Ρεπορτάζ: 240.000 τσιπ Nvidia σε Κινέζους μέσω ύποπτης κατασκόπου

Ένα δίκτυο εταιρειών γύρω από την Άλις Χουάνγκ φέρεται να διοχέτευσε σε κινεζικές εταιρείες περίπου 240.000 προηγμένα τσιπ Nvidia, αξίας τουλάχιστον 7,5 δισ. δολαρίων (Reuters). Η Άλις Χουάνγκ είναι επιχειρηματίας και αμερικανικές υπηρεσίες τη θεωρούν ύποπτη για κατασκοπεία υπέρ της Κίνας (Fortune). Τον ισχυρισμό για τα τσιπ τον κάνει το The Information· το Reuters δεν μπόρεσε να επαληθεύσει τους αριθμούς, βρήκε όμως στα δικά του τελωνειακά αρχεία τσιπ Nvidia να φτάνουν σε ινδονησιακή θυγατρική της Megaspeed, εταιρείας του δικτύου (Kathmandu Post). Το ερώτημα που θα κρίνει αν πρόκειται για λαθρεμπόριο διατυπώνεται απλά: ταξίδεψαν τα τσιπ στην Κίνα ή ταξίδεψε η δουλειά των Κινέζων πελατών προς τα τσιπ;

Τα ρεπορτάζ συνδέουν την Άλις Χουάνγκ ερωτικά με τον CEO της Nvidia, Τζένσεν Χουάνγκ. Στις 8 Νοεμβρίου εκείνος παραδέχθηκε σε μήνυμα προς τους εργαζομένους ότι ήταν άπιστος, χωρίς να την κατονομάσει (NPR). Το διοικητικό συμβούλιο της εταιρείας ερευνά αν η σχέση εξέθεσε εταιρικές πληροφορίες (To Brief). Το νέο ρεπορτάζ αφορά κάτι πιο απτό: φορτία τσιπ.

Το The Information επικαλείται δύο ανθρώπους που τη γνωρίζουν και εταιρικά μητρώα. Περιγράφει δίκτυο που στήθηκε από το 2023 γύρω από δύο εταιρείες.

Η πρώτη είναι η Megaspeed της Σιγκαπούρης, καταχωρισμένος συνεργάτης της Nvidia. Νοικιάζει σε πελάτες χρόνο σε διακομιστές Nvidia που βρίσκονται σε κέντρα δεδομένων της Νοτιοανατολικής Ασίας (CNA). Η δεύτερη είναι η Shanghai Century Litong, κινεζική εταιρεία που μισθώνει ισχύ AI από δικούς της διακομιστές (10jqka). Σε αυτήν φέρεται να κατέληξε εξοπλισμός που αγόρασε η Speedmatrix, η μαλαισιανή εταιρεία του ομίλου Megaspeed.

Γιατί μετράει πού βρίσκεται το τσιπ

Τα τσιπ του ρεπορτάζ είναι H100, H200 και ορισμένα A100, οι επεξεργαστές πάνω στους οποίους εκπαιδεύονται τα μεγάλα μοντέλα AI. Για να σταλούν στην Κίνα χρειάζονται άδεια της Ουάσιγκτον, ακόμη κι αν περάσουν πρώτα από Μαλαισία ή Ινδονησία. Η τρίτη χώρα δεν αλλάζει τον πραγματικό προορισμό (eCFR).

Υπάρχει όμως και δεύτερος δρόμος, αυτό που η αγορά λέει cloud, και θυμίζει ενοικίαση ωρών σε επαγγελματική κουζίνα. Ο πελάτης στην Κίνα στέλνει μέσω διαδικτύου δεδομένα και εντολές σε κάρτες που μένουν σε κέντρο δεδομένων της Νοτιοανατολικής Ασίας. Εκεί εκπαιδεύει το μοντέλο του ή παίρνει απαντήσεις, και κατεβάζει μόνο το αποτέλεσμα. Ο φούρνος δεν φεύγει ποτέ από την κουζίνα. Αυτό ακριβώς πουλά η Megaspeed.

