Πλεόνασμα 4,9% στο κράτος, νοικοκυριά στο μείον: Τι αξιολογεί ο οίκος S&P

Το ελληνικό κράτος έκλεισε το 2025 με πρωτογενές πλεόνασμα 4,9% του ΑΕΠ (Eurostat). Τα νοικοκυριά την ίδια χρονιά είχαν αρνητική αποταμίευση -4,1% (ΕΛΣΤΑΤ/OT). Δύο αριθμοί που ζουν στην ίδια οικονομία και τραβούν προς αντίθετες κατευθύνσεις. Στις 24 Απριλίου, η S&P επιβεβαίωσε το BBB με σταθερές προοπτικές, χωρίς νέα έκθεση και χωρίς το βήμα προς το BBB+ που οι αγορές είχαν ήδη τιμολογήσει (newsit.gr).

Η S&P πάγωσε την αναβάθμιση λόγω της Μέσης Ανατολής. Ο πόλεμος ΗΠΑ-Ιράν, το αποτελεσματικό κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ και το πετρέλαιο σταθερά πάνω από τα $100 ανάγκασαν τον οίκο να γράψει στην έκθεση Q2 ότι «η σύγκρουση μέχρι σήμερα έχει εξουδετερώσει τις αναμενόμενες πιέσεις προς ανάπτυξη» (S&P Global). Ως καθαρός εισαγωγέας ενέργειας με τουρισμό 20% του ΑΕΠ, η Ελλάδα είναι από τις πιο εκτεθειμένες χώρες της Ευρωζώνης σε αυτό το σοκ. Η S&P επέλεξε wait-and-see, ακολουθώντας DBRS, Moody's και Scope που επίσης δεν κινήθηκαν τον Μάρτιο.

Η αγορά πάντως έχει ήδη απαντήσει διαφορετικά. Το ελληνικό 10ετές ομόλογο αποδίδει σήμερα 3,75%. Η Ιταλία πληρώνει 3,79%. Η Ελλάδα δηλαδή δανείζεται φθηνότερα από τη Ρώμη (FT Markets), αναστροφή που κρατά πάνω από δύο χρόνια. Με όρους τιμολόγησης, οι επενδυτές βλέπουν χώρα μεταξύ BBB και BBB+, ανεξάρτητα από το τι λένε επίσημα οι οίκοι.

Εδώ φαίνεται καθαρά τι μετρά ένα sovereign rating. Η μεθοδολογία της S&P στηρίζεται σε πέντε πυλώνες: θεσμοί, οικονομία, εξωτερικό ισοζύγιο, δημοσιονομικά, νομισματική πολιτική (S&P). Η αποταμίευση των νοικοκυριών δεν περιλαμβάνεται. Ούτε το 27,5% του πληθυσμού σε κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού (ΕΛΣΤΑΤ). Οι οίκοι ρωτούν αν το κράτος μπορεί να τιμήσει τα ομόλογά του. Δεν ρωτούν αν τα 2,8 εκατομμύρια άνθρωποι στο όριο της φτώχειας μπορούν να τιμήσουν τον λογαριασμό του ρεύματος. Είναι δύο διαφορετικές ερωτήσεις. Έχουν δύο διαφορετικές απαντήσεις.