Έκρηξη στην Πλάκα: η έρευνα περνά τον μετρητή

Τέσσερις ημέρες μετά την έκρηξη στη Λυσικράτους, που σκότωσε έξι ανθρώπους (Dnews), η έρευνα έχει αφήσει πίσω της το δίκτυο και ψάχνει πλέον την εγκατάσταση του δεύτερου ορόφου. Η στροφή αυτή δεν είναι πόρισμα, αλλά μετακινεί το ερώτημα της ευθύνης: ως τον μετρητή απαντά ο διαχειριστής, μετά τον μετρητή απαντά ο ιδιοκτήτης. Το βασικό έγγραφο γι' αυτό το δεύτερο κομμάτι είναι ένα πιστοποιητικό στεγανότητας του Φεβρουαρίου, και μέχρι σήμερα δεν έχει δημοσιοποιηθεί.

Η έκρηξη έγινε περίπου στις 07:35 της 25ης Σεπτεμβρίου και γκρέμισε μεγάλο μέρος του κτιρίου. Εκτός από τους νεκρούς, άφησε τρεις τραυματίες: δύο γυναίκες που απεγκλωβίστηκαν από το διπλανό κτίριο και έναν περαστικό που χτυπήθηκε από θραύσματα (Dnews, Aftodioikisi). Ανάμεσα στους νεκρούς ήταν τέσσερις Αμερικανοί τουρίστες, όπως είχαμε γράψει όταν ολοκληρώθηκε η επιχείρηση διάσωσης (To Brief).

Από τον αγωγό στον μετρητή

Το πρώτο που έπρεπε να αποκλειστεί ήταν το δίκτυο. Η Enaon EDA είναι ο διαχειριστής που φέρνει το αέριο ως την είσοδο κάθε κτιρίου. Ανακοίνωσε την ίδια μέρα ότι τα συνεργεία της έκαναν τους προβλεπόμενους ελέγχους, χωρίς να αναφέρει μέθοδο ή αποτέλεσμα (Enaon EDA). Το αποτέλεσμα έγινε γνωστό αργότερα από τα ρεπορτάζ. Σύμφωνα με τον ΣΚΑΪ, που επικαλείται την έρευνα της ΔΑΕΕ (της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμών της Πυροσβεστικής), η δοκιμή στεγανότητας στο κεντρικό δίκτυο και στην παροχή προς το κτίριο δεν έδειξε διαρροή.

Για να καταλάβει κανείς τι σημαίνει αυτό, αρκεί να κοιτάξει τον μετρητή, όπου η ίδια η Enaon τοποθετεί το τέλος της αρμοδιότητάς της. Ό,τι ακολουθεί (σωλήνες, σύνδεσμοι, συσκευές) είναι υποχρέωση του καταναλωτή: οι συσκευές πρέπει να συντηρούνται κάθε χρόνο και οι σωληνώσεις να ξαναελέγχονται τουλάχιστον ανά τετραετία από αδειούχο τεχνικό (Enaon EDA, ΕΡΤnews).

Ο αρνητικός έλεγχος, επομένως, βγάζει από το κάδρο μόνο το εξωτερικό τμήμα που ελέγχθηκε. Για όσα βρίσκονται μετά τον μετρητή δεν λέει τίποτα. Και όσο τα τεχνικά δελτία δεν είναι διαθέσιμα, μένει ασαφές αν οι διαδοχικές αναφορές για «στεγανό δίκτυο» αφορούν τα ίδια σημεία και την ίδια φάση ελέγχου.

Ο δεύτερος όροφος και το χαρτί του Φεβρουαρίου

Οι ερευνητές στρέφονται στον δεύτερο όροφο για δύο λόγους. Εκεί φέρεται να βρισκόταν η μόνη παροχή φυσικού αερίου του κτιρίου, και εκεί η εικόνα των ζημιών δείχνει τη μεγαλύτερη ένταση της έκρηξης (Enikos). Εξετάζονται οι εσωτερικές σωληνώσεις και οι συνδεδεμένες συσκευές. Τα ρεπορτάζ μιλούν για κουζίνα, τζάκι και καυστήρα, αλλά δεν συμφωνούν πλήρως μεταξύ τους. Καμία συσκευή δεν έχει ταυτοποιηθεί ως πηγή, και το σημείο της έκρηξης δεν είναι κατ' ανάγκην το σημείο όπου ξέφυγε το αέριο. Την απάντηση θα δώσουν οι εργαστηριακοί έλεγχοι και η πραγματογνωμοσύνη της ΔΑΕΕ.

