Νομοσχέδιο Υπουργείου Ανάπτυξης για δάνεια: Εκτός πλαφόν προστασίας 80 δισ. παλαιών οφειλών

«Τέλος στα ψιλά γράμματα», υποσχέθηκε ο υπουργός Ανάπτυξης Τάκης Θεοδωρικάκος στις 13 Μαΐου, εξαγγέλλοντας για άλλη μια φορά το νομοσχέδιο για την καταναλωτική πίστη (protothema.gr). Όμως η ίδια η αρχιτεκτονική του νομοσχεδίου αφήνει εκτός κάλυψης τα 80 δισ. ευρώ υφιστάμενων οφειλών που έχουν περάσει σε servicers, δηλαδή ακριβώς τους δανειολήπτες που βρίσκονται ήδη στο φάσμα των πλειστηριασμών.

Το «πλαφόν 30-50%» στη συνολική επιβάρυνση από τόκους και έξοδα εφαρμόζεται μόνο σε νέα δάνεια έως 100.000 ευρώ, χωρίς αναδρομικότητα. Και εδώ είναι το κόλπο: μια προσαύξηση 30-50% επί του κεφαλαίου μεταφράζεται σε Ετήσιο Ποσοστό Επιβάρυνσης (APR) που χωράει άνετα τα σημερινά επιτόκια του 14-17%. Τα μέσα επιτόκια καρτών στην Ελλάδα βρίσκονται στο 14,72% τον Φεβρουάριο 2026, έναντι 7,28% μέσου όρου ευρωζώνης σε νέα καταναλωτικά δάνεια (Bank of Greece). Το πλαφόν, δηλαδή, νομιμοποιεί την υφιστάμενη τιμολόγηση αντί να τη φρενάρει.

Η μεγάλη τρύπα: κάρτες και BNPL

Στα 2,26 δισ. ευρώ υπολοίπων από κάρτες revolving, το 26,5% της αγοράς καταναλωτικής πίστης, το νομοσχέδιο δεν διευκρινίζει αν εφαρμόζεται το πλαφόν (Euronews). Εκτός μένουν επίσης οι υπεραναλήψεις (overdrafts), το leasing και τα «Buy Now Pay Later», προϊόντα που χρησιμοποιούν κυρίως νεότερα και πιο ευάλωτα οικονομικά νοικοκυριά.

Η αντίφαση είναι ευθεία: η Οδηγία 2023/2225 της ΕΕ υπάγει ρητά αυτά ακριβώς τα προϊόντα στους ίδιους κανόνες προστασίας από τις 20 Νοεμβρίου 2026. Το ελληνικό νομοσχέδιο συντάσσεται σαν να μην υπάρχουν.

Για την «αξιολόγηση πιστοληπτικής ικανότητας», δηλαδή την υποχρέωση της τράπεζας να αρνηθεί δάνειο σε όποιον δεν μπορεί να το αποπληρώσει, ο υπουργός μίλησε για «ενδελεχή εξέταση», χωρίς να ορίσει ποινές ή κριτήρια (enikos.gr).

Δίπλα ακριβώς, η Κύπρος

Η Κύπρος, που έζησε το 2013 χειρότερη τραπεζική κρίση από την Ελλάδα, ψήφισε τον Απρίλιο νόμο που απαγορεύει στις τράπεζες να ζητούν τόκους αφού το χρέος διπλασιαστεί (philenews). Διαθέτει επίσης Personal Insolvency Law από το 2015, με προστασία πρώτης κατοικίας έως 400.000 ευρώ και δικαστική εξουσία αναστολής πλειστηριασμών. Στην Ελλάδα, αντίστοιχος μηχανισμός δεν υπάρχει.

Παρά τις πέντε εξαγγελίες από τις αρχές του χρόνου, το κείμενο του νομοσχεδίου εξακολουθεί να μην έχει αναρτηθεί στο opengov.gr. 18 ημέρες πριν εκπνεύσει ο μήνας μέσα στον οποίο θα έμπαινε υποτίθεται σε διαβούλευση, η ψήφιση «τον Ιούνιο» παραμένει υπόσχεση χωρίς κείμενο.