Τελεσίγραφο Τραμπ στο Ιράν: Συμφωνία 60 ημερών ή βόμβες στις 21 Απριλίου

Την ίδια ώρα που ο Ντόναλντ Τραμπ δηλώνει στο Air Force One ότι «οι συνομιλίες πάνε πολύ καλά» (Economic Times), ελληνικές συστοιχίες Patriot στη Σαουδική Αραβία μετρούν τρεις αναχαιτίσεις ιρανικών στόχων σε λιγότερο από έναν μήνα (liberal.gr). Η απόσταση ανάμεσα στα δύο αυτά γεγονότα περιγράφει με ακρίβεια πού βρίσκεται η κρίση: κάπου μεταξύ μυστικής διπλωματίας και ενεργού πεδίου μάχης.

Το παζάρι των 60 ημερών

Μετά το ναυάγιο των 21 ωρών στο Ισλαμαμπάντ (To Brief), ο πακιστανός στρατηγός Ασίμ Μουνίρ μετέφερε στην Τεχεράνη ένα τρισέλιδο «Μνημόνιο Κατανόησης» που ορίζει 60 ημέρες για τη διαπραγμάτευση τελικής συμφωνίας (English Ahram). Η φιλοσοφία αλλάζει: αντί για συγκεκριμένους όρους, οι δύο πλευρές προσπαθούν πρώτα να συμφωνήσουν σε κοινό πλαίσιο ερμηνείας. Τι σημαίνει «πάγωμα του εμπλουτισμού», πώς ορίζεται η «ελεύθερη ναυσιπλοΐα στον Ορμούζ», τι γίνεται με τα παγωμένα ιρανικά κεφάλαια.

Το πρόβλημα είναι ότι ενώ η διπλωματία μιλά για πλαίσιο, το πεδίο γράφει τη δική του ιστορία. Χθες, ο Ιρανός ΥΠΕΞ Αραγκτσί ανακοίνωσε ότι τα Στενά «είναι πλήρως ανοιχτά». Μέσα σε ώρες, φρεγάτες των Φρουρών της Επανάστασης (IRGC) άνοιξαν πυρ σε δεξαμενόπλοιο ανοιχτά του Ομάν, ακυρώνοντας στην πράξη τον ίδιο τους τον υπουργό (To Brief). Το εσωτερικό ρήγμα του Ιράν, μεταξύ πολιτικής ηγεσίας και στρατιωτικής διοίκησης, δεν είναι σκηνικό. Παράγει πυρά στο νερό αυτή τη στιγμή.

Ο πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου Γκαλιμπάφ μιλά για «πρόοδο» αλλά «πολλά κενά» (Gulf News). Ο Αραγκτσί λέει ότι «δεν υπάρχει βάση διαπραγμάτευσης». Σκληρή ρητορική προς τα έξω, ανοιχτή πόρτα προς τα μέσα: το Ιράν δεν απέρριψε τις νέες προτάσεις, τις «αξιολογεί» (The News).

Αλλά η εκεχειρία λήγει στις 21 Απριλίου. Ο Τραμπ, στην ίδια δήλωση που εξέφρασε αισιοδοξία, προειδοποίησε: «Ίσως δεν την παρατείνω. Θα συνεχιστεί ο αποκλεισμός και δυστυχώς θα αρχίσουμε ξανά να ρίχνουμε βόμβες» (Investing.com). Αυτό είναι το πέμπτο τέτοιο τελεσίγραφο από τον Φεβρουάριο. Τα τέσσερα προηγούμενα κατέληξαν σε παράταση. Ωστόσο, κάθε νέος κύκλος απειλών αυξάνει την πιθανότητα ατυχήματος σε μια περιοχή γεμάτη πολεμικά πλοία και κατεστραμμένες υποδομές.

Η Ελλάδα παρακολουθεί σιωπηλά, χωρίς δημόσια θέση επί των διαπραγματεύσεων. Τα Patriot της καταρρίπτουν ιρανικούς στόχους στη Σαουδική Αραβία. Η βάση της Σούδας ανεφοδιάζει αμερικανικά πολεμικά (bankingnews.gr). Αν η μυστική διπλωματία μέσω Πακιστάν αποτύχει και ο Τραμπ εκτελέσει την απειλή του, η Σούδα βρίσκεται εντός της ακτίνας ιρανικών βαλλιστικών αντιποίνων. Αυτό δεν είναι θεωρητικό σενάριο. Είναι η γεωγραφία.