Πρόστιμο 550 εκατ. ευρώ στην AliExpress για επικίνδυνα προϊόντα

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επέβαλε στις 20 Ιουλίου 2026 πρόστιμο 550 εκατομμυρίων ευρώ στην κινεζική πλατφόρμα ηλεκτρονικού εμπορίου AliExpress, κρίνοντας ότι απέτυχε να περιορίσει την πώληση παράνομων, μη ασφαλών και παραποιημένων προϊόντων προς τους Ευρωπαίους καταναλωτές (European Commission). Για όποιον έχει παραγγείλει ποτέ ένα φθηνό παιχνίδι ή καλλυντικό από την πλατφόρμα, το μήνυμα είναι απλό: η εποχή που το φθηνό δέμα από την Κίνα έφτανε χωρίς κανέναν να ελέγχει τι υπάρχει μέσα, τελειώνει.

Η κύρωση πατά στον σκληρό πυρήνα του Digital Services Act, του ευρωπαϊκού νόμου για τις μεγάλες ψηφιακές πλατφόρμες: τα άρθρα 34-35, που υποχρεώνουν κάθε πλατφόρμα-γίγαντα να χαρτογραφεί συστηματικά τους κινδύνους του συστήματός της και να παίρνει πραγματικά μέτρα για να τους μειώσει (EUR-Lex). Η Επιτροπή έκρινε ότι η AliExpress δεν έκανε ούτε το ένα ούτε το άλλο σε ικανοποιητικό βαθμό.

Τι ακριβώς έγινε και πότε

Η διαδικασία δεν ξεκίνησε χθες. Η Επιτροπή είχε ζητήσει στοιχεία από την εταιρεία ήδη από τον Νοέμβριο 2023. Άνοιξε επίσημη έρευνα τον Μάρτιο 2024, και τον Ιούνιο 2025 έκανε δεσμευτικές τις υποσχέσεις της AliExpress για ένα μέρος των προβλημάτων (Cyprus Mail). Εκείνες οι δεσμεύσεις αφορούσαν τα πιο «τεχνικά» ζητήματα: εύκολο μηχανισμό για να αναφέρει κανείς παράνομα προϊόντα, καλύτερη ταυτοποίηση των πωλητών, διαφάνεια στις διαφημίσεις. Η πλατφόρμα δεσμεύτηκε, για παράδειγμα, ότι πλέον και μη εγγεγραμμένοι χρήστες μπορούν να καταγγείλουν παράνομο περιεχόμενο και ότι ορισμένα προϊόντα για ενήλικες θολώνονται αυτόματα ώστε να μην τα βλέπουν ανήλικοι (European Commission).

Το πρόστιμο όμως δεν αφορά αυτά. Αφορά το βαρύτερο ερώτημα, που έμεινε ανοιχτό: αξιολόγησε πραγματικά η εταιρεία πόσα επικίνδυνα προϊόντα κυκλοφορούν μέσα από το σύστημά της, και έκανε κάτι ουσιαστικό γι' αυτό; Η απάντηση της Επιτροπής ήταν αρνητική. «Η διάδοση παραποιημένων ρούχων, μη ασφαλών παιχνιδιών και επικίνδυνων καλλυντικών δεν είναι αναπόφευκτο κόστος των online αγορών, είναι αποτυχία συμμόρφωσης της AliExpress», δήλωσε η Χένα Βίρκουνεν, εκτελεστική αντιπρόεδρος της Επιτροπής (European Commission). Πρόσθεσε, πάντως, ότι η εταιρεία «συνεργάζεται πολύ ενεργά» (France 24).

Το πρόστιμο είναι οριστικό ως χρηματική κύρωση, αλλά η υπόθεση δεν κλείνει εδώ. Η AliExpress καλείται να υποβάλει σχέδιο διόρθωσης, και αν δεν το εφαρμόσει μπορεί να έρθουν και ημερήσιες προσαυξήσεις προστίμου (Cyprus Mail).

Γιατί σας αφορά η τσέπη

Το πρόστιμο δεν έρχεται μόνο του. Έρχεται ακριβώς τη στιγμή που το φθηνό κινεζικό e-commerce δέχεται και ένα δεύτερο, πιο άμεσο χτύπημα στο κόστος: από την 1η Ιουλίου 2026, κάθε μικροδέμα αξίας έως 150 ευρώ από τρίτες χώρες επιβαρύνεται με χρέωση 3 ευρώ, βάζοντας τέλος στο αδασμολόγητο καθεστώς που έκανε τις παραγγελίες από Shein, Temu και AliExpress ασυναγώνιστα φθηνές (To Brief). Βάλτε τα δύο νούμερα δίπλα δίπλα, 550 εκατομμύρια πρόστιμο και 3 ευρώ ανά δέμα, και βλέπετε τη νέα πραγματικότητα: το εμπόριο χωρίς τριβές τελείωσε.

Ποιος κερδίζει; Πρώτα, τα ελληνικά και ευρωπαϊκά καταστήματα που ανταγωνίζονταν έναν αντίπαλο με τεχνητά χαμηλό κόστος. Έπειτα, οι πλατφόρμες που έχουν ήδη ευρωπαϊκές αποθήκες και υποδομή συμμόρφωσης, καθώς και τα ευρωπαϊκά δίκτυα διανομής (European Commission). Ποιος χάνει; Ο καταναλωτής που αγόραζε πολύ φθηνά καλάθια, όπου τα 3 ευρώ αλλάζουν δραματικά την τελική τιμή, και οι μικροί πωλητές εκτός ΕΕ χωρίς νομική παρουσία εδώ. Η χρέωση, μάλιστα, υπολογίζεται ανά κατηγορία προϊόντος, οπότε ένα μικτό καλάθι με διαφορετικά είδη ακριβαίνει δυσανάλογα (Euronews).

Εδώ κρύβεται και η μεγάλη αβεβαιότητα. Η Επιτροπή τεκμηριώνει στόχο, όχι αποτέλεσμα. Δεν υπάρχουν ακόμη δημόσια στοιχεία που να δείχνουν αν όλα αυτά μειώνουν πράγματι τα επικίνδυνα προϊόντα στα ράφια ή αν απλώς ακριβαίνει το ίδιο καλάθι. Προς το παρόν, το μόνο βέβαιο είναι ότι το καλάθι ακριβαίνει, η απόδειξη ότι είναι και ασφαλέστερο δεν έχει έρθει ακόμη.