Βενζίνη στα 2,35€: Υπερκέρδη στα διυλιστήρια, τον λογαριασμό πληρώνουν οι φορολογούμενοι

Η βενζίνη ξεπέρασε τα €2,35 στα νησιά, η κυβέρνηση ανακοίνωσε μέτρα €400 εκατ. μέσω Fuel Pass και Market Pass (To Brief). Αλλά πίσω από τα μέτρα κρύβεται ένα ερώτημα που κανείς δεν απαντά: πού πάνε τα χρήματα που πληρώνουμε παραπάνω στην αντλία;

Πάνε, σε μεγάλο βαθμό, στα ελληνικά διυλιστήρια. Η Goldman Sachs εκτιμά ότι τα λειτουργικά κέρδη της HelleniQ Energy μπορεί να ξεπεράσουν τις προβλέψεις έως 40% λόγω της κρίσης (Mononews.gr). Την ίδια περίοδο, το Χρηματιστήριο Αθηνών έχασε €10,4 δισ. σε κεφαλαιοποίηση (Greek Reporter) και η μετοχή της Πειραιώς υποχώρησε 11,33%. Οι τράπεζες, οι αεροπορικές, ο τουρισμός αιμορραγούν. Τα διυλιστήρια απογειώνονται.

Η εξήγηση βρίσκεται στο τι ακριβώς πουλάνε. Η Ελλάδα εισάγει αργό πετρέλαιο και τα διυλιστήρια το μετατρέπουν σε βενζίνη και diesel. Το κέρδος τους είναι η διαφορά ανάμεσα στην τιμή αγοράς του αργού και στην τιμή πώλησης των καυσίμων (το λεγόμενο crack spread). Όταν η γεωπολιτική κρίση ανεβάζει τη ζήτηση για έτοιμα καύσιμα, αυτή η διαφορά φουσκώνει. Τα περιθώρια στο diesel αυξήθηκαν ~36% από αρχές έτους, στο αεροπορικό καύσιμο +60% (Euro2day). Η Optima Bank προβλέπει για τη Motor Oil καθαρά κέρδη €604 εκατ. φέτος (OT.gr).

Κάθε αύξηση $10 ανά βαρέλι μειώνει το ελληνικό ΑΕΠ κατά 0,15% (Greek Reporter). Τα χρήματα φεύγουν από τα νοικοκυριά. Για μια οικογένεια με εισόδημα €1.200 τον μήνα, η ενέργεια τρώει ήδη δυσανάλογα μεγάλο μερίδιο, και κάθε αύξηση 10 λεπτών στη βενζίνη σημαίνει λιγότερα χρήματα για τρόφιμα. Οικονομολόγοι εκτιμούν διάβρωση πραγματικών εισοδημάτων 3-5% εντός έτους (OT.gr).

Η κυβέρνηση διαθέτει ταμειακό μαξιλάρι €35-40 δισ. (OT.gr). Αρκεί για να απορροφήσει το σοκ βραχυπρόθεσμα. Το 2022, όμως, χρησιμοποίησε παρόμοια αποθέματα χωρίς να θίξει τα κέρδη του κλάδου. Φέτος η HelleniQ και η Motor Oil αναμένουν ρεκόρ κερδοφορίας, ενώ το Fuel Pass χρηματοδοτείται από τον προϋπολογισμό. Ο λογαριασμός δεν μοιράζεται ισομερώς: τα κέρδη μένουν ιδιωτικά, το κόστος στήριξης κοινωνικοποιείται.