Οι απειλές του προέδρου Τραμπ ρίχνουν 150 δισ. στην ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία

Η κρίση στο ΝΑΤΟ που πυροδότησε ο Τραμπ με τις απειλές απόσυρσης στρατευμάτων (To Brief) έχει μια ειρωνεία που κανείς στην Ουάσιγκτον δεν περίμενε. Οι Ευρωπαίοι όντως ξοδεύουν περισσότερα για άμυνα. Αλλά τα δισεκατομμύρια δεν καταλήγουν στη Lockheed Martin ή τη Raytheon. Καταλήγουν στη Rheinmetall, τη Dassault και τη Leonardo. Από το 2022, οι μεγάλες ευρωπαϊκές αμυντικές μετοχές έχουν αποδώσει +401%, πολύ περισσότερο από τις αμερικανικές ομόλογές τους.

Ο μηχανισμός είναι συγκεκριμένος. Το ευρωπαϊκό ταμείο SAFE (Security Action for Europe) δανείζει €150 δισ. σε κράτη-μέλη για εξοπλισμούς, με έναν όρο που αλλάζει τα πάντα: τουλάχιστον 65% του κόστους πρέπει να προέρχεται από ευρωπαϊκούς κατασκευαστές (EU Commission). Ο κανόνας αυτός δημιουργεί μια de facto προτίμηση υπέρ της ευρωπαϊκής βιομηχανίας. Η Πολωνία, που ξοδεύει πλέον 4,5% του ΑΕΠ (περισσότερο και από τις ΗΠΑ), ζήτησε €43,7 δισ. από το ταμείο (Euronews). Στη Γερμανία, μόλις 8% του νέου εξοπλιστικού προγράμματος κατευθύνεται σε αμερικανικούς προμηθευτές (CEPA). Ο Τραμπ πίεσε τους Ευρωπαίους να πληρώσουν. Δεν τους είπε σε ποιον.

Η Ελλάδα δεν μιλάει. Δεν αμφισβητεί τον Τραμπ, δεν διαμαρτύρεται για τον πόλεμο στο Ιράν. Η Ισπανία αντέδρασε δημόσια, αρνήθηκε να στείλει στρατεύματα, και ο Τραμπ την ονόμασε «χώρα που δοκιμάστηκε και απέτυχε». Η Ελλάδα σιωπά, και σύμφωνα με τη Wall Street Journal βρίσκεται στη λίστα χωρών που θα «επιβραβευθούν» με ενίσχυση αμερικανικής παρουσίας (WSJ/Newsit). Ταυτόχρονα, η Αθήνα κλείνει Rafale και υποβρύχια Barracuda με τη Γαλλία. Στις 22-23 Απριλίου υποδέχεται τον Μακρόν για συμφωνίες που περιλαμβάνουν ευρωπαϊκή αμυντική ρήτρα. Αγοράζει αμερικανικά F-35 με το ένα χέρι, ευρωπαϊκά όπλα με το άλλο (To Brief).

Η αντίφαση Τραμπ κρύβεται σε ένα νούμερο. Αν όλα τα μέλη του ΝΑΤΟ φτάσουν στο 5% του ΑΕΠ που ζήτησε, η Ευρώπη θα πρέπει να βρίσκει εκατοντάδες δισεκατομμύρια επιπλέον κάθε χρόνο. Σύμφωνα με το ΔΝΤ, αυξήσεις αμυντικών δαπανών σε περίοδο πολέμου φουσκώνουν το δημόσιο χρέος κατά 14% του ΑΕΠ. Η μετάβαση σε πολεμική οικονομία έχει ευθύ δημοσιονομικό κόστος που θα μετακυλιστεί στους ευρωπαϊκούς προϋπολογισμούς. Πίσω από τον εξοπλιστικό ενθουσιασμό, κρύβεται ο λογαριασμός.