Διχασμένο Ιράν: Εκεχειρία ζητά ο Πρόεδρος, διόδια 2 εκατ. οι Φρουροί

Το χρονόμετρο της εκεχειρίας δείχνει 21 Απριλίου. Ο πακιστανός αρχιστράτηγος Asim Munir, ο αγαπημένος στρατηγός του Trump στην περιοχή, βρίσκεται στην Τεχεράνη από χθες μεταφέροντας πρόταση για 45ήμερη παράταση (To Brief). Τα διόδια των 2 εκατ. δολαρίων στα Στενά του Ορμούζ, που αναλύσαμε σήμερα το πρωί (To Brief), και η εκκρεμότητα του War Powers Act στις 29 Απριλίου (To Brief) σχηματίζουν το σκηνικό. Το νέο στοιχείο είναι άλλο: ο Munir δεν διαπραγματεύεται με την Τεχεράνη. Διαπραγματεύεται με ένα καθεστώς σε εσωτερικό πόλεμο.

Δύο κράτη σε ένα

Ο Πρόεδρος Πεζεσκιάν βλέπει οικονομική κατάρρευση σε εβδομάδες. Προειδοποίησε τους Φρουρούς της Επανάστασης (IRGC, τον στρατιωτικό βραχίονα του καθεστώτος) ότι χωρίς εκεχειρία η οικονομία καταρρέει «σε 3-4 εβδομάδες» (Iran International). Το ριάλ έχει χάσει το 96% της αξίας του, δημόσιοι υπάλληλοι δεν πληρώνονται εδώ και μήνες, ο πληθωρισμός τροφίμων ξεπερνά το 100% (Eurasia Review).

Απέναντί του, ο διοικητής του IRGC Ahmad Vahidi αρνείται κάθε συμβιβασμό. Και η λογική του είναι υλική, όχι ιδεολογική. Τα τέλη διέλευσης που ψήφισε το κοινοβούλιο (Kennedys Law) δίνουν στον IRGC μια πηγή εσόδων σε δολάρια, ανεξάρτητη από κάθε κυβερνητική πολιτική. Οι Φρουροί χρησιμοποιούν ήδη ναυτικές νάρκες για να εκτρέπουν πλοία σε ιρανικά χωρικά ύδατα, εισπράττοντας de facto «τέλη προστασίας» (Critical Threats). Κάθε εκεχειρία που ανοίγει τα Στενά χωρίς τέλη αφαιρεί χρήμα από τους Φρουρούς, όχι από το κράτος. Γι' αυτό ακόμα κι αν ο υπουργός Εξωτερικών Araghchi υπογράψει κάτι, δεν μπορεί να δεσμεύσει κανέναν: κάθε παραχώρηση στα Στενά τον φέρνει αντιμέτωπο με κοινοβουλευτική νομοθεσία και στρατιωτικό βέτο.

Η πρόταση Munir και η απόρριψη πριν τη συζήτηση

Ο Munir κουβαλά πρόταση για 45ήμερη παράταση εκεχειρίας. Η Tasnim, το ειδησεογραφικό πρακτορείο των Φρουρών, την απέρριψε δημόσια πριν καν φτάσει στο τραπέζι (Iran International). Τα διόδια στοχεύουν μια δεξαμενή πλοίων στην οποία σχεδόν το 30% είναι ελληνόκτητα. Μεταξύ 21 και 29 Απριλίου, αν η εκεχειρία καταρρεύσει, οι ΗΠΑ θα έχουν 8 ημέρες νομικής εξουσίας για νέα χτυπήματα χωρίς ψήφο του Κογκρέσου (Politico).

Οι ΗΠΑ περιμένουν μια υπογραφή από τον Πεζεσκιάν. Αλλά το κλειδί των Στενών, και τα έσοδα από αυτά, βρίσκονται ήδη στην τσέπη των Φρουρών.