Φωτιά στα φρένα τρένου, «πλησίον της γραμμής» είπε η Hellenic Train

Στις 12 Ιουλίου, η Hellenic Train ανακοίνωσε ότι διέκοψε δρομολόγια στο τμήμα Θεσσαλονίκη-Λιτόχωρο «εξαιτίας πυρκαγιάς που εκδηλώθηκε πλησίον της γραμμής» (in.gr). Την ίδια φωτιά, όμως, δέκα πυροσβέστες με πέντε οχήματα του Κλιμακίου Αλεξάνδρειας την έσβηναν πάνω στο ίδιο το τρένο, «σε τμήμα του συστήματος πέδησης και στις μπαταρίες» εμπορικής αμαξοστοιχίας που ακινητοποιήθηκε λίγο μετά τον σιδηροδρομικό σταθμό Πλατέος (enikos, pronews). Ανάμεσα στα δύο υπάρχει μια απόσταση που δεν είναι λεκτική.

Γιατί αφορά τον καθένα που ανεβαίνει σε τρένο; Διότι η διαφορά μεταξύ «φωτιά στα χόρτα» και «φωτιά στα φρένα» είναι η διαφορά ανάμεσα σε ένα ατύχημα του περιβάλλοντος και σε μια αστοχία του μηχανήματος. Το πρώτο δεν χρεώνεται σε κανέναν. Το δεύτερο οδηγεί ευθεία στη συντήρηση του στόλου, δηλαδή στην ίδια την εταιρεία που εκμεταλλεύεται τους συρμούς.

Ποιος περιγράφει τι

Η εταιρεία είπε ότι η φωτιά ήταν πλησίον της γραμμής (in.gr). Τα ρεπορτάζ λένε ότι ήταν στο σύστημα πέδησης και στις μπαταρίες της αμαξοστοιχίας (Newsima). Και οι δύο εκδοχές συμφωνούν στην ώρα (λίγο πριν τις 05:00 της Κυριακής) και στο σημείο, ότι το τρένο κινούνταν προς Θεσσαλονίκη και ακινητοποιήθηκε. Διαφωνούν μόνο στο ένα πράγμα που μετράει: πού ήταν η φωτιά.

Εδώ μπαίνει ο δεύτερος πρωταγωνιστής. Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, ο ΕΟΔΑΣΑΑΜ φέρεται να άνοιξε προκαταρκτική εξέταση για το συμβάν, αντιμετωπίζοντάς το ως φωτιά που προήλθε από τον εμπορικό συρμό. Ο ΕΟΔΑΣΑΑΜ είναι ο Εθνικός Οργανισμός Διερεύνησης Ατυχημάτων και Ασφάλειας Μεταφορών, ο φορέας που ερευνά συμβάντα για λόγους ασφάλειας και πρόληψης, όχι για να αποδώσει ποινική ενοχή (EODASAAM). Το ότι έκρινε πως το περιστατικό αξίζει θεσμική διερεύνηση δεν αποδεικνύει από μόνο του απόκρυψη ούτε τεχνική υπαιτιότητα. Δείχνει όμως ότι ο αρμόδιος φορέας δεν το θεώρησε μια αμελητέα φωτιά δίπλα στις ράγες. Το πρωτογενές έγγραφο της Διαύγειας δεν εντοπίστηκε δημόσια, οπότε η ακριβής διατύπωση της πράξης παραμένει ζητούμενο.

Γιατί η λέξη έχει σημασία

Το μοτίβο δεν είναι καινούριο, και γι' αυτό η καταγγελία έχει βάρος. Τον Φεβρουάριο του 2026, τρία χρόνια μετά τη σύγκρουση στα Τέμπη, ο ΕΟΔΑΣΑΑΜ είχε ήδη απευθύνει σύσταση ασφαλείας προς τη Hellenic Train και τους Ελληνικούς Σιδηροδρόμους για έλεγχο της πυραντοχής στο τροχαίο υλικό, καθώς πόρισμα έδειχνε ότι τα καθίσματα δεν πληρούσαν προδιαγραφές και λειτούργησαν ως προσάναμμα (ekfrasi). Το ίδιο διάστημα, το Υπουργείο Μεταφορών είχε δώσει εντολή για έλεγχο όλων των καθισμάτων στον στόλο, εντολή που τότε είχε αόριστο χρονοδιάγραμμα (To Brief).

Με αυτό το φόντο, το πώς περιγράφεται μια φωτιά στα φρένα ενός εμπορικού τρένου παύει να είναι λεπτομέρεια δελτίου τύπου. Όταν η εταιρεία επιλέγει τη διατύπωση «πλησίον της γραμμής», μετατοπίζει το ερώτημα από τη δική της συντήρηση στο κοντινό ξερό χορτάρι. Το χορτάρι δεν έχει δικηγόρο. Το σύστημα πέδησης έχει αρχείο συντήρησης, ημερομηνίες ελέγχου και υπογραφές.

Κανείς δεν κατέθεσε ακόμη ότι η φωτιά ξεκίνησε αποδεδειγμένα στη μηχανή, και μια προκαταρκτική εξέταση δεν είναι πόρισμα. Αυτό που στέκει με τα σημερινά στοιχεία είναι πιο στενό αλλά πιο σκληρό: το ίδιο περιστατικό κυκλοφορεί με δύο αίτια, και το πιο βολικό για την εταιρεία είναι αυτό που κρατά τα φρένα του τρένου έξω από την κουβέντα. Ποιος υπέγραψε την τελευταία συντήρηση σε εκείνον τον συρμό, το χρωστά η Hellenic Train και θα το ζητήσει ο ΕΟΔΑΣΑΑΜ.