Χάσμα Τραμπ-Ιράν: Παζάρι 20 δισ. δολαρίων για 400 κιλά αγνοούμενου ουρανίου

Τέσσερις ημέρες μετά την κατάρρευση των συνομιλιών στο Ισλαμαμπάντ (To Brief), ο Τραμπ ανακοίνωσε ότι το Ιράν «συμφώνησε σχεδόν σε όλα» για παράδοση του εμπλουτισμένου ουρανίου του. Η Τεχεράνη απάντησε μέσα σε ώρες: «Το εμπλουτισμένο ουράνιο του Ιράν δεν πρόκειται να μεταφερθεί πουθενά» (Iran International). Ανάμεσα στις δύο εκδοχές βρίσκεται ένα τεχνικό αδιέξοδο που κανένα ποσό δεν λύνει.

Σύμφωνα με το Axios, οι δύο πλευρές διαπραγματεύονται τρισέλιδο σχέδιο: αποδέσμευση 20 δισ. δολαρίων σε παγωμένα ιρανικά κεφάλαια με αντάλλαγμα το απόθεμα εμπλουτισμένου ουρανίου. Ο Τραμπ αρνήθηκε δημόσια ότι θα δοθούν χρήματα. Δύο Αμερικανοί αξιωματούχοι επιβεβαίωσαν στο Axios ότι ακριβώς αυτό συζητείται.

Κιλά χωρίς διεύθυνση

Το πραγματικό αδιέξοδο μετριέται σε κιλά. Από τον Ιούλιο του 2025, όταν ο ΔΟΑΕ (Διεθνής Οργανισμός Ατομικής Ενέργειας) αποσύρθηκε από το Ιράν, περίπου 400 κιλά ουρανίου εμπλουτισμού 60% βρίσκονται σε άγνωστες τοποθεσίες, πιθανώς διασκορπισμένα σε υπόγειες εγκαταστάσεις υπό έλεγχο των Φρουρών της Επανάστασης. Χωρίς επιθεωρητές, κάμερες και αισθητήρες, δεν υπάρχει τρόπος να επαληθευτεί τι υπάρχει, πού βρίσκεται και αν παραδόθηκε ολόκληρο.

Η επιστροφή στο μοντέλο του 2015 είναι πρακτικά αδύνατη. Τότε η IAEA είχε πλήρη πρόσβαση, το υλικό ήταν γνωστής τοποθεσίας και η Ρωσία το παρέλαβε. Σήμερα η Ρωσία είναι υπό κυρώσεις, οι εγκαταστάσεις είναι βομβαρδισμένες, και ο ΥΠΕΞ Αραγκτσί που διαπραγματεύεται δεν ελέγχει τις δυνάμεις που φυλάνε το ουράνιο. Ο διευθυντής της Μοσάντ Ντέιβιντ Μπαρνέα δήλωσε ευθέως: «Η αποστολή μας τελειώνει μόνο όταν αντικατασταθεί αυτό το καθεστώς» (Algemeiner).

Ποιος κερδίζει από τη στασιμότητα

Την ίδια ώρα, η στασιμότητα εξυπηρετεί όσους κερδίζουν από τον αποκλεισμό. Η Κίνα εξασφαλίζει ιρανικό πετρέλαιο με έκπτωση 8-10 δολαρίων το βαρέλι σε σχέση με το Brent. Μια άρση κυρώσεων θα εξαφάνιζε αυτό το πλεονέκτημα. Η Ρωσία εισπράττει 150 εκατ. δολάρια την ημέρα σε επιπλέον έσοδα από τις αυξημένες τιμές πετρελαίου λόγω πολέμου (Times of Israel). Και για τις δύο, η ειρήνη κλείνει τη στρόφιγγα.

Η Αθήνα δεν είναι παρατηρητής σε αυτό το αδιέξοδο. Με ελληνικά Patriot να αναχαιτίζουν ήδη ιρανικούς πυραύλους στη Σαουδική Αραβία (To Brief), η παράταση της κρίσης σημαίνει παράταση μιας στρατιωτικής εμπλοκής που δεν πέρασε ποτέ από τη Βουλή.

Η εκεχειρία λήγει στις 21 Απριλίου. Ο Τραμπ υπόσχεται ότι «δεν υπάρχουν εκκρεμότητες». Το Ιράν αρνείται κάθε μεμονωμένο σημείο που ανακοίνωσε. Και τα 400 κιλά παραμένουν θαμμένα κάτω από το Ελμπούρζ, όπου οποιαδήποτε ανακοίνωση συμφωνίας είναι απλώς άσκηση επί χάρτου.