Ιστορικό χάσμα 47 δολαρίων στο πετρέλαιο λόγω αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού στο Ορμούζ

Ο αμερικανικός ναυτικός αποκλεισμός του Ορμούζ που αναλύσαμε σήμερα το πρωί (To Brief) έχει δημιουργήσει κάτι πρωτοφανές στην αγορά πετρελαίου: δύο εντελώς διαφορετικές τιμές για το ίδιο προϊόν.

Τα futures (χρηματιστηριακά συμβόλαια για μελλοντική παράδοση) κυμαίνονται γύρω στα $100 το βαρέλι. Ποντάρουν σε αποκλιμάκωση. Η τιμή που πληρώνει ένα διυλιστήριο για να αγοράσει πετρέλαιο σήμερα, όμως, είναι $144,42 (EBC). Αυτό το χάσμα των σχεδόν $47 ανά βαρέλι δεν έχει προηγούμενο στα 40 χρόνια ιστορίας της αγοράς, όπου η απόκλιση κανονικά μετριέται σε σεντς.

Γιατί δεν περνάνε τα πλοία

Η ροή μέσα από τα Στενά του Ορμούζ έχει πέσει κατά 81%, από 20 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως σε 3,8 εκατομμύρια (Straits Times). Αυτό δεν εξηγείται μόνο από τα αμερικανικά πολεμικά. Δύο μηχανισμοί λειτουργούν ταυτόχρονα. Πρώτος: το 90% των δεξαμενόπλοιων δεν έχει πλέον ασφαλιστική κάλυψη για τη διέλευση, γιατί οι Lloyd's ανέβασαν τα war risk premiums σε απαγορευτικά επίπεδα. Χωρίς ασφάλιση, κανένα λιμάνι δεν δέχεται φορτίο. Δεύτερος: το Ιράν έχει στήσει de facto διόδια $2 εκατομμυρίων ανά διέλευση, εκμεταλλευόμενο ότι ελέγχει τη βόρεια ακτή. Τα πλοία που περνούν πληρώνουν διπλά: ασφάλιστρα πολέμου και ιρανικό «τέλος».

Η αντλία και ο προϋπολογισμός

Ποια τιμή πληρώνετε στο βενζινάδικο; Τη δεύτερη. Τα διυλιστήρια αγοράζουν φυσικά βαρέλια, και το κόστος αργού αντιπροσωπεύει 58% της τελικής τιμής βενζίνης (RCM Alternatives). Η αμόλυβδη στην Ελλάδα έφτασε τα €2,075 το λίτρο (Enikos). Στο χάσμα αυτό θησαυρίζουν οι μεγάλοι commodity traders: η BP ανακοίνωσε «εξαιρετικά» κέρδη trading για το πρώτο τρίμηνο (OilPrice), ενώ η Ρωσία σχεδόν διπλασίασε τα ενεργειακά της έσοδα τον Μάρτιο στα $19 δισ. (Economic Times).

Ο ελληνικός προϋπολογισμός βασίστηκε σε πετρέλαιο στα $62,4. Η πραγματικότητα είναι $98-144, ανάλογα με ποια αγορά μετράς. Το Fuel Pass λήγει στις 30 Απριλίου χωρίς ανακοίνωση παράτασης (Protothema). Το ΔΝΤ αναθεώρησε τον πληθωρισμό στο 3,5% και την ανάπτυξη στο 1,8% (Parapolitika).

Το ακριβό πετρέλαιο είναι μόνο το μισό πρόβλημα. Το 43% του παγκόσμιου εμπορίου ουρίας (βασικό λίπασμα) περνά από τα ίδια Στενά (To Brief). Η τιμή ουρίας ανέβηκε 70% από τον Φεβρουάριο (Agrolatam). Η Ελλάδα εισάγει πάνω από 90% των λιπασμάτων της, και σε αντίθεση με το πετρέλαιο, δεν υπάρχουν στρατηγικά αποθέματα πουθενά στον κόσμο. Η σοδειά του 2026 τιμολογείται ήδη. Το σούπερ μάρκετ θα το δείξει μέσα στο καλοκαίρι.