Συμφωνία Chevron: Μόλις 2 δισ. στα ταμεία και η παγίδα του LNG

Η εικόνα είναι λαμπερή: Η αμερικανική Chevron υπογράφει για έρευνες υδρογονανθράκων στην Ελλάδα και ο «Κάθετος Διάδρομος» υπόσχεται να μας μετατρέψει σε ενεργειακή πύλη της Ευρώπης. Όμως, πίσω από τις χειραψίες, οι αριθμοί αποκαλύπτουν μια άλλη πραγματικότητα. Η γεωπολιτική αναβάθμιση της χώρας έρχεται με ένα «κρυφό» κόστος που θα κληθεί να πληρώσει, άμεσα ή έμμεσα, ο Έλληνας καταναλωτής.

Το στοίχημα των υδρογονανθράκων

Ας ξεκινήσουμε με το προφανές: Τα πιθανά αποθέματα των 680 δισ. κυβικών μέτρων ακούγονται εντυπωσιακά. Ωστόσο, μιλάμε για θεωρητικά νούμερα σε βάθη 3.000 μέτρων, όπου το κόστος εξόρυξης είναι τεράστιο PageNews.

Το κυριότερο; Ακόμα και στο καλό σενάριο, το ταμείο για το κράτος θα αργήσει πολύ. Με το royalty rate στο 16,67% (έναντι 25% σε άλλες περιοχές διεθνώς), αν υποθέσουμε έσοδα 12 δισ. δολαρίων σε βάθος δεκαετίας, το ελληνικό δημόσιο θα εισπράξει περίπου 2 δισ. δολάρια. Το ποσό αυτό, αν και σεβαστό, είναι σταγόνα στον ωκεανό μπροστά στο ετήσιο εμπορικό έλλειμμα της χώρας που ξεπερνά τα 33 δισ. ευρώ ΕΛΣΤΑΤ. Πρακτικά, δεν πρόκειται για τον «θησαυρό» που θα σώσει την οικονομία, αλλά για μια μελλοντική τονωτική ένεση αβέβαιης απόδοσης.

Ο «άδειος» διάδρομος και το κόστος του LNG

Η πιο άμεση ανησυχία, όμως, αφορά τον Κάθετο Διάδρομο (τη μεταφορά αερίου προς τα Βαλκάνια). Η αγορά μίλησε και ήταν σκληρή: οι πρόσφατες δημοπρασίες για δέσμευση χωρητικότητας απέτυχαν παταγωδώς, με μηδενικό ενδιαφέρον για την Αλεξανδρούπολη PageNews.

Γιατί συνέβη αυτό; Διότι το αμερικανικό LNG είναι δομικά ακριβότερο από το ρωσικό αέριο που φτάνει ακόμα στην Κεντρική Ευρώπη. Οι έμποροι δεν αγοράζουν με βάση τη γεωπολιτική, αλλά με βάση την τιμή.

Εδώ προκύπτει το ερώτημα «ποιος πληρώνει;». Όπως παραδέχονται παράγοντες της αγοράς, για να λειτουργήσει το σχέδιο και να ανταγωνιστεί το φθηνό ρωσικό αέριο, απαιτούνται επιδοτήσεις ProtοThema. Με απλά λόγια: Είτε μέσω ευρωπαϊκών κονδυλίων (δηλαδή φόρων) είτε μέσω αυξημένων τελών, οι πολίτες θα κληθούν να καλύψουν τη διαφορά τιμής για να πετύχει η στρατηγική απεξάρτησης από τη Ρωσία.

Η μεγάλη αντίφαση

Την ίδια στιγμή που επενδύουμε σε υποδομές ορυκτών καυσίμων, οι στόχοι για την κλιματική αλλαγή παραμένουν. Ήδη οι εκπομπές ρύπων από την ηλεκτροπαραγωγή αυξήθηκαν αντί να μειωθούν, ακριβώς επειδή καίμε περισσότερο φυσικό αέριο TheGreenTank.

Η Ελλάδα κερδίζει αναμφίβολα πόντους ως αξιόπιστος σύμμαχος των ΗΠΑ στην περιοχή. Αλλά η γεωπολιτική επιτυχία δεν μεταφράζεται αυτόματα σε οικονομική ευημερία για το νοικοκυριό. Αντίθετα, ο κίνδυνος είναι να εγκλωβιστούμε σε ακριβή ενέργεια για χάρη της ενεργειακής ασφάλειας, ενώ τα υπερ-κέρδη των εξορύξεων –αν έρθουν– θα αργήσουν μια δεκαετία.