Πληθωρισμός 3,7% στην Ελλάδα· το μισό άλμα είναι περσινό

Η Eurostat ανακοίνωσε σήμερα ότι ο εναρμονισμένος πληθωρισμός στην Ελλάδα ανέβηκε στο 3,7% τον Αύγουστο, από 2,7% τον Ιούλιο (Eurostat). Ο εναρμονισμένος δείκτης είναι ο κοινός ευρωπαϊκός τρόπος μέτρησης των τιμών, ώστε οι χώρες να συγκρίνονται με την ίδια μεθοδολογία. Από αυτή τη μονάδα ανόδου, όμως, μόνο ένα μέρος είναι φετινή ακρίβεια· το υπόλοιπο είναι η σύγκριση με τον περσινό Αύγουστο, όταν οι τιμές είχαν πέσει.

Οι αριθμοί το δείχνουν καθαρά. Από τον Ιούλιο στον Αύγουστο, το ίδιο καλάθι προϊόντων ακρίβυνε 0,4%, και αυτή η πραγματική, τρέχουσα αύξηση εξηγεί περίπου 0,4 από τη μονάδα. Το υπόλοιπο, γύρω στις 0,6 μονάδες, είναι αυτό που οι στατιστικοί ονομάζουν «επίδραση βάσης»: ο ετήσιος ρυθμός συγκρίνει τον φετινό Αύγουστο με τον περσινό, και πέρσι τον Αύγουστο οι τιμές είχαν υποχωρήσει 0,6% μέσα στον μήνα (Eurostat, Eurostat Αύγουστος 2025). Όταν η περσινή βάση είναι χαμηλή, η φετινή σύγκριση βγαίνει μεγαλύτερη, ακόμη κι αν μέσα στον μήνα δεν συνέβη κάτι δραματικό. Ο υπολογισμός είναι προσεγγιστικός, διότι η Eurostat δημοσιεύει στρογγυλοποιημένα νούμερα, αλλά η τάξη μεγέθους είναι σαφής.

Η ίδια λογική ξεκαθαρίζει και τη θέση της Ελλάδας απέναντι στην Ευρώπη. Η Ευρωζώνη ανέβηκε στο 3,3% από 2,9%, άρα η χώρα βρίσκεται 0,4 μονάδες πάνω από τον μέσο όρο, όχι μία ολόκληρη όπως έγραψε η ΕΡΤ μεταφέροντας την ανακοίνωση (ΕΡΤ). Η «μία μονάδα» περιγράφει πόσο άλλαξε ο ελληνικός δείκτης από τον Ιούλιο, όχι την απόσταση από την Ευρωζώνη. Σε άλλη αναπαραγωγή η μηνιαία άνοδος γράφτηκε 0,7%, νούμερο που δεν υπάρχει πουθενά στο σημερινό flash· το σωστό μηνιαίο είναι 0,4% (in.gr).

Η επιτάχυνση, εξάλλου, δεν είναι ελληνική υπόθεση. Αρκετές χώρες ανέβηκαν αισθητά τον Αύγουστο, και το σφραγίζει ότι και η Ισπανία, μεγάλη οικονομία της Ευρωζώνης, πήγε στο 4,5% από 3,9% (INE).

Τι φταίει, και τι δεν ξέρουμε ακόμη

Για την Ευρωζώνη η Eurostat δίνει καθαρή απάντηση: η ενέργεια εκτινάχθηκε στο 14,3% ετησίως, ενώ ο δομικός πληθωρισμός (χωρίς ενέργεια και τρόφιμα) υποχώρησε στο 2,4% (Eurostat). Για την Ελλάδα, όμως, το σημερινό flash δίνει μόνο τον γενικό αριθμό, χωρίς ανάλυση ανά κατηγορία. Η πλήρης εικόνα, πόσο βαραίνει η ενέργεια, πόσο τα τρόφιμα, πόσο οι υπηρεσίες, βγαίνει στις 17 Σεπτεμβρίου. Άρα, όσο εύκολο κι αν είναι να χρεωθεί το άλμα στο ρεύμα και τα καύσιμα, τα ελληνικά στοιχεία δεν το επιβεβαιώνουν ακόμη.

Αυτό που ξέρουμε είναι ότι η πίεση χτιζόταν στην αλυσίδα παραγωγής πριν φτάσει στο ράφι. Οι τιμές που εισπράττουν τα εργοστάσια ανέβηκαν 11,8% τον Ιούλιο, με τα προϊόντα διύλισης πετρελαίου και το ρεύμα να τραβούν τον δείκτη (To Brief). Είναι σήματα πιθανής μετακύλισης, όχι απόδειξη: πόσο θα περάσει στον καταναλωτή εξαρτάται από φόρους, συμβόλαια και περιθώρια κέρδους.

Στο πολιτικό πεδίο, ο ΣΥΡΙΖΑ αξιοποίησε αμέσως τα στοιχεία. Ο Νίκος Παππάς υποστήριξε ότι η ακρίβεια «φουσκώνει» τον ΦΠΑ και τα πλεονάσματα και ζήτησε μηδενισμό του ΦΠΑ στα βασικά τρόφιμα για έξι μήνες (Dnews).

Γιατί μετράει για την τσέπη

Το 3,7% μετράει μόνο δίπλα στο πόσο ανέβηκαν μισθοί και συντάξεις. Ο κατώτατος μισθός αυξήθηκε τον Απρίλιο κατά 4,55%, από 880 σε 920 ευρώ (Υπουργείο Εργασίας), άρα μηχανικά προλαβαίνει τη σημερινή ακρίβεια για όποιον έχει μέσο καλάθι. Οι συντάξεις όμως αυξήθηκαν φέτος 2,4%, κάτω από το 3,7% (Insider). Άρα ο μέσος συνταξιούχος χάνει φέτος περίπου 1,3% της αγοραστικής του δύναμης, και χάνει περισσότερα αν ξοδεύει δυσανάλογα σε ρεύμα, θέρμανση και τρόφιμα, όπως συμβαίνει στα χαμηλά εισοδήματα. Το πρώτο τρίμηνο του 2026 το πραγματικό εισόδημα των ελληνικών νοικοκυριών υποχώρησε 3,6%, τη μεγαλύτερη πτώση σε ολόκληρο τον ΟΟΣΑ (Euronews).

Για τον συνταξιούχο που πήρε 2,4%, πάντως, η αριθμητική έχει ήδη κλείσει: ό,τι κι αν δείξουν τα αναλυτικά στοιχεία στις 17 Σεπτεμβρίου, το εισόδημά του μένει πίσω από τις τιμές. Το υπόλοιπο της ανόδου θα πέσει μόνο του, καθώς φεύγει η χαμηλή περσινή βάση.