Θάνατος Μαζωνάκη: δίωξη για ανθρωποκτονία, αδιευκρίνιστη η αιτία

Στις 14 Σεπτεμβρίου η Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών άσκησε συμπληρωματική δίωξη για ανθρωποκτονία από πρόθεση με ενδεχόμενο δόλο σε βάρος των δύο γιατρών που κατηγορούνται για τον θάνατο του τραγουδιστή Γιώργου Μαζωνάκη, ο οποίος υπέστη ανακοπή στις 9 Σεπτεμβρίου σε ιδιωτικό ιατρείο στο Κολωνάκι (News247, MEGA). Είναι η βαρύτερη κατηγορία που μπορεί να απαγγελθεί, όμως ένα στοιχείο μένει σταθερό και κρίσιμο: η αιτία του θανάτου παραμένει αδιευκρίνιστη, εν αναμονή τοξικολογικών και ιστολογικών εξετάσεων (Enikos).

Μέχρι τότε η κατηγορία ήταν «έκθεση από την οποία προκλήθηκε θάνατος κατά συναυτουργία» (To Brief). Την αξιολόγηση τη μετακίνησαν τα ψηφιακά πειστήρια: μια έκθεση της Διεύθυνσης Εγκληματολογικών Ερευνών και οι καταγραφές της ίδιας της συσκευής πλασμαφαίρεσης, της διαδικασίας αφαίρεσης και αντικατάστασης πλάσματος αίματος που το ιατρείο πρόβαλλε ως υπηρεσία «μακροζωίας». Σύμφωνα με τα δημοσιεύματα, το μηχάνημα εμφάνισε συναγερμό λίγο μετά την έναρξη της θεραπείας· ο συναγερμός επικυρώθηκε από χειριστή και η διαδικασία συνεχίστηκε (ΕΡΤnews). Ανακτημένες φωτογραφίες και μια διαγραμμένη καταχώριση ραντεβού ανέτρεψαν την αρχική εκδοχή των γιατρών, ότι η θεραπεία δεν είχε προλάβει καν να αρχίσει.

Την ακριβή ώρα, πάντως, κανείς δεν μπορεί να την πει με βεβαιότητα: οι δημοσιευμένες ανασυνθέσεις αποκλίνουν ακόμη και στην έναρξη της θεραπείας και στον πρώτο συναγερμό. Μία γραμμή ρεπορτάζ τοποθετεί την έναρξη στις 14:37, τους πρώτους συναγερμούς μετά τις 15:20 και την κλήση στο ΕΚΑΒ στις 16:11, περίπου 49 λεπτά μετά τον πρώτο συναγερμό (Πρώτο Θέμα). Αυτό που δεν αμφισβητείται είναι ο πυρήνας: ένας συναγερμός χτύπησε, και η βοήθεια κλήθηκε αρκετή ώρα αργότερα. Αυτή η απόσταση, ανάμεσα στην προειδοποίηση και στην κλήση, είναι που βαραίνει, αφού η συμπληρωματική δίωξη ήρθε αμέσως μετά την έκθεση της ΔΕΕ.

Τι σημαίνει όμως νομικά «ενδεχόμενος δόλος»; Ο Ποινικός Κώδικας ξεχωρίζει δύο καταστάσεις που μοιάζουν. Στον δόλο (άρθρο 27), ο δράστης γνωρίζει ότι από την πράξη του μπορεί να προκύψει ο θάνατος «και το αποδέχεται». Στην ενσυνείδητη αμέλεια (άρθρο 28), προβλέπει τον ίδιο κίνδυνο, «πίστεψε όμως ότι δεν θα επερχόταν» (Ποινικός Κώδικας). Η γραμμή που χωρίζει τα ισόβια από μια πολύ ελαφρύτερη ποινή είναι, δηλαδή, η αποδοχή του αποτελέσματος. Και εδώ βρίσκεται η παγίδα: η τεχνική επικύρωση ενός συναγερμού στην οθόνη δεν ταυτίζεται αυτομάτως με τη νομική αποδοχή του ενδεχόμενου θανάτου. Η βαρύτερη δίωξη θέτει αυτό το ερώτημα στο δικαστήριο, δεν το έχει ήδη απαντήσει.

