Η πραγματική τιμή του πετρελαίου στα 162 δολάρια φέρνει ράλι στη βενζίνη

Η τιμή που μεταδίδουν τα δελτία ειδήσεων, $112 το βαρέλι Brent, είναι ένας αριθμός σε χαρτί. Κυριολεκτικά. Πρόκειται για ένα χρηματιστηριακό συμβόλαιο (future), μια υπόσχεση μελλοντικής παράδοσης. Στη φυσική αγορά, εκεί που τα διυλιστήρια πληρώνουν για πραγματικά βαρέλια, το Oman crude έκλεισε αυτή την εβδομάδα στα $162 και το Murban στα $145 (Boston Globe). Η απόκλιση αγγίζει το 45%. Αυτό δεν είναι τεχνική λεπτομέρεια: είναι ο λόγος που η βενζίνη θα ακριβύνει ακόμα περισσότερο τις επόμενες εβδομάδες.

Ο Jeff Currie, πρώην επικεφαλής commodities της Goldman Sachs και τώρα στην Carlyle Group, το έθεσε ξεκάθαρα: «Οι χαρτοφυλακικές αγορές έχουν αποσυνδεθεί εντελώς από τις φυσικές. Αντιμετωπίζουμε ένα τεράστιο σοκ προσφοράς» (Boston Globe). Τα futures τιμολογούν μια κρίση που κάποια στιγμή θα λήξει. Η φυσική αγορά τιμολογεί αυτό που βλέπει σήμερα: τα βαρέλια δεν περνούν από τα Στενά του Ορμούζ, τρίτη εβδομάδα τώρα.

Η Ουάσιγκτον ρίχνει στα χαρτιά βαρέλια που δεν υπάρχουν: τρίτη χαλάρωση κυρώσεων σε δύο εβδομάδες, αυτή τη φορά 140 εκατομμύρια βαρέλια ιρανικού αργού που κατά τα δεδομένα της Kpler είναι ήδη πωλημένα στην Κίνα μέσω shadow fleet (Atlantic Council). Η αγορά δεν εντυπωσιάστηκε: το Brent παρέμεινε στα $112.

Γιατί τα $162 και όχι τα $112 λένε την αλήθεια; Γιατί τα βαρέλια εξαφανίζονται από την αγορά ταυτόχρονα σε πολλαπλά σημεία. Το Ιράκ, δεύτερος μεγαλύτερος παραγωγός του OPEC, κήρυξε ανωτέρα βία σε όλα τα πετρελαϊκά πεδία ξένων εταιρειών: η παραγωγή στη Βασόρα κατέρρευσε από 3,3 σε 0,9 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως, πτώση 72% (Arab News). Μια χώρα που χρηματοδοτεί το 95% του δημοσίου της από πετρέλαιο χάνει τα τρία τέταρτα της παραγωγής σε τρεις εβδομάδες. Αυτό σημαίνει αδυναμία πληρωμής μισθών, κοινωνική αστάθεια, πιθανή κατάρρευση κρατικών δομών. Η αλυσίδα δεν σταματά στο Ιράκ: η Αίγυπτος χάνει τα έσοδα της Διώρυγας του Σουέζ και αντιμετωπίζει ενεργειακό στραγγαλισμό, το Πακιστάν βρίσκεται ήδη σε καθεστώς ρασιοναρισμού ρεύματος. Όσο αυτές οι χώρες αποσταθεροποιούνται, η πίεση μετανάστευσης προς τη Μεσόγειο θα αυξηθεί. Η ενεργειακή κρίση δεν μεταφράζεται μόνο σε ακριβή βενζίνη.

Οι Ασιάτες αγοραστές πληρώνουν ήδη premia $10-15 πάνω από τις τυπικές τιμές, ακόμα και για νορβηγικό και αμερικανικό αργό (Economic Times). Τα διυλιστήρια αγοράζουν σήμερα στα $145-162. Η βενζίνη που θα παράγουν θα φτάσει στις αντλίες σε δύο με τέσσερις εβδομάδες. Αυτό που πληρώνουμε τώρα αντικατοπτρίζει τιμές πριν τρεις εβδομάδες. Αυτό που θα πληρώσουμε τον Απρίλιο αντικατοπτρίζει τα $162.