Τέμπη: η φωτιά φέρνει τέσσερις πυροσβέστες στη Δικαιοσύνη

Τα ξημερώματα της 1ης Μαρτίου 2023, λίγες ώρες μετά τη σύγκρουση των δύο αμαξοστοιχιών στα Τέμπη, δύο προανακριτικοί υπάλληλοι της Πυροσβεστικής Λάρισας έκαναν αυτοψία στον χώρο, από τις 01:55 ως τις 04:25 (Αυγή). Η έκθεσή τους έφτασε στον εισαγγελέα Λάρισας στις 14 Μαρτίου, δεκατρείς μέρες αργότερα. Αυτό προκύπτει από αποσπάσματα βουλεύματος που δημοσίευσε η ίδια εφημερίδα.

Για αυτή τη διερεύνηση, το βούλευμα αποδίδει παράβαση καθήκοντος σε τέσσερα στελέχη της Πυροσβεστικής. Πρόκειται για χωριστό δικαστικό σκέλος. Δεν αφορά τη σύγκρουση, που ήδη δικάζεται στη Λάρισα, ούτε το «μπάζωμα», δηλαδή τις μεταγενέστερες εργασίες στον χώρο του δυστυχήματος. Το ερώτημά του είναι στενό και συγκεκριμένο: αναζήτησαν οι αρμόδιοι τις αποδείξεις για τη φωτιά όπως όφειλαν;

Το βαρύτερο σημείο αφορά τη δεύτερη μέρα. Στις 2 Μαρτίου, η Αθήνα έστειλε δύο στελέχη της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού, της ειδικής υπηρεσίας που ερευνά τα αίτια πυρκαγιών, για να συνδράμουν. Κατά τα αποσπάσματα, ο Ευάγγελος Φαλάρας, τότε συντονιστής της Πυροσβεστικής Θεσσαλίας και Στερεάς Ελλάδας, απέτρεψε τη συνδρομή τους (Αυγή, OnLarissa). Το βούλευμα χαρακτηρίζει την τελική έκθεση «ελλιπέστατη». Δεν περιγράφει όμως τι ειπώθηκε τη στιγμή της φερόμενης αποτροπής, ούτε ποιοι άλλοι ήταν παρόντες.

Τι αποδίδεται στους άλλους τρεις

Οι υπόλοιποι δεν κατονομάζονται στα δημοσιεύματα. Περιγράφονται μόνο με βάση τη θέση τους. Στην προϊσταμένη του Ανακριτικού Γραφείου Λάρισας αποδίδεται ανεπαρκής εποπτεία και συντονισμός. Στους δύο υπαλλήλους της πρώτης αυτοψίας το βούλευμα καταλογίζει τρεις παραλείψεις (OnLarissa). Δεν κατέγραψαν επαρκώς την εστία, τη διάταξη των συρμών και τα φορτία. Δεν συνέλεξαν πειστήρια. Δεν παρήγγειλαν εγκαίρως εξετάσεις.

Αργότερα ακολούθησαν συμπληρωματική έκθεση, πραγματογνωμοσύνες και δειγματοληψίες. Το πρωτότυπο της αρχικής έκθεσης και ο κατάλογος των δειγμάτων δεν έχουν δημοσιοποιηθεί, οπότε δεν μπορεί να ανασυντεθεί δημόσια τι συλλέχθηκε εκείνες τις μέρες. Δημόσιες απαντήσεις των τεσσάρων δεν εντοπίστηκαν.

Το μέτρο σύγκρισης είναι ο νόμος. Ο Κώδικας Ποινικής Δικονομίας, στα άρθρα 180 και 251, προβλέπει αυτοψία για να διαπιστωθούν οι περιστάσεις ενός εγκλήματος. Υποχρεώνει επίσης τους ανακριτικούς υπαλλήλους να συλλέγουν χωρίς χρονοτριβή πληροφορίες, πειστήρια και ίχνη (ΦΕΚ). Δεν εντοπίστηκε κανόνας του 2023 που να επέβαλλε αυτόματα την αποστολή ειδικού κλιμακίου. Οι συνθήκες διάσωσης εκείνων των ωρών μπορεί να εξηγούν ορισμένους χειρισμούς, όμως καμία τέτοια εξήγηση δεν τεκμηριώνεται σε δημόσια υπηρεσιακά αρχεία.

Τρεις διαδικασίες, τρία ερωτήματα

Ο Φαλάρας εμφανίζεται και στο σκέλος του «μπαζώματος», για διαφορετικές πράξεις. Εκεί, σύμφωνα με τη δημοσιευμένη διατύπωση του διατακτικού, μόνο ο πρώην υφυπουργός Χρήστος Τριαντόπουλος παραπέμπεται στο Ειδικό Δικαστήριο, που δικάζει μέλη της κυβέρνησης (To Brief). Για τον Φαλάρα και τους άλλους τρεις του σκέλους εκείνου, η δικογραφία χωρίζεται και πηγαίνει στον Εισαγγελέα Πλημμελειοδικών Λάρισας (ΕφΣυν). Για την υπόθεση της φωτιάς, τοπικά δημοσιεύματα ανέφεραν ότι η Εισαγγελία Λάρισας θα παραλάβει τη δικογραφία και στη συνέχεια θα οριστεί δικάσιμος. Ούτε η παραλαβή ούτε ημερομηνία δίκης έχουν επιβεβαιωθεί δημόσια.

Η νέα υπόθεση κρίνει την αναζήτηση αποδείξεων. Δεν κρίνει την αιτία της ανάφλεξης, ούτε αν υπήρχε παράνομο φορτίο, ούτε ποιων θανάτους προκάλεσε η φωτιά. Οι μεταγενέστερες τεχνικές εκτιμήσεις για την πυρόσφαιρα διαφέρουν μεταξύ τους και δεν αποτελούν δικαστική απάντηση (Καθημερινή Κύπρου).

Αυτά τα ερωτήματα ανήκουν στην κύρια δίκη της Λάρισας, και εκεί οι συγγενείς τα πιέζουν. Στις 5 Οκτωβρίου, η Δέσποινα Γκανίδου ζήτησε πληρέστερη διερεύνηση και εξέταση οστών (Dnews). Στην ίδια συνεδρίαση, ο Ηλίας Παπαγγελής ρώτησε πώς επηρέασε τα διαθέσιμα στοιχεία το ότι ο τόπος δεν διαφυλάχθηκε. Ο Παύλος Ασλανίδης και άλλοι συγγενείς ζήτησαν εργαστηριακό έλεγχο οστικών ευρημάτων από το Κουλούρι, και για συναφή αιτήματα η έδρα είχε επιφυλαχθεί (Enikos). Απόφαση δεν έχει δημοσιευθεί.

Η δίκη των τεσσάρων θα κρίνει αν τα κενά του Μαρτίου 2023 έχουν ποινική βαρύτητα. Ό,τι δεν καταγράφηκε εκείνες τις δεκατρείς μέρες, όμως, δεν το επαναφέρει καμία απόφαση. Τα οστικά ευρήματα είναι από τα λίγα υλικά που μπορούν ακόμη να εξεταστούν, και το αν θα εξεταστούν το αποφασίζει πλέον η έδρα της Λάρισας.