Πετρέλαιο στα 112 δολάρια: Γιατί απειλείται το 85% των ελληνικών στεγαστικών δανείων

Με το Brent να κινείται γύρω στα $109-112 το βαρέλι και το αμερικανικό WTI να το έχει ξεπεράσει για πρώτη φορά από το 2009 (To Brief), ο ΟΠΕΚ+ (ο καρτέλ των μεγαλύτερων πετρελαιοπαραγωγών χωρών) ανακοίνωσε αύξηση παραγωγής κατά 206.000 βαρέλια ημερησίως από τον Μάιο (Saudi Gazette). Πρόκειται για λογιστική ψευδαίσθηση: από την αγορά λείπουν 12-15 εκατομμύρια βαρέλια λόγω των κλειστών Στενών του Ορμούζ (Reuters). Η αύξηση αντιστοιχεί σε λιγότερο από 2% αυτών που λείπουν.

Το πρόβλημα είναι γεωγραφικό. Η παραγωγή του Ιράκ στη Βασόρα έχει πέσει 70%, γιατί τα αποθέματα είναι γεμάτα και τα πλοία δεν μπορούν να περάσουν τα Στενά (AP). Ακόμα και η Σαουδική Αραβία, που διοχετεύει πετρέλαιο μέσω του αγωγού East-West προς τη Γιάνμπου στην Ερυθρά Θάλασσα, δεν μπορεί πρακτικά να εξάγει πάνω από 5 εκατ. βαρέλια ημερησίως, λιγότερα από τα προπολεμικά επίπεδα. Ο Χόρχε Λεόν του Rystad Energy το έθεσε ξεκάθαρα: «Όταν τα Στενά του Ορμούζ είναι κλειστά, τα πρόσθετα βαρέλια καθίστανται ως επί το πλείστον άσχετα» (Reuters). Από τα 206.000, μόνο 80.000-110.000 μπορούν πραγματικά να φτάσουν στην αγορά (Middle East Insider).

Η παγίδα φτάνει στο στεγαστικό

Το ακριβό πετρέλαιο δεν μένει στα πρατήρια. Τροφοδοτεί πληθωρισμό σε ολόκληρη την Ευρωζώνη, και αυτό πιέζει την ΕΚΤ να αυξήσει επιτόκια. Οι αγορές τιμολογούν ήδη 2-3 αυξήσεις μέσα στο 2026 (Reuters). Η ΕΚΤ βρίσκεται σε αδιέξοδο: αν αυξήσει, φρενάρει μια ανάπτυξη που ήδη αναθεωρήθηκε στο 0,9%. Αν δεν αυξήσει, ο πληθωρισμός ριζώνει. Ο ελληνικός τρέχει ήδη στο 3,3%, σχεδόν μία μονάδα πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο (Eurostat).

Στην Ελλάδα, το 85% των στεγαστικών δανείων είναι κυμαινόμενου επιτοκίου. Μια αύξηση 0,50% σημαίνει περίπου €26-30 επιπλέον τον μήνα σε δάνειο €100.000 (Τράπεζα της Ελλάδος). Παράλληλα, τα spreads (η διαφορά επιτοκίων μεταξύ ελληνικών και γερμανικών ομολόγων, δηλαδή η «τιμή ρίσκου» που πληρώνει η Ελλάδα για να δανειστεί) διευρύνονται, αυξάνοντας το κόστος δανεισμού μιας χώρας με το υψηλότερο χρέος στην Ευρωζώνη.

Την ίδια στιγμή, οι αμερικανικοί παραγωγοί σχιστολιθικού πετρελαίου μετρούν $63 δισ. σε πρόσθετες πωλήσεις (CBS News). Στο Βιετνάμ, οι οδηγοί delivery ξοδεύουν τα μισά εισοδήματά τους σε βενζίνη. Στο Μπαγκλαντές, ο στρατός φρουρεί τις αποθήκες καυσίμων. Η αύξηση του ΟΠΕΚ+ ήταν μια πολιτική χειρονομία. Τον λογαριασμό τον πληρώνει κάποιος άλλος.