Η Κομισιόν κατηγορεί το TikTok ότι αφήνει εκτεθειμένους τους ανήλικους

Ένα παιδί που ανοίγει λογαριασμό στο TikTok θα έπρεπε να είναι αόρατο σε αγνώστους από την πρώτη στιγμή. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή λέει ότι δεν είναι, και σήμερα το έβαλε επίσημα στο τραπέζι. Στις 24 Ιουλίου 2026 κοινοποίησε προκαταρκτικά ευρήματα ότι η πλατφόρμα δεν εξασφαλίζει το υψηλό επίπεδο ιδιωτικότητας και ασφάλειας που ο ευρωπαϊκός νόμος απαιτεί για τους ανηλίκους, αφήνοντας λογαριασμούς παιδιών ορατούς και προσβάσιμους σε ενήλικες (European Commission). Είναι κατηγορία, όχι καταδίκη. Ανοίγει όμως τον δρόμο για πρόστιμο που μπορεί να φτάσει τα δισεκατομμύρια.

Η υπόθεση δεν είναι καινούργια. Οι Βρυξέλλες είχαν ανοίξει επίσημη έρευνα κατά του TikTok ήδη από τον Φεβρουάριο του 2024 για την προστασία ανηλίκων και τον εθιστικό σχεδιασμό (European Commission). Το σημερινό επεισόδιο είναι το επόμενο βήμα σε μια διαδικασία που κρατά καιρό, δίπλα στην παράλληλη υπόθεση κατά της Meta για τον «εθιστικό» σχεδιασμό σε Facebook και Instagram (To Brief).

Γιατί «50 κουμπιά ασφαλείας» δεν αρκούν

Το πραγματικό ερώτημα είναι αν η προστασία των παιδιών πρέπει να είναι θέμα ρυθμίσεων ή θέμα σχεδιασμού. Το TikTok απαντά ότι διαθέτει «πάνω από 50» προρυθμισμένα μέτρα προστασίας για εφήβους. Λογαριασμοί κάτω των 18 είναι ιδιωτικοί εξ ορισμού, οι μικρότεροι έφηβοι δεν μπορούν να στέλνουν προσωπικά μηνύματα, και το περιεχόμενό τους δεν μπαίνει στον βασικό αλγόριθμο ανακάλυψης (Reuters via Yahoo Finance, TikTok Support). Η εταιρεία διαφωνεί με την προκαταρκτική εκτίμηση και λέει ότι θα εξετάσει τα ευρήματα (Reuters).

Το πρόβλημα, λέει η Επιτροπή, δεν είναι πόσα κουμπιά υπάρχουν. Είναι πού βρίσκεται η ασφαλής επιλογή. Σύμφωνα με το δημοσίευμα του The Next Web, χρήστες 13-15 ετών μπορούσαν να γυρίσουν σχετικά εύκολα τον λογαριασμό τους από ιδιωτικό σε δημόσιο, ενώ οι 16-17 ετών παρέμεναν ορατοί σε οποιονδήποτε online, ακόμη και χωρίς λογαριασμό στο TikTok (The Next Web). Ακόμη και ιδιωτικοί λογαριασμοί έμεναν εντοπίσιμοι μέσω των λιστών ακολούθων (European Commission).

Σκεφτείτε τη ζώνη ασφαλείας. Η προστασία «κατ' επιλογή» είναι σαν να αγοράζεις αυτοκίνητο με τη ζώνη στο πορτμπαγκάζ: υπάρχει, αν την ψάξεις και τη φορέσεις μόνος σου. Η προστασία «εξ ορισμού» είναι η ζώνη ήδη τοποθετημένη, μπροστά σου. Η Ευρώπη δεν ρωτά αν το TikTok έχει ρυθμίσεις. Ρωτά αν το παιδί είναι ασφαλές πριν πατήσει το πρώτο κουμπί. Αν η προστασία απαιτεί από έναν 13χρονο να ξέρει πού είναι κάθε ρύθμιση και να προβλέπει κινδύνους, η ευθύνη έχει μεταφερθεί από τον σχεδιαστή στο παιδί.

Αυτή ακριβώς είναι η λογική του Digital Services Act (DSA), του ευρωπαϊκού νόμου που από το 2022 υποχρεώνει τις μεγάλες πλατφόρμες να μετριάζουν τους κινδύνους που γεννά ο ίδιος ο σχεδιασμός τους, όχι μόνο να διαγράφουν παράνομο περιεχόμενο (EUR-Lex). Το Άρθρο 28 απαιτεί ρητά «υψηλό επίπεδο προστασίας ανηλίκων», ενώ τα Άρθρα 34-35 ζητούν από τις πλατφόρμες να αξιολογούν και να περιορίζουν τους συστημικούς κινδύνους. Το ίδιο εργαλείο που στη Meta στόχευσε το ατέρμονο κύλισμα και την αυτόματη αναπαραγωγή, εδώ στοχεύει τις προεπιλογές ορατότητας (European Commission).

Τι ακολουθεί και ποιο είναι το τίμημα

Καμία απόφαση δεν έχει ληφθεί ακόμη. Το TikTok αποκτά πρόσβαση στον φάκελο, απαντά γραπτώς, και μόνο μετά από διαβούλευση η Επιτροπή μπορεί να εκδώσει τελική απόφαση μη συμμόρφωσης (EUobserver). Πρόκειται για διακριτή υπόθεση από το παλαιότερο TikTok Lite, όπου η εταιρεία δεσμεύτηκε να αποσύρει το πρόγραμμα ανταμοιβών από την ΕΕ (European Commission).

Αν οι παραβάσεις επιβεβαιωθούν, ο DSA επιτρέπει πρόστιμο έως 6% του παγκόσμιου ετήσιου τζίρου της εταιρείας (EUR-Lex). Το πιο σημαντικό όμως δεν είναι το ποσό. Είναι ότι κάθε σχεδιαστική επιλογή, το πού μπαίνει ένα κουμπί, ποια ρύθμιση είναι η αρχική, ποιος βλέπει ποιον, παύει να είναι εσωτερική υπόθεση της πλατφόρμας. Γίνεται μέγεθος που η Ευρώπη μετρά, ελέγχει και, αν χρειαστεί, τιμολογεί.