Η υπηρεσία του αμερικανικού υπουργείου Εμπορίου που ελέγχει τις εξαγωγές (BIS) έχει κρίνει ότι αυτή η παροχή ισχύος δεν είναι από μόνη της εξαγωγή, εφόσον ο εξοπλισμός δεν μετακινείται (BIS). Περιορισμοί μπορεί πάντως να ισχύουν για ορισμένους χρήστες και χρήσεις. Το The Information περιγράφει και τις δύο διαδρομές, χωρίς να ξεχωρίζει πόσο από το ποσό αντιστοιχεί στην καθεμία.

Και ο δεύτερος δρόμος έχει μέγεθος. Κατά εκτίμηση του Institute for AI Policy and Strategy, για κάθε δέκα μονάδες υπολογιστικής ισχύος που αποκτά φέτος η Κίνα, οι νοικιασμένες από αμερικανικά τσιπ προσθέτουν τουλάχιστον άλλες έξι (IAPS).

Τι δείχνουν τα τεκμήρια

Τα τελωνειακά αρχεία του Reuters δείχνουν ότι η ινδονησιακή θυγατρική της Megaspeed, άλλη από τη μαλαισιανή Speedmatrix, εισήγαγε εξοπλισμό Nvidia μεταξύ 2024 και 2026, μεταξύ άλλων H100 (Reuters). Δεν δίνουν ποσότητες και δεν δείχνουν επανεξαγωγή. Δείχνουν τσιπ στη Νοτιοανατολική Ασία, δηλαδή στοιχεία συμβατά με τη διαδρομή της κουζίνας.

Η Άλις Χουάνγκ υπήρξε ελέγχουσα μέτοχος της Megaspeed το 2023 (Kathmandu Post). Οι μετοχές πέρασαν αργότερα στη SwiftData, και η ερευνητική οργάνωση C4ADS δεν μπόρεσε να βρει ποιος ελέγχει τελικά τη SwiftData.

Τα 4,8 δισ. δολάρια είναι ξεχωριστή μέτρηση των New York Times: τόσο ξόδεψε τουλάχιστον η Speedmatrix σε εξοπλισμό AI από τον Ιούνιο του 2024 ως τον Φεβρουάριο του 2026 (Fortune). Το ποσό μπορεί να επικαλύπτεται με τα 7,5 δισ. Δείχνει αγορές στη Μαλαισία, όχι προορισμό.

Το μόνο δημόσιο φυσικό ίχνος μέσα στην Κίνα είναι μια δήλωση της μητρικής της Century Litong το 2023 (10jqka). Σύμφωνα με αυτήν, η θυγατρική παρέλαβε διακομιστές με H800 σε χώρο συνεργάτη της Tencent στη Σαγκάη. Τα H800 είναι άλλο μοντέλο από αυτά της καταγγελίας.

Η Century Litong λέει ότι απέκτησε νόμιμα τους πόρους της και δεν είχε συναλλαγές με την Άλις. Η Nvidia δηλώνει ότι συνεργάζεται με τους εταίρους της ώστε όλες οι πωλήσεις να τηρούν τους κανόνες (The Information). Η Megaspeed είχε δηλώσει στις 23 Δεκεμβρίου 2025 ότι επιθεωρήσεις αμερικανικών και μαλαισιανών αρχών και της Nvidia δεν βρήκαν παράνομες μεταφορές (DW). Η δήλωση αυτή προηγείται των νέων αριθμών.

Για τη φυσική αποστολή, τα αρχεία που θα έκλειναν το ερώτημα (φορτωτικές, σειριακοί αριθμοί, τελικοί χρήστες) τα έχει μόνο το κράτος. Η εσωτερική έρευνα της Nvidia δεν μπορεί να τα απαιτήσει από τρίτους. Για τη διαδρομή της κουζίνας, ο νόμος δεν δίνει ακόμη σαφή εξουσία ελέγχου. Αυτό πάει να αλλάξει το Remote Access Security Act, που πέρασε από τη Βουλή των Αντιπροσώπων με 369 ψήφους υπέρ και 22 κατά και περιμένει στη Γερουσία (Congress.gov).

Αν αποδειχθεί ότι τα τσιπ ταξίδεψαν, η υπόθεση γίνεται υπόθεση λαθρεμπορίου, με ονόματα και πιθανές διώξεις. Αν έμειναν στη Μαλαισία και την Ινδονησία, θα είναι κάτι πιο άβολο για την Ουάσιγκτον: η απόδειξη ότι ο φράχτης γύρω από τα τσιπ είχε όλο αυτό τον καιρό μια νόμιμα ανοιχτή πόρτα, το cloud.