Με επτά ψήφους, η Δούρου νέα πρόεδρος της ΚΟ του ΣΥΡΙΖΑ

Ο ΣΥΡΙΖΑ, το κόμμα που πριν λίγα χρόνια κυβερνούσε τη χώρα, εξέλεξε το Σάββατο νέα ηγετική ομάδα με τη συμμετοχή μόλις οκτώ βουλευτών, μετά το κύμα αποχωρήσεων προς τη σκιά του Αλέξη Τσίπρα. Για τον πολίτη το διακύβευμα δεν είναι εσωκομματικό: κρίνεται αν η αξιωματική αντιπολίτευση των προηγούμενων ετών μπορεί ακόμη να λειτουργήσει ως σοβαρός ελεγκτής της κυβέρνησης ή αν έχει συρρικνωθεί σε σκελετό.

Στην αίθουσα της Κοινοβουλευτικής Ομάδας, το πρωί του Σαββάτου 18 Ιουλίου, η Ρένα Δούρου εξελέγη πρόεδρος με 7 ψήφους υπέρ και 1 λευκό, σε σύνολο 8 ψηφισάντων, αφού ο Παύλος Πολάκης απέσυρε την υποψηφιότητά του και την άφησε μοναδική υποψήφια (Newsit, in.gr). Στην κάλπη προσήλθαν οι Γιάννης Αμανατίδης, Νίκος Παππάς, Πολάκης, Θεόφιλος Ξανθόπουλος, Έλενα Ακρίτα, Βασίλης Παπαηλιού και η ίδια η Δούρου, ενώ ο Χρήστος Γιαννούλης ψήφισε με επιστολική ψήφο από τη Θεσσαλονίκη (Dnews). Αυτός ο αριθμός, οκτώ άνθρωποι για να αναδείξουν επικεφαλής, αποτυπώνει καλύτερα από κάθε ανάλυση το μέγεθος ενός κόμματος-σκελετού.

Τρεις ρόλοι, τρία πρόσωπα

Αμέσως μετά, η Κεντρική Επιτροπή συγκρότησε ένα σχήμα συλλογικής ηγεσίας που μοιράζει τις τρεις λειτουργίες επιβίωσης. Η Δούρου κρατά το θεσμικό πρόσωπο στη Βουλή, ο Νίκος Παππάς εξελέγη γραμματέας της Κεντρικής Επιτροπής, δηλαδή τον μηχανισμό, ενώ ο Πολάκης πέρασε στη θέση του γραμματέα Στρατηγικού Σχεδιασμού, τον επιθετικό και εκλογικό σχεδιασμό. Πλαισιώνονται από τη Νατάσα Γκαρά ως αναπληρώτρια γραμματέα και τον Γιάννη Μπουλέκο στο Οργανωτικό, ενώ η Πολιτική Γραμματεία ενέκρινε ομόφωνα Εκλογική Επιτροπή ενόψει καθόδου (Enikos). «Ξεκινάμε την αναδιάταξη της Κοινοβουλευτικής Ομάδας για να οδηγηθούμε άμεσα στην αναγέννηση του ΣΥΡΙΖΑ», δήλωσε η Δούρου (ERT).

Το κρίσιμο δεν είναι οι τίτλοι, αλλά το σώμα πάνω στο οποίο ασκούνται. Η πρόεδρος της ΚΟ ορίζει ποιος μιλά, ποια θέματα σηκώνει το κόμμα στον κοινοβουλευτικό έλεγχο, ποιοι βουλευτές τρέχουν επιτροπές και νομοσχέδια (Βουλή). Με οκτώ ενεργούς βουλευτές, όμως, το πρόβλημα δεν είναι η ιεραρχία. Είναι η στοιχειώδης επιχειρησιακή επάρκεια. Η Δούρου δεν διοικεί μια μικρή αλλά πλήρη ομάδα, παρά μια ομάδα οριακής λειτουργικότητας: λιγότερα μέτωπα ταυτόχρονα, μεγαλύτερη εξάρτηση από το ποιος είναι διαθέσιμος κάθε μέρα.

Στο τραπέζι μπαίνει και ένα ακόμη όνομα. Ο Σωκράτης Φάμελλος, ο μέχρι πρότινος πρόεδρος του κόμματος, φέρεται να οδεύει προς ανεξαρτητοποίηση, μια κίνηση που δεν έχει ολοκληρωθεί ως κοινοβουλευτική πράξη. Αν προχωρήσει, ο ΣΥΡΙΖΑ θα χάσει έναν από τους λίγους βουλευτές με εμπειρία κοινοβουλευτικής διαχείρισης, όχι απλώς έναν ακόμη αριθμό (iefimerida).

Η πόρτα προς τον Τσίπρα κλείνει, όχι απόλυτα

Αυτή η διάταξη επισφραγίζει την εγκατάλειψη της γραμμής συμπόρευσης με το νέο σχήμα του Αλέξη Τσίπρα, την ΕΛ.Α.Σ. Η νέα πλειοψηφία επιλέγει αυτόνομη κάθοδο στις εκλογές ως ξεχωριστό υποκείμενο, όχι ως γέφυρα προς απορρόφηση (Protothema). Ο Πολάκης τραβά την πιο καθαρή γραμμή σύγκρουσης, μιλώντας για «σχέδιο διάλυσης» και θέτοντας «θέμα ηθικής τάξης» για όσους πηγαίνουν με τον Τσίπρα, ενώ η παραίτηση του Δημήτρη Χατζησωκράτη από την ΚΕ, με ρητή διαφωνία προς την αυτόνομη κάθοδο, δείχνει ότι η προηγούμενη γραμμή ηττήθηκε (TheTOC). Αυτό είναι το επόμενο κεφάλαιο σε μια κρίση που τις προηγούμενες ημέρες έφερε ανεξαρτητοποιήσεις βουλευτών και παραίτηση δεκάδων μελών της ΚΕ (To Brief).

Η Δούρου, ωστόσο, δεν υιοθετεί την ίδια πολεμική γλώσσα. Αρνείται να καταστήσει τον Τσίπρα αποδιοπομπαίο τράγο και σημειώνει ότι «στέρεες συνενώσεις γίνονται επί προγραμματικών δεσμεύσεων», διατύπωση που θεωρητικά δεν κλείνει κάθε μελλοντική συνεργασία. Η ρήξη με τον Τσίπρα είναι πραγματική και ορατή, αλλά η γλώσσα της νέας προέδρου κρατά ένα παράθυρο ανοιχτό.

Το κέρδος αυτής της τριάδας είναι αμυντικό: χρόνος, εσωτερική συνοχή και το μήνυμα ότι «το κόμμα υπάρχει ακόμη». Αυτό που δεν κερδίζει είναι το κρίσιμο, ποιους ψηφοφόρους και στελέχη θα κρατήσει όταν ο Τσίπρας ανακοινώσει το δικό του εγχείρημα. Ο ΣΥΡΙΖΑ απέκτησε ξανά κέντρο διοίκησης· το ερώτημα είναι αν έχει απομείνει αρκετό κόμμα για να διοικηθεί.