Πρώην δήμαρχος Θεσσαλονίκης, οριστικά υπόχρεος για έλλειμμα 8,2 εκατ.

Δύο αριθμοί κλείνουν μια υπόθεση είκοσι ετών: 4.394.733,81 ευρώ που έλειπαν από τα ταμεία του Δήμου Θεσσαλονίκης και άλλα 3.823.418,41 ευρώ προσαυξήσεις που φόρτωσε πάνω τους ο χρόνος, σύνολο 8.218.152,22 ευρώ (Voria, ERT). Το Ελεγκτικό Συνέδριο, το ανώτατο δημοσιονομικό δικαστήριο της χώρας, έκρινε τελεσίδικα ότι το κενό του 2006 πρέπει να το καλύψει από την τσέπη του ο πρώην δήμαρχος Βασίλης Παπαγεωργόπουλος. Δεν πρόκειται για νέα ποινή φυλάκισης, αλλά για δημοσιονομικό λογαριασμό, και μια λεπτομέρεια αλλάζει το νόημα: τα χρήματα δεν έχουν ακόμη εισπραχθεί.

Τι ήταν αυτά τα λεφτά; Κρατήσεις και ασφαλιστικές εισφορές που ο Δήμος παρακρατούσε από μισθούς για να τις αποδώσει αλλού, στα ασφαλιστικά ταμεία των δημοτικών υπαλλήλων (ΤΥΔΚΥ, ΤΑΔΚΥ) και στο Δημόσιο. Στα χαρτιά εμφανίζονταν αποδοθείσες· στην πραγματικότητα οι φορείς δεν επιβεβαίωναν ποτέ ότι τις είχαν εισπράξει (eMakedonia).

Το 2006 ο δήμαρχος είχε αναθέσει τη διαχείριση των ποσών σε δημοτικό υπάλληλο. Οι πληρωμές γίνονταν με μετρητά χωρίς προηγούμενη έκδοση χρηματικών ενταλμάτων, και ο έλεγχος των δικαιολογητικών μετατέθηκε στο τέλος της χρονιάς αντί να γίνεται κάθε μήνα (ERT). Παρακάμφθηκε έτσι η βασική δικλίδα που συνδέει την απόφαση, τη λογιστική εγγραφή και τη νόμιμη πληρωμή.

Η άμυνα Παπαγεωργόπουλου ήταν πάντα η ίδια: δεν γνώριζε. Το Ελεγκτικό απέρριψε τον ισχυρισμό, όχι επειδή «ήταν ο δήμαρχος», αλλά επειδή οι δικές του διοικητικές αποφάσεις, η ανάθεση της διαχείρισης και η ανοχή σε πληρωμές χωρίς εντάλματα, έστησαν το περιβάλλον όπου η ζημία έγινε εφικτή (Voria, toedolio5). Απέρριψε μαζί και το αίτημά του να μειωθεί το ποσό ως δυσανάλογο. Έτσι η διοικητική αμέλεια του 2006 έγινε οριστική προσωπική δημοσιονομική ευθύνη το 2026.

Η ποινική σελίδα της ίδιας υπόθεσης έκλεισε εδώ και χρόνια. Το σκάνδαλο στα ταμεία του δήμου, μια υπεξαίρεση περίπου 17,9 εκατ. ευρώ, οδήγησε τον Παπαγεωργόπουλο το 2013 σε πρωτόδικη καταδίκη σε ισόβια (Efsyn). Ένα χρόνο μετά, το Πενταμελές Εφετείο Κακουργημάτων Θεσσαλονίκης, με ψήφους 3 έναντι 2 και μετατροπή του κατηγορητηρίου, τον έκρινε ένοχο για απλή συνέργεια και του επέβαλε δώδεκα χρόνια, από τα οποία εξέτισε δύο χρόνια και πέντε μήνες πριν αποφυλακιστεί το 2015 για λόγους υγείας (eMakedonia).

Εκείνη η δίκη απαντούσε αν έγινε αδίκημα. Ο σημερινός καταλογισμός απαντά σε άλλο ερώτημα: ποιος αποκαθιστά τη ζημία. Το Ελεγκτικό δεν ξαναδίκασε ποινικά, χρησιμοποίησε την αμετάκλητη καταδίκη ως βάση για να δεχθεί πραγματική ζημία στη δημοτική διαχείριση. Είναι το ίδιο μοτίβο με τον πρώην νομάρχη Θεσσαλονίκης Παναγιώτη Ψωμιάδη, που τον Μάρτιο καταδικάστηκε σε δεκαετή κάθειρξη για τα «45άρια» (To Brief): η παλιά αυτοδιοικητική φρουρά λογοδοτεί, αλλά αργά.

Θα μπουν ποτέ αυτά τα λεφτά στο ταμείο; Η οριστικότητα δεν σημαίνει είσπραξη. Ο πρώην δήμαρχος καλείται πλέον να καταβάλει το ποσό (Efsyn): βεβαιώνεται ως δημόσιο έσοδο και μπαίνει στον Κώδικα Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων, τη διαδικασία με την οποία το κράτος αναζητά χρωστούμενα. Από εκεί ανοίγουν τρεις δρόμοι: πληρωμή, ρύθμιση ή αναγκαστική εκτέλεση.

Αρμόδια να το κυνηγήσει είναι η Διεύθυνση Δημοτικών Εσόδων και Ταμειακής Διαχείρισης του Δήμου, που στέλνει στους οφειλέτες τα αποσπάσματα του βεβαιωτικού καταλόγου (Δήμος Θεσσαλονίκης). Όμως καμία δημόσια πηγή δεν καταγράφει μέχρι σήμερα κατασχέσεις, ρύθμιση ή έστω μερική εξόφληση για τη συγκεκριμένη οφειλή.

Το μέγεθος είναι υλικό για τα δημοτικά οικονομικά: τα 8,2 εκατ. ισοδυναμούν με σχεδόν το 60% του πλεονάσματος των 14,2 εκατ. ευρώ που ενέκρινε φέτος ο δήμος (Capital) και με περίπου το 12% του φετινού τεχνικού προγράμματος (Μακεδονικά Νέα).

Ο δικαστικός κύκλος έκλεισε, αλλά η είσπραξη μόλις αρχίζει, είκοσι χρόνια μετά, και σχεδόν τα μισά από τα 8,2 εκατ. είναι πλέον προσαυξήσεις, δηλαδή το τίμημα της καθυστέρησης. Όταν η ευθύνη γίνεται τελεσίδικη δύο δεκαετίες αργότερα, ο εκτελεστός τίτλος αξίζει όσο η περιουσία που θα βρεθεί πίσω του, και αυτή, προς το παρόν, κανείς δεν την έχει δείξει.