Τηλεφώνημα 90 λεπτών: Η Ρωσία προτείνει στις ΗΠΑ ανταλλαγή Ουκρανίας με Ιράν

Χθες το βράδυ καταγράψαμε το ρήγμα: ο Φρίντριχ Μερτς δήλωσε δημόσια ότι «οι Αμερικανοί δεν έχουν στρατηγική» στο Ιράν, και ο Τραμπ απάντησε με προσωπική επίθεση (To Brief). Σήμερα μαθαίνουμε γιατί η Ουάσιγκτον δεν χρειάζεται τους Ευρωπαίους. Έχει ανοιχτή γραμμή με τη Μόσχα.

Η τηλεφωνική επικοινωνία Τραμπ-Πούτιν διήρκεσε 90 λεπτά. Η ουσία της είχε ήδη γραφτεί εβδομάδες νωρίτερα σε ένα παράλληλο κανάλι: τις διαπραγματεύσεις τις τρέχουν ο Στιβ Γουίτκοφ και ο Κιρίλ Ντμίτριεφ, επικεφαλής του ρωσικού επενδυτικού ταμείου, υπό κυρώσεις, αλλά με ανοιχτή πρόσβαση στην Ουάσιγκτον. Στις 10 Απριλίου ο Ντμίτριεφ ξαναβρέθηκε στις ΗΠΑ ακριβώς όταν έληγε η ρήτρα απαλλαγής για το ρωσικό πετρέλαιο (Euromaidan Press). Το State Department παρακάμπτεται.

Ο Πούτιν πρότεινε εκεχειρία για την 9η Μαΐου και προσφέρθηκε να φιλοξενήσει το ιρανικό εμπλουτισμένο ουράνιο. Δηλαδή προσπαθεί να αγοράσει την Ουκρανία πουλώντας λύση στο Ιράν. Ο Τραμπ απάντησε: «Πριν με βοηθήσεις, θέλω να τελειώσεις τον πόλεμό σου» (Politico).

Η κυνικότητα της ρωσικής χειρονομίας φαίνεται από έναν αριθμό. Για πρώτη φορά από το 2007, η παρέλαση της Κόκκινης Πλατείας θα γίνει χωρίς θωρακισμένα οχήματα, λόγω φόβου ουκρανικών drones. Η «εκεχειρία» προστατεύει την παρέλαση, όχι τα μέτωπα. Στην πασχαλινή πρόβα 32 ωρών, το Κίεβο κατέγραψε 2.299 ρωσικές παραβιάσεις (Al Jazeera).

Στη ρωσική εκδοχή, ο Ουσάκοφ πρόσθεσε φράση που οι Ευρωπαίοι ηγέτες πρέπει να διαβάσουν δύο φορές: Τραμπ και Πούτιν συμφώνησαν ότι ο Ζελένσκι, «παρακινούμενος από τους Ευρωπαίους», παρατείνει τον πόλεμο (Xinhua). Παρίσι, Βερολίνο και Ρώμη ορίζονται ως εμπόδιο.

Η Αθήνα παρακολουθεί χωρίς να μιλά. Πριν πέντε ημέρες επέλεξε πλευρά: ο Μακρόν ανανέωσε την ελληνογαλλική αμυντική συμφωνία και ο Μητσοτάκης δήλωσε ότι «δεν στηριζόμαστε αποκλειστικά στο ΝΑΤΟ» (Newsmax).

Η γεωγραφία όμως την δένει στο αμερικανικό άρμα. Η Σούδα παραμένει ο κόμβος αμερικανικών επιχειρήσεων κατά του Ιράν, εκεί που η Άγκυρα αρνήθηκε το Ιντσιρλίκ. Αυτή η αντίφαση εξηγεί γιατί στις 23 Απριλίου ο Ρώσος υφυπουργός Γκρούσκο τοποθέτησε ρητά την Ελλάδα στον αναβαθμισμένο κατάλογο στόχων. Αν η Μόσχα πετύχει το «πακέτο» (Ουκρανία συν ιρανικό ουράνιο), η Σούδα γίνεται διαπραγματευτικό χαρτί ξένων.

Το παζάρι Ουάσιγκτον-Μόσχας γίνεται πάνω από τα κεφάλια Κιέβου και Βρυξελλών, με την Αθήνα να φιλοξενεί τις βάσεις που η μία πλευρά θέλει να χρησιμοποιήσει και η άλλη απειλεί να χτυπήσει. Η σιωπή Μαξίμου είναι η μόνη επιλογή που κρατά τα κανάλια ανοιχτά. Δεν είναι ασφαλής θέση, είναι αμήχανη.