Τσουνάμι στο Αιγαίο: Το κύμα φτάνει σε 10 λεπτά, το 112 αργεί

Ο σεισμός 7,4 Ρίχτερ στη Θάλασσα Μολούκων τελείωσε καλά: ένας νεκρός, κύματα μόλις 0,75 μέτρων, άρση συναγερμού σε δύο ώρες (To Brief). Η ινδονησιακή μετεωρολογική υπηρεσία είχε προβλέψει κύματα έως 3 μέτρα. Ήρθαν τέσσερις φορές μικρότερα. Η Μαλαισία και οι Φιλιππίνες εκκένωσαν ακτές για το τίποτα. Ακριβώς αυτή η «επιτυχής» λήξη είναι το τέλειο λίπασμα για την επόμενη τραγωδία.

Όταν ο συναγερμός γίνεται θόρυβος

Το φαινόμενο λέγεται warning fatigue: όσο πιο συχνά ηχεί ο συναγερμός χωρίς συνέπεια, τόσο λιγότεροι τρέχουν. Η Ινδονησία, καθισμένη πάνω στο «Δαχτυλίδι της Φωτιάς» του Ειρηνικού, εκδίδει προειδοποιήσεις τσουνάμι τόσο συχνά ώστε πολλοί κάτοικοι τις αντιμετωπίζουν ως ρουτίνα.

Η ρουτίνα σκοτώνει όταν αλλάζει η φύση του κινδύνου. Τον Δεκέμβριο του 2018, η κατάρρευση πλαγιάς του ηφαιστείου Anak Krakatau δημιούργησε τσουνάμι που σκότωσε περίπου 430 ανθρώπους, χωρίς καμία προειδοποίηση. Το σύστημα δεν αναγνωρίζει τσουνάμι που δεν προκαλείται από σεισμό (GFZ). Τρεις μήνες νωρίτερα, στο Palu, περίπου 2.200 νεκροί. Τα κύματα έφτασαν πριν προλάβει να σταλεί η προειδοποίηση (GFZ).

Η ψευδαίσθηση του 112

Τον Ιούνιο του 2026 ενεργοποιείται στην Ελλάδα το νέο Public Warning System, που στέλνει ειδοποιήσεις απευθείας στα κινητά (Philenews). Ένα τσουνάμι στο Αιγαίο φτάνει στις ακτές σε 10 λεπτά (UNESCO). Το σύστημα προειδοποίησης χρειάζεται 6 έως 11 λεπτά για το πρώτο μήνυμα (PMC). Κάντε την αφαίρεση.

Και ακόμα κι αν το μήνυμα φτάσει εγκαίρως: μόνο η Σάμος έχει πιστοποιηθεί ως «Tsunami Ready» από την UNESCO. Κανένας άλλος ελληνικός παράκτιος δήμος δεν διαθέτει δημοσιευμένο χάρτη εκκένωσης τσουνάμι. Σε αντίθεση με πόλεις όπως η Λισαβόνα, που κάνουν τακτικές ασκήσεις εκκένωσης με σειρήνες σε πολλαπλά σημεία, στην Ελλάδα δεν υπάρχει ούτε μία ταμπέλα διαφυγής στις ακτές. Νομίζουμε ότι το SMS αρκεί. Η Ινδονησία δοκιμάζει ήδη σύστημα που δίνει 20 δευτερόλεπτα προειδοποίηση πριν τις δονήσεις (Antara News). Εμείς δοκιμάζουμε τη μοίρα μας.

Το μήνυμα στο κινητό δεν σε σώζει αν δεν ξέρεις πού να τρέξεις.