Πορτοκαλί τιμολόγια ρεύματος: 24 τιμές ημερησίως, αλλά αποκλείονται 4,5 εκατομμύρια νοικοκυριά

Από την 1η Απριλίου, κάθε μεγάλος πάροχος ρεύματος υποχρεούται να προσφέρει «πορτοκαλί» τιμολόγιο: 24 διαφορετικές τιμές κάθε μέρα, μία για κάθε ώρα, που ακολουθούν τη χονδρεμπορική αγορά (ienergeia.gr). Μεταφέρεις το πλυντήριο στο μεσημέρι, όταν τα φωτοβολταϊκά πλημμυρίζουν το δίκτυο, και η κιλοβατώρα πέφτει κοντά στο μηδέν. Ανάβεις φώτα μετά τη δύση, και η ίδια κιλοβατώρα κοστίζει 30 λεπτά παραπάνω (enikos.gr). Μόνο που από τα 5,9 εκατομμύρια οικιακά ρολόγια στη χώρα, μόνο 1,4 εκατομμύριο είναι έξυπνοι μετρητές (Balkan Green Energy News). Χωρίς έξυπνο ρολόι, δεν μπορείς καν να μπεις στο δυναμικό τιμολόγιο. Η «επιλογή» αφορά λιγότερο από ένα στα τέσσερα νοικοκυριά.

Ο μηχανισμός είναι απλός. Στα σταθερά «μπλε» τιμολόγια, ο πάροχος αναλαμβάνει το ρίσκο: αν η χονδρική εκτοξευτεί, χάνει αυτός, γι' αυτό και τα πουλάει λίγο ακριβότερα. Στα δυναμικά, ο πάροχος σου μετακυλίει την τιμή της αγοράς ώρα προς ώρα, κρατώντας ένα σταθερό κέρδος. Αν η τιμή εκτιναχθεί, τον λογαριασμό τον πληρώνεις εσύ.

Ποιος κερδίζει λοιπόν; Ο Ελληνικός Σύνδεσμος Προμηθευτών Ενέργειας το λέει ευθέως: «Όφελος θα αποκομίσουν καταναλωτές με ηλεκτρικό αυτοκίνητο, αντλία θερμότητας ή μπαταρία» (Protothema). Νορβηγικά δεδομένα από 813 νοικοκυριά δείχνουν μέση εξοικονόμηση μόλις 5% χωρίς αυτοματισμούς, που φτάνει 30% μόνο με «έξυπνες» συσκευές (publicpolicy.ie).

Ένα νοικοκυριό που παλεύει να βγάλει τον μήνα δεν έχει «έξυπνο» θερμοστάτη, ούτε την πολυτέλεια να μαγειρέψει στις δύο το μεσημέρι. Το 19% του πληθυσμού βρίσκεται ήδη σε ενεργειακή φτώχεια, δεύτερη χειρότερη θέση στην ΕΕ (European Commission). Η κυβέρνηση επικαλείται ότι «1 στους 3 προστατεύεται» μέσω σταθερών τιμολογίων (en.protothema.gr). Οι υπόλοιποι δύο, περίπου 4,2 εκατομμύρια νοικοκυριά, βρίσκονται σε κυμαινόμενα ή δυναμικά προϊόντα (newsbomb.gr).

Η Ελλάδα έχει 11% διείσδυση έξυπνων μετρητών, η υπόλοιπη ΕΕ 58%. Ο συνταξιούχος χωρίς εφαρμογή στο κινητό, που δεν μπορεί να τσεκάρει τι ώρα πρέπει να ανάψει τον θερμοσίφωνα, καταλήγει να πληρώνει τις ώρες αιχμής στο ακριβότερο δυνατό τιμολόγιο, ώστε όσοι έχουν μπαταρίες και ηλεκτρικά αυτοκίνητα να φορτίζουν σχεδόν δωρεάν το μεσημέρι.