Ευρωπαϊκό ρεκόρ στην Ελλάδα: Γιατί το 60% των γεννήσεων καταλήγει σε καισαρική

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας συστήνει καισαρική τομή στο 10-15% των γεννήσεων. Στην Ελλάδα, το ποσοστό φτάνει το 60%, το υψηλότερο στην Ευρώπη. Στις ιδιωτικές κλινικές, 73,1%. Και η εξήγηση δεν είναι ιατρική.

Ακολουθήστε τα χρήματα

Το πιο αποκαλυπτικό στοιχείο δεν είναι ο γενικός μέσος όρος. Είναι τι συμβαίνει στις γυναίκες χαμηλού κινδύνου, εκεί δηλαδή που η καισαρική δεν δικαιολογείται ιατρικά. Σε συστηματική ανάλυση 12,5 εκατομμυρίων γεννήσεων από 25 ευρωπαϊκές χώρες, οι ιδιωτικές κλινικές της Νότιας Ευρώπης εμφανίζουν ποσοστό 67,8% σε αυτές τις περιπτώσεις. Οι δημόσιες: 28%. Η ίδια γυναίκα, ο ίδιος κίνδυνος, διπλάσια πιθανότητα χειρουργείου ανάλογα με το ποιος πληρώνει.

Η οικονομική λογική είναι απλή. Μια καισαρική στα ελληνικά ιδιωτικά νοσοκομεία χρεώνεται 5.881 ευρώ, σχεδόν διπλάσια από τη Γερμανία (3.573€) και υπερδιπλάσια από την Ισπανία (2.712€). Όπως σημειώνει έρευνα του Πανεπιστημίου Lund: «Η ιδιωτική κλινική κερδίζει περισσότερα από μια χειρουργική επέμβαση παρά από έναν κανονικό τοκετό». Ένας φυσιολογικός τοκετός μπορεί να κρατήσει 10 ώρες. Η καισαρική παίρνει 45 λεπτά και το χειρουργείο αδειάζει.

Αν το χρήμα είναι το κίνητρο για τις κλινικές, ο νομικός φόβος είναι το άλλοθι για τους γιατρούς. Πολλοί μαιευτήρες παραδέχονται ανοιχτά ότι προτιμούν «αμυντική καισαρική», ακόμα κι αν δεν απαιτείται. Σε περίπτωση επιπλοκής από φυσιολογικό τοκετό, η δικαστική έκθεση είναι μεγαλύτερη. Το σύστημα, δηλαδή, ανταμείβει την επέμβαση και τιμωρεί την αναμονή.

Το ρίσκο που δεν μετριέται σε ευρώ

Γυναίκες που κάνουν καισαρική χωρίς ιατρική ανάγκη αντιμετωπίζουν διπλάσιο κίνδυνο σοβαρών επιπλοκών: αιμορραγίες, λοιμώξεις, προβλήματα σε μελλοντικές κυήσεις. Τα νεογνά χάνουν την έκθεση στο μητρικό μικροβίωμα κατά τη γέννηση, μια βιολογική διαδικασία που εκπαιδεύει το ανοσοποιητικό τους σύστημα.

Σε αυτό το σύστημα, η μαία έχει συρρικνωθεί σε βοηθητικό ρόλο. Τον Φεβρουάριο, εκατοντάδες μαίες διαδήλωσαν στην Αθήνα κατά νομοσχεδίου που θα τους απαγόρευε να διενεργούν τοκετούς χωρίς εποπτεία γιατρού. Ακριβώς η αντίθετη κατεύθυνση από τη Σκανδιναβία, όπου οι μαίες αποτελούν τη ραχοκοκαλιά του μαιευτικού συστήματος. Η Ελλάδα δεν διαθέτει καν εθνικό μητρώο καισαρικών τομών. Δεν μπορείς να λύσεις πρόβλημα που αρνείσαι να μετρήσεις.