Ο Εξωδικαστικός ανοίγει για χρέη από 5.000 ευρώ τη Δευτέρα

Από τη Δευτέρα 27 Ιουλίου 2026 μπαίνει σε πλήρη λειτουργία η ψηφιακή πλατφόρμα του Εξωδικαστικού Μηχανισμού, της κρατικής διαδικασίας που ρυθμίζει με μία κίνηση τα χρέη ενός πολίτη προς εφορία, ασφαλιστικά ταμεία και τράπεζες. Το κατώφλι εισόδου πέφτει από τις 10.000 στις 5.000 ευρώ, με ελάχιστη μηνιαία δόση 50 ευρώ και αυτόματη αναστολή των αναγκαστικών μέτρων μόλις υποβληθεί οριστικά η αίτηση (Newsbomb). Η κυβέρνηση μιλά για έως ένα εκατομμύριο δυνητικούς οφειλέτες, σε συνέχεια της ευρύτερης προσπάθειας διαχείρισης του ιδιωτικού χρέους που παρακολουθούμε εδώ και μήνες (To Brief).

Ο αριθμός που δικαιολογεί την κίνηση είναι πραγματικός: στην ΑΑΔΕ το 90,4% των ληξιπρόθεσμων οφειλετών χρωστά έως 10.000 ευρώ, αλλά αυτή η μάζα αντιστοιχεί μόλις στο 3,5% του συνολικού χρέους (Zougla). Με απλά λόγια, οι μικροοφειλέτες είναι σχεδόν όλοι σε πλήθος, αλλά ελάχιστοι σε όγκο χρέους. Γι' αυτούς φτιάχτηκε η αλλαγή.

Πριν όμως ενθουσιαστεί κανείς, ένας δεύτερος αριθμός κόβει τη φόρα. Σε παλαιότερη μαζική ρύθμιση ασφαλιστικών οφειλών, από 1.314.934 πάγιες ρυθμίσεις παρέμεναν ενεργές μόλις 150.090, δηλαδή 11,41% (Naftemporiki). Σχεδόν εννέα στις δέκα ρυθμίσεις έσπασαν στην πορεία. Το πρόβλημα, ιστορικά, δεν είναι η είσοδος στη ρύθμιση. Είναι η επιβίωσή της.

Πώς λειτουργεί πρακτικά

Η αίτηση υποβάλλεται ηλεκτρονικά μέσω του gov.gr και της πλατφόρμας της Ειδικής Γραμματείας Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους (gov.gr). Δικαίωμα έχουν φυσικά πρόσωπα και επιχειρήσεις με συνολικές οφειλές τουλάχιστον 5.000 ευρώ προς Δημόσιο, e-ΕΦΚΑ/ΚΕΑΟ, τράπεζες, funds και servicers (iefimerida). Η ρύθμιση φτάνει έως 240 δόσεις για χρέη προς το Δημόσιο και τα ταμεία και έως 420 δόσεις προς τους χρηματοδοτικούς φορείς (Fortune Greece).

Τα 5.000 ευρώ είναι δικαίωμα εισόδου, όχι εγγύηση αποτελέσματος. Ο οφειλέτης συναινεί σε διασταύρωση εισοδήματος και περιουσίας, και ο αλγόριθμος παράγει μια συγκεκριμένη πρόταση, την οποία αποδέχεται ή απορρίπτει. Το «κούρεμα» δεν είναι αυτόματο. Προκύπτει μόνο αν τα οικονομικά δεδομένα δείχνουν ότι απαιτείται για να γίνει η ρύθμιση βιώσιμη (Οδηγός του Πολίτη).

Παρόμοια παρεξήγηση κρύβει και η «αυτόματη αναστολή κατασχέσεων». Η προστασία δεν ενεργοποιείται μόλις ανοίξεις αίτηση, αλλά από την οριστική υποβολή της και έως την περάτωση της διαδικασίας. Τότε παγώνουν τα νέα αναγκαστικά μέτρα και η συνέχιση της εκτέλεσης, σε κινητά και ακίνητα, όχι μόνο οι κατασχέσεις αλλά και οι πλειστηριασμοί (Psarakis Legal, Capital). Με μία σημαντική εξαίρεση: πλειστηριασμός ήδη προγραμματισμένος για το επόμενο τρίμηνο δεν αναστέλλεται, ενώ για τους ευάλωτους οφειλέτες το όριο κατεβαίνει στις 20 ημέρες (Apopsis Law).

Ποιον πιάνει πράγματι το νέο όριο

Το ότι το 90,4% χρωστά κάτω από 10.000 ευρώ δεν σημαίνει ότι όλοι μπαίνουν στο νέο πλαίσιο: το 77,5% των οφειλετών της εφορίας είναι ήδη κάτω από 3.000 ευρώ (Sofokleousin), δηλαδή κάτω και από το νέο κατώφλι των 5.000. Ένα μεγάλο κομμάτι της «βουβής πλειονότητας» παραμένει εκτός, όχι επειδή δεν θέλει να ρυθμίσει, αλλά επειδή χρωστά πολύ λίγα.

Γιατί μετράει τόσο αυτό το μικρό χρέος; Επειδή, όπως επισημαίνει η ΕΚΤ, το άλυτο παλιό χρέος κρατά νοικοκυριά και μικρές επιχειρήσεις ουσιαστικά εκτός νέου τραπεζικού δανεισμού (ECB). Δεν χρειάζεται να χρωστάς πολλά για να μείνεις μπλοκαρισμένος. Το ΔΝΤ περιγράφει την Ελλάδα ως περίπτωση ελλιπούς εξυγίανσης των ιδιωτικών ισολογισμών, με περίπου 2,4 εκατ. δανειολήπτες υπό servicers, τη στιγμή που ο τραπεζικός δείκτης κόκκινων δανείων έχει πέσει στο 3,6% (IMF). Οι τράπεζες καθάρισαν τα βιβλία τους. Οι άνθρωποι πίσω από τα δάνεια, όχι απαραίτητα.

Ο Εξωδικαστικός έχει πραγματικό υπόβαθρο: πάνω από 64.000 ρυθμίσεις και σχεδόν 20 δισ. ευρώ ρυθμισμένων οφειλών έως τα τέλη Ιουνίου (OT). Το εργαλείο δουλεύει. Το ερώτημα δεν είναι αν θα ανοίξει η πόρτα τη Δευτέρα, αλλά πόσοι από όσους μπουν θα εξακολουθούν να πληρώνουν τα 50 ευρώ σε έναν χρόνο. Με βάση ό,τι έχουμε δει μέχρι σήμερα, η ρύθμιση κρίνεται όχι στην αίτηση, αλλά στη δωδέκατη δόση.