Στρατιωτικός δορυφόρος: Γιατί η Airbus επέλεξε την κατασκευαστική ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ

Ο όμιλος που κατασκεύασε την Αττική Οδό και διαχειρίζεται το αεροδρόμιο Καστελίου υπέγραψε στις 28 Απριλίου Μνημόνιο Συνεργασίας με την Airbus Defence & Space για το ελληνικό Πρόγραμμα Στρατιωτικού Δορυφόρου. Η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ δεν διαθέτει ιστορικό σε αμυντική ηλεκτρονική ή διαστημικά συστήματα. Η εμπειρία της, όπως ορίζει η ίδια η ανακοίνωση, αφορά «υποδομές, ενέργεια και IoT» (Newsbomb).

Γιατί λοιπόν υπογράφει η Airbus με κατασκευαστικό όμιλο; Διότι η ελληνική νομοθεσία απαιτεί 25% εγχώρια βιομηχανική συμμετοχή (HIP) σε κάθε μεγάλη αμυντική προμήθεια (Trade.gov). Για ένα πρόγραμμα εκτιμώμενου κόστους €400-600 εκατ., αυτό μεταφράζεται σε περίπου €150 εκατ. που πρέπει να «μείνουν» στην Ελλάδα. Η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ προσφέρει ακριβώς το νομικό περίβλημα για να ξεκλειδώσει η Airbus την πρόσβαση στο ελληνικό δημόσιο.

Το παζλ έχει δύο επιπλοκές που η ανακοίνωση παραλείπει. Πρώτον, η Ελλάδα ήδη διαθέτει εθνικό σύστημα δορυφορικών επικοινωνιών. Το GreeCom, βασισμένο στους HellasSat 3 και 4, λειτουργεί από το 2019 και συνδέει υπουργεία, πρεσβείες και ένοπλες δυνάμεις (Hellas Sat). Είναι ένα από τα λίγα ευρωπαϊκά κράτη μεσαίου μεγέθους με δική του υποδομή. Πορτογαλία, Ρουμανία, Πολωνία δεν έχουν τίποτα αντίστοιχο.

Δεύτερον, η Airbus Space δεν θα υπάρχει ως ανεξάρτητη οντότητα σε δύο χρόνια. Τον Οκτώβριο 2025, Airbus, Leonardo και Thales υπέγραψαν MoU για ενιαία ευρωπαϊκή διαστημική εταιρεία (€6,5 δισ. τζίρος, λειτουργία 2027) (Leonardo). Η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ υπογράφει με εταίρο που μετασχηματίζεται.

Αυτή είναι η κυκλική λογική των ελληνικών αμυντικών προμηθειών. Ξένος προμηθευτής χρειάζεται «εγχώριο εταίρο» για να συμμορφωθεί με το 25%. Ο εταίρος δεν παράγει την τεχνολογία, παρέχει νομιμοποίηση εισόδου. Τα χρήματα γυρίζουν στον προμηθευτή. Στο IAI–Intracom η σχέση είναι ωμή ιδιοκτησιακή· η IAI εξαγόρασε την Intracom Defence το 2023. Στο METLEN–Naval Group υπάρχει κάποια πραγματική παραγωγή κελυφών. Στο ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ–Airbus δεν υπάρχει ακόμα τίποτα δεσμευτικό. Ούτε αριθμοί, ούτε χρονοδιάγραμμα, ούτε IP transfer. Μόνο ένα framework agreement, λίγες μέρες πριν ο διαγωνισμός που δεν έχει καν προκηρυχθεί.