ο ΣΥΡΙΖΑ ζητά εξεταστική δική του, η Νέα Αριστερά ζητά ενημέρωση για τη Γάζα. Κανείς δεν συντονίζεται. Κανείς δεν θέτει το μεγαλύτερο ερώτημα: γιατί η Βουλή δεν μπορεί να ελέγξει ούτε τις μυστικές υπηρεσίες ούτε τις στρατιωτικές αποστολές της χώρας.

Η Ελλάδα στέλνει στρατό στη Γάζα χωρίς κοινοβουλευτική ψηφοφορία. Η ΕΥΠ λειτουργεί χωρίς κοινοβουλευτικό έλεγχο. Και η Βουλή, κατά τα άλλα, συνεδριάζει κανονικά.