Διπλό παιχνίδι Τεχεράνης: Συνομιλίες με ΗΠΑ και πύραυλοι στα Στενά του Ορμούζ

Στη Γενεύη, Αμερικανοί και Ιρανοί ανταλλάσσουν γραπτά σημειώματα μέσω Ομανών μεσαζόντων — δεν κάθονται καν στο ίδιο τραπέζι. Στα Στενά του Ορμούζ, την ίδια ημέρα, οι Φρουροί της Επανάστασης εκτοξεύουν πυραύλους cruise με πραγματικά πυρά και κλείνουν προσωρινά τη θαλάσσια αρτηρία από όπου περνά το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου (Fox News). Η Τεχεράνη διαπραγματεύεται και απειλεί ταυτόχρονα — γιατί η μία κίνηση ανεβάζει την τιμή της άλλης.

Ο δεύτερος γύρος πυρηνικών συνομιλιών (17 Φεβρουαρίου) είχε μια κρίσιμη διαφορά από τον πρώτο: στο τραπέζι κάθισαν πυρηνικοί επιστήμονες, νομικοί και οικονομολόγοι — όχι μόνο διπλωμάτες (RFE/RL). Πέρασαν δηλαδή από το «θέλουμε να μιλήσουμε;» στο «για τι ακριβώς μιλάμε;». Ο Ιρανός ΥΠΕΞ Αραγκτσί ανακοίνωσε ότι συμφωνήθηκαν «κατευθυντήριες αρχές» (guiding principles) — γλώσσα pre-agreement, σκελετός μελλοντικής συμφωνίας, αν υπάρξει η πολιτική βούληση. Η Ουάσιγκτον περιορίστηκε σε ένα «proceeded as expected». Σκόπιμη υποβάθμιση: όταν ο ένας πανηγυρίζει και ο άλλος αδιαφορεί, η Τεχεράνη χρειάζεται τη συμφωνία περισσότερο.

Η κάνουλα σε ρόλο όπλου

Η άσκηση «Έξυπνος Έλεγχος του Ορμούζ» δεν είναι μπλόφα — αλλά ούτε και προοίμιο κλεισίματος. Οι Φρουροί διαθέτουν 6.000 νάρκες και δεκάδες υπερταχύπλοα (Tasnim News). Μπορούν να διαταράξουν τη ναυσιπλοΐα — δεν μπορούν να την κόψουν μόνιμα απέναντι σε δύο αμερικανικά αεροπλανοφόρα. Αυτό που μπορούν: να εκτοξεύσουν τα ασφάλιστρα κινδύνου και τις τιμές πετρελαίου. Κάθε ώρα που τα Στενά μένουν κλειστά για ασκήσεις, η αγορά τιμολογεί ρίσκο — και οι τιμές ενέργειας στην Ευρώπη, από την οποία εξαρτάται η Ελλάδα, ανεβαίνουν αντίστοιχα.

Ο Αγιατολάχ Χαμενεΐ, την ημέρα των συνομιλιών: «Πιο επικίνδυνο από ένα πολεμικό πλοίο είναι το όπλο που μπορεί να το στείλει στον βυθό». Ο αποδέκτης ήταν το Ισραήλ. Ο Τραμπ υποσχέθηκε στον Νετανιάχου τον Δεκέμβριο ότι θα στηρίξει ισραηλινά πλήγματα αν η διπλωματία αποτύχει (CBS News). Ο γερουσιαστής Γκράχαμ το ποσοτικοποίησε: «Εβδομάδες, όχι μήνες» για απόφαση.

Η αξίνα και το ρολόι

Ο χρόνος δουλεύει εναντίον όλων, αλλά με διαφορετικό τρόπο. Το Ιράν οχυρώνει πυρετωδώς το «Βουνό της Αξίνας» κοντά στο Natanz — μια υπόγεια εγκατάσταση βαθύτερη από το κατεστραμμένο Fordow, που σε μήνες εκτιμάται ότι θα γίνει απρόσβλητη σε αεροπορικό πλήγμα (Jerusalem Post). Η στρατιωτική επιλογή κατά του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος λειτουργεί μόνο όσο η εγκατάσταση δεν έχει ολοκληρωθεί. Οι ΗΠΑ αναπληρώνουν τα αποθέματα βομβών διείσδυσης MOP, αλλά οι νέες παραδόσεις δεν αναμένονται πριν το 2028 (Reuters). Η Τεχεράνη σκάβει ακριβώς γι' αυτό: κάθε μέτρο βράχου αγοράζει χρόνο στο τραπέζι.

Ο Αραγκτσί πρόσθεσε μια φράση που πέρασε σχεδόν απαρατήρητη: οι «κατευθυντήριες αρχές» χρειάζονται πολιτική βούληση — δεν οδηγούν αυτόματα σε συμφωνία. Με τον γερουσιαστή Γκράχαμ να μιλά για «εβδομάδες», το χρονοδιάγραμμα μετριέται πλέον σε μήνες, ίσως λιγότερο.