Εδώ μπαίνει στην ιστορία το έγγραφο που θα μπορούσε να κρίνει πολλά. Δημοσιεύματα αναφέρουν πιστοποιητικό στεγανότητας για την εγκατάσταση του δεύτερου ορόφου, υπογεγραμμένο από μηχανικό τον Φεβρουάριο του 2026 (Το Ποντίκι, Ναυτεμπορική). Δεν εντοπίστηκαν δημόσια ούτε το ίδιο το έγγραφο ούτε η ακριβής ημερομηνία, ο υπογράφων και οι μετρήσεις του. Το ίδιο ισχύει για τη μελέτη της εγκατάστασης. Ακόμη κι αν το πιστοποιητικό επαληθευτεί, θα βεβαιώνει την κατάσταση της εγκατάστασης τον Φεβρουάριο. Δεν θα αποδεικνύει ότι δεν προέκυψε βλάβη ως τον Σεπτέμβριο.

Ξεχωριστό ερώτημα είναι αν προηγήθηκε προειδοποίηση. Σύμφωνα με ρεπορτάζ του ΑΝΤ1, όπως το αναπαρήγαγε το Newsit, η 78χρονη ένοικος του δεύτερου ορόφου έψαχνε τον Αύγουστο τεχνικό για να εκδώσει φύλλο ελέγχου καύσης. Το φύλλο καύσης όμως ελέγχει τη λειτουργία μιας συσκευής. Δεν είναι αναφορά οσμής ούτε αίτημα ελέγχου στεγανότητας, και δεν έχει τεκμηριωθεί ότι κάποιος τεχνικός πήγε τελικά.

Για την οσμή αερίου, οι εκδοχές δεν συμπίπτουν. Κάτοικοι λένε ότι τη μύριζαν νωρίτερα. Η εκπρόσωπος της ΕΛ.ΑΣ. Κωνσταντία Δημογλίδου μίλησε για αναφορές προς αστυνομικούς, χωρίς να προκύπτει πότε έγιναν (Τα Νέα). Ο εκπρόσωπος της Πυροσβεστικής Βασίλης Βαθρακογιάννης δήλωσε ότι το Σώμα δεν είχε λάβει καμία προγενέστερη καταγγελία (Πυροσβεστική). Καταγεγραμμένη ειδοποίηση πριν από την έκρηξη δεν έχει επαληθευτεί.

Στο πολιτικό πεδίο, οι τομεάρχες του ΠΑΣΟΚ Ανδρέας Πουλάς και Μιχάλης Χάλαρης ζήτησαν στις 28 Σεπτεμβρίου πλήρη διερεύνηση. Κατά τη γνώμη τους, μια γενική αναφορά σε «διαρροή αερίου» δεν αρκεί (Παραπολιτικά).

Υπάρχουν και οι γείτονες. Η Πολεοδομία έκανε αυτοψίες στις 25 και στις 28 Σεπτεμβρίου. Μετά από αυτές, ο αντιδήμαρχος Δόμησης Πάρης Χαρλαύτης περιέγραψε σοβαρές ενδείξεις βλάβης και αποδιοργάνωση του φέροντος οργανισμού στα δύο κτίρια δεξιά και αριστερά από την κατάρρευση (Reader). Η γραπτή έκθεση αναμενόταν μέσα στην εβδομάδα. Όσα κτίρια κριθούν επικίνδυνα θα μείνουν με περιορισμένη πρόσβαση ώσπου να γίνουν οι αναγκαίοι έλεγχοι (Aftodioikisi). Απόφαση για κατεδάφιση ή πρόγραμμα προσωρινής στέγασης δεν έχει ανακοινωθεί.

Οι κάτοικοι της Λυσικράτους ξέρουν σήμερα με βεβαιότητα μόνο ότι ο αγωγός στον δρόμο τους είναι στεγανός. Αν στέκουν τα δικά τους σπίτια, θα το μάθουν από μια έκθεση που ακόμη δεν έχει δημοσιοποιηθεί.