Χωρίς ντίζελ και αεροπορικά καύσιμα η Ευρώπη: Ορατός κίνδυνος για καθηλωμένα αεροπλάνα

Γύρω στις 10 Απριλίου, τα τελευταία φορτία πετρελαίου που πέρασαν από τα Στενά του Ορμούζ πριν τον πόλεμο θα έχουν φτάσει στην Ευρώπη. Μετά από εκείνη την ημερομηνία, ο Fatih Birol της IEA (του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας) το θέτει απλά: «Τον Απρίλιο δεν υπάρχει τίποτα» (IEA). Η κρίση αλλάζει φύση: από πρόβλημα τιμής γίνεται πρόβλημα φυσικής διαθεσιμότητας.

Η διάκριση είναι κρίσιμη. Αργό πετρέλαιο μπορεί, με καθυστέρηση, να βρεθεί από αλλού. Ντίζελ και αεροπορικό καύσιμο (jet fuel) όμως είναι επεξεργασμένα προϊόντα, που παράγονται σε συγκεκριμένα διυλιστήρια του Κόλπου, βελτιστοποιημένα ακριβώς γι' αυτά. Εκείνα τα διυλιστήρια βρίσκονται πίσω από τον Ορμούζ, χωρίς εναλλακτική διαδρομή εξαγωγής. Σύμφωνα με την Kpler, η Ευρώπη εισήγαγε πάνω από 40% του ντίζελ και του jet fuel της από τη Μέση Ανατολή (Kpler). Αυτό αντιστοιχεί σε 220.000+ βαρέλια ημερησίως μόνο σε αεροπορικό καύσιμο, ένα κενό που οι ΗΠΑ και η Δυτική Αφρική μπορούν να καλύψουν μόλις κατά το ένα τρίτο.

Το plan B της Ευρώπης ήταν η Ινδία, και συγκεκριμένα το τεράστιο διυλιστήριο Jamnagar. Κατέρρευσε: από 89.000 σε 18.000 βαρέλια ημερησίως (Kpler). Με την Κίνα και τη Ρωσία να κλείνουν παράλληλα τις δικές τους εξαγωγές (Morningstar), κάθε εναλλακτική πηγή στερεύει.

Ακόμα και με τη μεγαλύτερη κινητοποίηση στρατηγικών αποθεμάτων στην ιστορία (400 εκατομμύρια βαρέλια), ο χρόνος τελειώνει. Αρκούν για μόλις 26 ημέρες στον τρέχοντα ρυθμό απωλειών (IEA). Η Βρετανία διαθέτει αποθέματα jet fuel για τρεις μήνες, η Πορτογαλία για τέσσερις (Argus). Την ίδια ώρα, η ελληνική συζήτηση εξαντλείται σε επιδοτήσεις που δεν φτάνουν καν στην αντλία: η πρεμιέρα του Fuel Pass χθες αποκάλυψε ότι από τα 20 λεπτά ανά λίτρο της θεωρίας, στο διυλιστήριο εμφανίστηκαν μόλις 12 (To Brief). Μέτρα σχεδιασμένα για πρόβλημα τιμής, σε κρίση που γίνεται πρόβλημα ύπαρξης.

Η Qantas ήδη αύξησε τα εισιτήρια 5% και ακύρωσε δρομολόγια. Αν ο Ορμούζ παραμείνει κλειστός τρεις εβδομάδες ακόμα, η εικόνα που πρέπει να έχουμε στο μυαλό μας δεν είναι η ουρά στο βενζινάδικο. Είναι αεροπλάνα καθηλωμένα στο έδαφος χωρίς καύσιμα να πετάξουν.