Διώξεις κακουργήματος στους 22 για την απάτη ΟΠΕΚΕΠΕ

Δέκα χρυσές λίρες, 13.000 ευρώ σε μετρητά, πέντε κατασχεμένα οχήματα και δεσμευμένοι λογαριασμοί άνω των 355.000 ευρώ στους 18 από τους 22 συλληφθέντες. Αυτά είναι τα οπτικά ευρήματα που άφησε πίσω της η έφοδος για την κρητική υπόθεση ΟΠΕΚΕΠΕ (News247). Μία μέρα μετά τη μεταγωγή τους στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία (To Brief), η υπόθεση αναβαθμίζεται: το ελληνικό γραφείο της EPPO άσκησε κακουργηματικές διώξεις και στους 22, με τους κατηγορούμενους να οδηγούνται τώρα σε ανακριτή πριν κριθούν προσωρινές κρατήσεις ή περιοριστικοί όροι (SDNA).

Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία τους διώκει, κατά περίπτωση, για συγκρότηση και διεύθυνση εγκληματικής οργάνωσης, απάτη με επιχορηγήσεις σε βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Ελληνικού Δημοσίου, καθώς και άμεση συνέργεια (Proto Thema, Zougla). Η εκτιμώμενη ζημία της φερόμενης δράσης το διάστημα 2019-2024 ξεπερνά τα 2,73 εκατομμύρια ευρώ, ενώ η δικογραφία αγγίζει συνολικά 138 πρόσωπα και καταγράφει στο σχήμα και έναν εν ενεργεία αντιδήμαρχο (To Vima, Ethnos).

Πώς στήθηκε η απάτη στο τραπέζι του λογιστή

Πίσω από τις χρυσές λίρες και τα κατασχεμένα οχήματα υπάρχει μια απλή μηχανική. Η αίτηση για αγροτικές ενισχύσεις περνά υποχρεωτικά από Κέντρα Υποδοχής Δηλώσεων (ΚΥΔ), τα οποία καταχωρίζουν στο σύστημα του ΟΠΕΚΕΠΕ δικαιούχους, αγροτεμάχια και βοσκοτόπους (gov.gr). Σε αυτό ακριβώς το σημείο φέρεται να παρενέβησαν δύο λογιστές με οργανωτικό ρόλο: εντόπιζαν αδήλωτες ή «ορφανές» εκτάσεις, στήνονταν εικονικά μισθωτήρια χωρίς πραγματική νόμιμη χρήση, και οι «μισθωτές» εμφανίζονταν ως δικαιούχοι ενισχύσεων (LiFO, Newsit).

Το κενό που εκμεταλλεύτηκε το σχήμα είναι θεσμικό. Οι ελεγκτικοί μηχανισμοί που προβλέπει η ευρωπαϊκή νομοθεσία, με τηλεπισκόπηση και γεωχωρικό σύστημα αναγνώρισης αγροτεμαχίων, βλέπουν καλύτερα τη γεωμετρία του χωραφιού παρά τη γνήσια νομική σχέση του αιτούντος με τη γη (EUR-Lex). Αν τα πολύγωνα δείχνουν επιλέξιμη έκταση, ένα πλαστό μισθωτήριο αρκεί για να ενεργοποιήσει την πληρωμή. Σε αυτό το «τυφλό σημείο» στήθηκε η κρητική επιχείρηση.

Ο επιχειρησιακός βραχίονας μιας θεσμικής σύγκρουσης

Οι 22 συλλήψεις στην Κρήτη είναι το κάτω μέρος της πυραμίδας: ΚΥΔ, λογιστές, εκμισθωτές, λήπτες. Αποτελούν τον επιχειρησιακό βραχίονα μιας πολύ ευρύτερης μάχης που η Ευρωπαία εισαγγελέας Λάουρα Κοβέσι έχει ανοίξει με την Αθήνα. Η EPPO έχει ήδη καταγγείλει δημόσια στην Κομισιόν ότι πρόσφατες ελληνικές νομοθετικές εξελίξεις επηρεάζουν την ανεξαρτησία και την αποτελεσματικότητά της (EPPO, Brussels Times), ενώ έντεκα βουλευτές της ΝΔ καλούνται από την περασμένη εβδομάδα να δώσουν εξηγήσεις σε συναφείς φακέλους (To Brief).

Το πάνω μέρος της πυραμίδας, με τα πολιτικά πρόσωπα, παραμένει το σημείο τριβής. Η Βουλή απέρριψε στις 22 Μαΐου με 152 «κατά» τις προτάσεις προανακριτικής επιτροπής για πρώην υπουργούς Αγροτικής Ανάπτυξης (To Brief), ενώ η κυβερνητική υπεράσπιση, μέσω εκθέσεων που παρουσίασε ο Μιχάλης Δημητρακόπουλος, αμφισβητεί το ύψος της οικονομικής ζημιάς. Η Κοβέσι έχει ήδη απειλήσει με ενεργοποίηση του άρθρου 16 και πιθανή περικοπή κονδυλίων (OT).

Μακριά από τη θεσμική σύγκρουση της Αθήνας, ο λογαριασμός ήδη αποστέλλεται στους παραγωγούς. Η ΑΑΔΕ έχει ενημερώσει 27.193 δικαιούχους ότι πρέπει να επιστρέψουν 16,3 εκατομμύρια ευρώ αχρεωστήτως καταβληθέντων ενισχύσεων μόνο για το 2023 (Flash), ενώ στις περιοχές του Νότου παραγωγοί καταγγέλλουν ότι το monitoring system μπλοκάρει νόμιμες πληρωμές λόγω false positives (Ilialive). Αν η Κομισιόν κρίνει ότι οι ελληνικοί έλεγχοι παραμένουν ανεπαρκείς, η δημοσιονομική διόρθωση θα μετακυλιστεί στο κράτος-μέλος, και τελικά στους νόμιμους παραγωγούς με τη μορφή οριζόντιων περικοπών. Η αγωνία τους δεν είναι αν θα πιαστούν οι 22 της Κρήτης, αλλά αν θα πληρώσουν αυτοί τον λογαριασμό μιας απάτης που δεν έστησαν.