«Δωρεάν» Πανελλαδικές: 614 εκατ. ευρώ σε φροντιστήρια και 10.000 κενές θέσεις

Κάθε χρόνο, οι ελληνικές οικογένειες ξοδεύουν 614 εκατ. ευρώ σε φροντιστήρια, ρεκόρ δεκαετίας, με αύξηση 35,7% σε πραγματικές τιμές μέσα σε δύο χρόνια (ekriti.gr). Το 94,6% αυτών των χρημάτων πηγαίνει στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση, χρηματοδοτώντας κυρίως την κούρσα για τις Πανελλαδικές, οι οποίες φέτος ξεκινούν στις 29 Μαΐου. Το πραγματικό ερώτημα δεν είναι πότε, αλλά ποιος τελικά τις περνάει.

Τα στοιχεία του ΚΑΝΕΠ/ΓΣΕΕ δίνουν την εικόνα. Μια οικογένεια με εισόδημα έως 750 ευρώ τον μήνα δαπανά το 24,1% του ετήσιου εισοδήματός της για φροντιστήρια. Μια εύπορη οικογένεια, 3,3% (dimokratiki.gr). Και οι δύο πληρώνουν παρόμοια ποσά σε απόλυτους αριθμούς.

Τα δεδομένα που λείπουν

Το Υπουργείο Παιδείας δημοσιεύει βάσεις, μόρια, ποσοστά επιτυχίας ανά σχολή. Δεν δημοσιεύει κοινωνικό προφίλ επιτυχόντων: εισόδημα γονέων, μορφωτικό επίπεδο, δημόσιο ή ιδιωτικό σχολείο, πρόσβαση σε φροντιστήριο. Αυτά τα στοιχεία δεν τηρούνται, ή τουλάχιστον δεν δημοσιοποιούνται.

Οι διεθνείς δείκτες δείχνουν γιατί η απουσία τους έχει σημασία. Σύμφωνα με τα δεδομένα PISA, μόλις 7,1% των μαθητών από μη προνομιούχα περιβάλλοντα επιτυγχάνει υψηλές επιδόσεις στην Ελλάδα, ενώ ο ευρωπαϊκός μέσος όρος είναι 16,3% (dimokratia.gr). Παιδιά χωρίς γονείς πανεπιστημιακούς είναι 16% λιγότερα στα πανεπιστήμια απ' ό,τι θα αναμενόταν αναλογικά (alfavita.gr).

Η ΕΒΕ και οι άδειες αίθουσες

Η Ελάχιστη Βάση Εισαγωγής (ΕΒΕ), ο μηχανισμός που εφαρμόζεται από το 2021 για να αποκλείει υποψηφίους με χαμηλές βαθμολογίες, αφήνει κάθε χρόνο πάνω από 10.000 θέσεις κενές στα δημόσια πανεπιστήμια (tovima.gr). Η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι η ΕΒΕ διασφαλίζει ποιότητα εισαγομένων. Η αντίφαση παραμένει: χιλιάδες μαθητές μένουν εκτός, χιλιάδες θέσεις μένουν κενές, και το κόστος προετοιμασίας βαρύνει εξ ολοκλήρου τα νοικοκυριά.

Το δημόσιο σχολείο στην Ελλάδα είναι συνταγματικά δωρεάν. Η πρόσβαση στο πανεπιστήμιο, στην πράξη, κοστίζει 3.000 έως 8.000 ευρώ μόνο για τη Γ' Λυκείου (flash.gr). Ο υπουργός Πιερρακάκης ανακοίνωσε «ουσιαστικό διάλογο» για ένα «ισχυρό Εθνικό Απολυτήριο». Το ζήτημα που δεν μπαίνει στον διάλογο: γιατί το κράτος αρνείται να μετρήσει ποιος περνάει και ποιος μένει απ' έξω.