Το πρόγραμμα παχυσαρκίας κόπηκε πριν ολοκληρωθεί καμία θεραπεία

Στις 30 Ιουνίου, στις 23:59, έκλεισε η δυνατότητα εκτέλεσης συνταγών για το δωρεάν πρόγραμμα κατά της παχυσαρκίας. Περίπου 46.000 άνθρωποι έμειναν στη μέση μιας αγωγής που, από τον σχεδιασμό της, χρειαζόταν οκτώ μήνες για να δουλέψει (Newsit, Protothema). Το πρόβλημα δεν είναι ότι τελείωσε η χρηματοδότηση. Είναι ότι τελείωσε πριν προλάβει να ολοκληρώσει τον κύκλο του έστω ένας ασθενής.

Η κλινική σημασία αυτού του κενού μετριέται. Στη σεμαγλουτίδη (το δραστικό του Wegovy), η ευρωπαϊκή άδεια ορίζει τη θεραπεία ως χρόνια διαχείριση βάρους, με σταδιακή τιτλοποίηση 16 εβδομάδων μέχρι τη δόση συντήρησης, όχι ως μία εφάπαξ παρέμβαση (EMA). Όταν η αγωγή κόβεται, το σώμα γυρίζει πίσω. Στην επέκταση της μελέτης STEP 1, όσοι σταμάτησαν ανέκτησαν μέσα σε έναν χρόνο περίπου τα δύο τρίτα του βάρους που είχαν χάσει. Οι καρδιομεταβολικές βελτιώσεις κινήθηκαν προς τις αρχικές τιμές (PubMed). Δηλαδή το κράτος πλήρωσε το ακριβό μέρος (έλεγχος, ένταξη, έναρξη) και σταμάτησε ακριβώς πριν αγοράσει το αποτέλεσμα.

Πώς φτιάχτηκε το κενό

Το πρόγραμμα, σκέλος του «ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ», έδινε δωρεάν φάρμακα υψηλού κόστους, προληπτικές εξετάσεις και εξατομικευμένη παρακολούθηση σε πολίτες με ΔΜΣ άνω του 40 (ή 37-40 με συννοσηρότητες) (Υπ. Υγείας). Ο αρχικός σχεδιασμός μιλούσε για έναρξη τον Σεπτέμβριο 2025. Η λειτουργική εκκίνηση ανακοινώθηκε όμως στις 10 Δεκεμβρίου 2025, μετά από τροποποίηση ΚΥΑ (Oloygeia). Τρεις χαμένοι μήνες σε έναν οκτάμηνο κύκλο που έληγε αμετακίνητα στις 30 Ιουνίου. Η αριθμητική δεν έβγαινε από την πρώτη μέρα: από Δεκέμβριο έως Ιούνιο χωρούσαν το πολύ έξι μισοί μήνες θεραπείας, για όσους μπήκαν νωρίς (Economistas).

Όμως η ημερομηνία είχε κλειδώσει, και ο λόγος είναι θεσμικός. Το πρόγραμμα δεν πληρωνόταν από τον κρατικό προϋπολογισμό αλλά από το Ταμείο Ανάκαμψης (RRF), ένα εργαλείο που δεν λειτουργεί σαν ανοιχτό κοινωνικό ταμείο. Οι πληρωμές του δένονται με ορόσημα, όχι με το αν ένα πρόγραμμα «τρέχει» (EUR-Lex). Όλα τα ορόσημα των εθνικών σχεδίων πρέπει να κλείσουν έως τις 31 Αυγούστου 2026, τα τελικά αιτήματα πληρωμής να υποβληθούν τον Σεπτέμβριο και οι πληρωμές να γίνουν έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026 (EC Greece RRP). Η ίδια η Κομισιόν έχει πει ότι οι προθεσμίες δεν παρατείνονται χωρίς αλλαγή του κανονισμού (EC).

Εδώ βρίσκεται η ασυμβατότητα που κανείς δεν έλυσε: έβαλαν μια θεραπεία μακράς διάρκειας πάνω σε ένα χρηματοδοτικό όχημα φτιαγμένο για έργα με ημερομηνία λήξης. Το Wegovy δεν είναι γέφυρα ή ασφαλτόστρωση. Είναι αγωγή που, αν διακοπεί, ακυρώνει το όφελός της.

Ποιος καλύπτει το κενό Ιουλίου-Αυγούστου

Το υπουργείο Υγείας ζητά από την Κομισιόν δίμηνη παράταση για Ιούλιο και Αύγουστο. Παράλληλα, η μόνιμη χρηματοδότηση από εθνικούς πόρους έχει ανακοινωθεί για τον Σεπτέμβριο, αφήνοντας ένα διάστημα που κανείς δεν καλύπτει με βεβαιότητα (Protothema). Ακόμη κι αν εγκριθεί η παράταση, φέρνει απλώς το πρόγραμμα πάνω στο ευρωπαϊκό όριο του Αυγούστου. Δεν λύνει το δομικό: μια οκτάμηνη θεραπεία που ξεκινά αργά δεν χωράει στο ημερολόγιο του RRF (EC closure guidelines).

Η υπόθεση είναι μικρογραφία ενός ευρύτερου προβλήματος. Η κυβέρνηση προβάλλει ισχυρούς αριθμούς απορρόφησης του πακέτου των €35,95 δισ. (Greece 2.0), αλλά η εκταμίευση ενός οροσήμου δεν ισούται με παραδοθείσα φροντίδα. Το RRF πληρώνει ορόσημα· ο ασθενής μετρά αν τελείωσε η θεραπεία.

Στο ενδιάμεσο μένει ένα ερώτημα με ονομαστικό αποδέκτη. Από τις 30 Ιουνίου μέχρι όποια έγκριση της Κομισιόν, ποιος καλύπτει νομικά, κλινικά και οικονομικά τους 46.000 που το ίδιο το κράτος έβαλε σε αγωγή, με ποια απόφαση και από ποιον κωδικό πληρωμής; Όσο η απάντηση αργεί, το κόστος της τιτλοποίησης από την αρχή, ή της ιδιωτικής πληρωμής, το σηκώνει ο ασθενής που δεν επέλεξε ούτε την ημερομηνία έναρξης ούτε την ημερομηνία λήξης.