Γι' αυτό και η ενοχή μένει ανοιχτή, όσο ανοιχτή είναι και η ευθύνη του καθενός χωριστά. Η Ιωάννα Γάκα φέρεται να αποδίδει τις αντιφάσεις σε πανικό και να αρνείται δόλο. Ο Ηλίας Θεοδωρόπουλος υποστηρίζει ότι τα δύο ιατρεία απλώς συστεγάζονταν, ότι τη θεραπεία τη διαχειριζόταν η Γάκα και ότι ο ίδιος επέστρεψε για να συνδράμει στην ανάνηψη (Dnews). Ποιος ήξερε τι, και πότε μπορούσε να επέμβει, είναι το επόμενο στοίχημα της ανάκρισης.

Τι έκανε πράγματι το κράτος

Ο ίδιος θάνατος γέννησε κι ένα δεύτερο ερώτημα, από τη στιγμή που το κράτος παραδέχτηκε αποτυχία. «Το κράτος απεδείχθη ότι δεν έκανε τη δουλειά του. Αναλαμβάνω το μερίδιο ευθύνης που μου αναλογεί», δήλωσε ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης, ζητώντας και συγγνώμη από την οικογένεια (Παραπολιτικά). Ο Ιατρικός Σύλλογος Αθηνών, που επιμένει ότι μηχάνημα πλασμαφαίρεσης δεν επιτρέπεται σε απλό ιατρείο, ξεκίνησε αυτεπάγγελτο πειθαρχικό έλεγχο (TheTOC). Η ίδια η μέθοδος έχει καθιερωμένες ιατρικές ενδείξεις σε σοβαρές παθήσεις, όμως για «μακροζωία» τα δεδομένα είναι ισχνά (Aging Cell).

Πόσο βαθιά έφταναν οι έλεγχοι το δείχνει η ίδια η επικεφαλής της αυτοψίας, Πολυτίμη Λεονάρδου: σε παλιότερο έλεγχο είχε ζητηθεί απομάκρυνση φυγοκέντρου, στον επανέλεγχο του 2025 δεν εντοπίστηκε μηχάνημα πλασμαφαίρεσης, και μόνο μετά τον θάνατο βρέθηκαν δύο συσκευές (ANT1).

Κι όμως, ανάμεσα στην εξαγγελία και στην πράξη υπάρχει ακόμη κενό. Ο Γεωργιάδης μίλησε για επιτροπή «μέσα στην εβδομάδα» για τις υπηρεσίες μακροζωίας (ΕΡΤnews), για φίλτρο στις διαφημίσεις υγείας και για QR code σε κάθε ιατρείο ώστε ο πολίτης να ελέγχει την άδεια (Ναυτεμπορική). Έως τις 15 Σεπτεμβρίου, όμως, δεν είχε δημοσιοποιηθεί ούτε πράξη συγκρότησης της επιτροπής με ονόματα, ούτε εφαρμοστική απόφαση για τις διαφημίσεις ή το QR code, με φορέα και ημερομηνία.

Η βαρύτερη δίωξη και το «αναλαμβάνω το μερίδιο ευθύνης» είναι πραγματικές μεταβολές. Αυτό όμως που θα κρίνει και τους γιατρούς και το κράτος δεν είναι οι δηλώσεις: είναι η έκθεση της Διεύθυνσης Εγκληματολογικών Ερευνών, τα τοξικολογικά που θα δείξουν από τι πέθανε ο Μαζωνάκης, και η υπογραφή κάτω από την πράξη συγκρότησης της επιτροπής που, έως χθες, δεν είχε ακόμη μπει.