Εμπρησμοί στη Θεσσαλονίκη: Ο θάνατος 72χρονης ανεβάζει το κατηγορητήριο σε ανθρωποκτονία

Στις 05:53 τα ξημερώματα της 1ης Ιουλίου, η Βάγια Νέστορα, 72 ετών, μεταφέρθηκε στο Ιπποκράτειο Θεσσαλονίκης σε πολύ βαριά κατάσταση. Διασωληνώθηκε αμέσως, εισήχθη στη ΜΕΘ με εγκαύματα στο 80% της σωματικής επιφάνειας και πολυοργανική ανεπάρκεια, και κατέληξε στις 18:50 της ίδιας ημέρας (iefimerida, BBC). Ο θάνατός της αλλάζει τη φύση της υπόθεσης: από μια σειρά εμπρηστικών επιθέσεων με κίνδυνο για ανθρώπους, σε ποινική υπόθεση θανατηφόρας βίας (To Brief).

Η Νέστορα ήταν η μητέρα της πολιτεύτριας της ΝΔ Αφροδίτης Νέστορα. Η ίδια η Αφροδίτη νοσηλεύεται με εγκαύματα πρώτου και δεύτερου βαθμού και εισπνευστικό έγκαυμα, ο Παναγιώτης Νέστορας με οίδημα φωνητικών χορδών από τον καπνό, και δύο ακόμη ένοικοι πήραν εξιτήριο μετά τις πρώτες βοήθειες (iefimerida).

Δεκαεπτά λεπτά, τρία χτυπήματα, μία φονική εξαίρεση

Οι επιθέσεις σημειώθηκαν σχεδόν διαδοχικά: 04:18 στην Πυλαία, 04:23 στην Τούμπα, γύρω στις 04:35 στη Χαριλάου (ProtoThema). Στα δύο πρώτα σημεία δεν υπήρξαν τραυματισμοί. Μόνο το τρίτο μετατράπηκε σε παγίδα.

Το κρίσιμο δεν είναι η αρχική ανάφλεξη, αλλά το καύσιμο που βρήκε μπροστά της η φωτιά. Ο εμπρηστικός μηχανισμός τοποθετήθηκε στην πυλωτή της πολυκατοικίας, κοντά στο όχημα της οικογένειας, και οι φλόγες πέρασαν σε σταθμευμένα αυτοκίνητα, με τουλάχιστον δύο να καταστρέφονται ολοσχερώς (Euronews, Newsbomb). Ένα σύγχρονο αυτοκίνητο δεν καίγεται μόνο με τη βενζίνη του: πλαστικά, ελαστικά, καλωδιώσεις και ταπετσαρίες δίνουν στην πυρκαγιά τεράστιο θερμικό φορτίο και πυκνό, τοξικό καπνό (FFE UK, Gov.uk).

Εκεί κρύβεται και η παγίδα. Σε μια πυλωτή κάτω από κατοικίες, ο καπνός ανεβαίνει, γεμίζει τα κλιμακοστάσια και φράζει τις εξόδους πριν καν φτάσουν οι φλόγες στους ενοίκους (Michelin). Αυτή η μετάβαση, από συμβολικό χτύπημα σε ανεξέλεγκτη πυρκαγιά, έκανε θανατηφόρα την επίθεση στη Χαριλάου. Ο ισχυρισμός ότι άναψαν ειδικά «μονωτικά υλικά» στην πρόσοψη δεν έχει επιβεβαιωθεί από πόρισμα Πυροσβεστικής ή ΕΛ.ΑΣ.· τα διαθέσιμα στοιχεία μιλούν για καύση οχημάτων και συνθετικών υλικών.

Τι αλλάζει νομικά με τον θάνατο

Την προανάκριση είχε ήδη αναλάβει η Αντιτρομοκρατική (ΔΑΕΕΒ) λόγω του συντονισμένου χαρακτήρα των επιθέσεων (Newsit, Lifo). Ο θάνατος μετακινεί το αποδεικτικό κέντρο βάρους.

Το πιθανό ποινικό πεδίο ξεκινά από τον εμπρησμό και τα κοινώς επικίνδυνα εγκλήματα. Ανεβαίνει στην ανθρωποκτονία με δόλο του άρθρου 299. Και μόνο αν αποδειχθούν ειδικός σκοπός και οργανωμένη δράση φτάνει στο άρθρο 187Α περί τρομοκρατικών πράξεων (Ολομέλεια Δικηγορικών Συλλόγων).

Το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι αν οι δράστες ήθελαν να σκοτώσουν. Είναι αν προέβλεψαν ως δυνατό τον θάνατο και τον αποδέχθηκαν, ο λεγόμενος ενδεχόμενος δόλος (TPV Law). Εδώ θα βαρύνουν η ώρα, η γνώση ότι το κτίριο ήταν κατοικημένο και η τοποθέτηση του μηχανισμού σε πυλωτή γεμάτη οχήματα. Αν προχώρησαν αδιαφορώντας για το αν θα πεθάνει κάποιος, η αξιολόγηση κινείται προς ανθρωποκτονία. Αν πίστευαν ότι «δεν θα πάθει κανείς τίποτα», προς αμέλεια.

Δύο πράγματα πρέπει να μείνουν καθαρά. Η ανάληψη από την Αντιτρομοκρατική είναι σήμα σοβαρότητας, όχι απόδειξη «τρομοκρατίας» κατά το 187Α. Και δεν υπάρχει ακόμη επίσημη ανακοίνωση που να οριστικοποιεί κατηγορητήριο. Όσα κυκλοφορούν για τρεις υπόπτους, δίκυκλο ή σύνδεση με τον αντιεξουσιαστικό χώρο παραμένουν πληροφορίες ρεπορτάζ, χωρίς επίσημη επιβεβαίωση ούτε ανάληψη ευθύνης (Ethnos, Newsbeast).

Το ερώτημα που θα κρίνει τη δίκη είναι στενό και δύσκολο: μπορούν οι αρχές να αποδείξουν ότι, τη στιγμή που άναβε ο μηχανισμός στην πυλωτή, οι δράστες ήξεραν ποιος κοιμόταν από πάνω.