Κούρσα για τη Σελήνη: Γιατί η NASA πληρώνει 4,1 δισ. ανά πτήση

Καθώς η αντίστροφη μέτρηση πλησιάζει στο μηδέν, πέρα από τη θερμική ασπίδα και τα τεχνικά ερωτηματικά που αναλύσαμε χθες (To Brief), υπάρχει ένας ελέφαντας στο δωμάτιο: ο λογαριασμός. Κάθε πτήση του πυραύλου SLS κοστίζει 4,1 δισεκατομμύρια δολάρια (NASA OIG). Μια θέση στο Falcon 9 της SpaceX κοστίζει 67 εκατομμύρια (SpaceX). Διαφορά 60 φορές. Στο ίδιο Falcon 9, χθες, πέντε ελληνικοί μικροδορυφόροι (ανάμεσά τους ο OPTISAT της Planetek Hellas) μπήκαν σε τροχιά (Phys.org) με κόστος μικρότερο από το 2% μιας πτήσης SLS.

Γιατί λοιπόν η NASA πληρώνει τόσα; Γιατί ο SLS δεν είναι μηχανική. Είναι πολιτική. Κατασκευάζεται σε δεκάδες πολιτείες, από εργολάβους με συμβόλαια «cost-plus»: όσο πιο ακριβά χτίζεις, τόσο περισσότερα κερδίζεις (NASA OIG). Κάθε πτήση πετάει στον ωκεανό τις μηχανές RS-25, η καθεμιά αξίας 145 εκατ. δολαρίων. Το Κογκρέσο αρνήθηκε να ακυρώσει το πρόγραμμα.

Ο πάγος που αλλάζει τα πάντα

Αυτή η κούρσα αφορά πόρους. Στους σκοτεινούς κρατήρες του σεληνιακού νότιου πόλου υπάρχει πάγος, εκατοντάδες εκατομμύρια τόνοι νερού σύμφωνα με εκτιμήσεις της NASA. Νερό σημαίνει υδρογόνο και οξυγόνο μέσω ηλεκτρόλυσης (διάσπαση με ηλεκτρικό ρεύμα). Σημαίνει καύσιμα πυραύλων, χωρίς να τα κουβαλάς από τη Γη. Όποιος στήσει πρώτος «βενζινάδικο» στη Σελήνη, ελέγχει τη λογιστική αλυσίδα κάθε μελλοντικής αποστολής ως τον Άρη.

Η Κίνα στοχεύει τον ίδιο πόλο με την αποστολή Chang'e-7 τον Αύγουστο, δύο χρόνια πριν η NASA καταφέρει να προσεδαφιστεί (Space.com).

Τέσσερις άνθρωποι στο ρίσκο

Η Artemis II δεν θα προσγειωθεί. Θα κάνει τον γύρο της Σελήνης σε 10 ημέρες και θα επιστρέψει, δοκιμάζοντας την κάψουλα Orion (NASA). Μέσα θα κάθονται τέσσερις άνθρωποι: ο διοικητής Reid Wiseman, πιλότος δοκιμών του Ναυτικού. Ο Victor Glover, που πέταξε ήδη με Crew Dragon στον ISS. Η Christina Koch, κάτοχος του ρεκόρ παραμονής γυναίκας στο διάστημα. Και ο Jeremy Hansen, ο πρώτος Καναδός που θα ταξιδέψει πέρα από τη χαμηλή τροχιά (Space.com).

Αυτοί οι τέσσερις μπαίνουν σε έναν πύραυλο που ξοδεύει τα εξαρτήματά του στη θάλασσα, με θερμική ασπίδα που κανείς δεν έχει εξηγήσει πλήρως γιατί φθάρηκε παραπάνω στην Artemis I. Το ρίσκο είναι δικό τους. Το στοίχημα, γεωπολιτικό: αν η Δύση θέλει θέση στο σεληνιακό «βενζινάδικο», κάποιος πρέπει να πετάξει πρώτος.