Η Ουάσιγκτον κατηγορεί την COSCO του Πειραιά για κατασκοπεία

Το Reuters μετέδωσε σήμερα ότι δύο ανώνυμοι ανώτεροι αξιωματούχοι της κυβέρνησης Τραμπ κατηγορούν την κινεζική κρατική COSCO ότι ορισμένα εμπορικά πλοία της φέρουν κρυφό εξοπλισμό, ο οποίος υποκλέπτει στρατιωτικές επικοινωνίες κοντά στις ακτές ξένων χωρών (Reuters). Για την Ελλάδα η είδηση δεν είναι μακρινή: η COSCO ελέγχει τον διαχειριστή του λιμανιού του Πειραιά, της μεγαλύτερης πύλης εισόδου της χώρας.

Ο ισχυρισμός όμως έρχεται σχεδόν γυμνός από τεκμήρια. Οι δύο αξιωματούχοι δεν κατονομάζονται, δεν δίνεται κανένα συγκεκριμένο πλοίο, καμία τεχνική περιγραφή ή φωτογραφία της φερόμενης συσκευής, κανένα καταγεγραμμένο περιστατικό υποκλοπής (Just Security, TIPP Insights). Δεν εντοπίστηκε δημόσιο αμερικανικό έγγραφο, ακρόαση στο Κογκρέσο ή δικαστικός φάκελος που να στηρίζει την κατηγορία. Υπάρχει κατηγορία, όχι δημόσια απόδειξη.

Η καταγγελία, ωστόσο, δεν πέφτει σε κενό. Από τον Ιανουάριο του 2025, το Πεντάγωνο είχε ήδη εντάξει την COSCO στη διάταξη 1260H του αμερικανικού αμυντικού νόμου, τον κατάλογο με τις κινεζικές εταιρείες που η Ουάσιγκτον θεωρεί συνδεδεμένες με τον στρατό της χώρας (Πεντάγωνο, Nikkei). Η καταχώριση δεν είναι κύρωση ούτε απόδειξη κατασκοπείας. Είναι μια κρατική αξιολόγηση ότι η εταιρεία δεν είναι καθαρά εμπορικός παίκτης.

Πάνω σε αυτό πατά μια ολόκληρη σχολή σκέψης στην Ουάσιγκτον. Εκθέσεις της αμερικανικής Ναυτικής Σχολής Πολέμου περιγράφουν πώς κρατικά συνδεδεμένα κινεζικά εμπορικά και αλιευτικά πλοία μπορούν να λειτουργήσουν ως αισθητήρες, να «ακούν» δηλαδή εκπομπές και να καταγράφουν επικοινωνίες, μια φθηνή υποκλοπή σημάτων (CMSI). Και η αμερικανική ναυτιλιακή αρχή έχει προειδοποιήσει για κινδύνους από κινεζικά συστήματα εφοδιαστικής και λιμενικούς γερανούς (MARAD). Καμία από αυτές τις πηγές δεν αποδεικνύει ότι κάτι συνέβη· δείχνουν γιατί η Ουάσιγκτον το θεωρεί πιθανό.

Πεκίνο και COSCO απαντούν χωριστά

Η κινεζική πλευρά απαντά πολιτικά, όχι τεχνικά. Η πρεσβεία της Κίνας στην Ουάσιγκτον χαρακτήρισε επώνυμα τις κατηγορίες «αβάσιμες», λέγοντας ότι το Πεκίνο δεν ζητά από εταιρείες να συλλέγουν πληροφορίες παραβιάζοντας τοπικούς νόμους (RFI, money.udn). Η ίδια η COSCO δεν απάντησε καν στο αίτημα σχολίου (money.udn, TIPP Insights). Μια ανώνυμη αμερικανική κατηγορία συναντά έτσι μια επώνυμη κινεζική διάψευση και μια εταιρική σιωπή, χωρίς καμία πλευρά να καταθέτει στοιχεία.

Πού ακουμπάει στον Πειραιά

Στο ελληνικό σκέλος τα νούμερα είναι καθαρά. Η COSCO ελέγχει το 67% του Οργανισμού Λιμένος Πειραιώς, της εταιρείας που διαχειρίζεται το λιμάνι (Το Βήμα, bankingnews). Το ελληνικό Δημόσιο κρατά, μέσω του Υπερταμείου, περίπου 7% και μία θέση στο διοικητικό συμβούλιο, χωρίς δικαίωμα να μπλοκάρει μόνο του τις αποφάσεις της πλειοψηφίας (Powergame).

Στις 27 Αυγούστου η γενική συνέλευση του ΟΛΠ ενέκρινε διεύρυνση του καταστατικού σκοπού, ώστε η εταιρεία να μπορεί να δραστηριοποιείται πέρα από τον Πειραιά (To Brief, OT). Εκεί αποκτά σημασία ο μηχανισμός ελέγχου ξένων επενδύσεων του ν. 5202/2025: ισχύει για νέες εξαγορές ή παραχωρήσεις σε λιμενικές υποδομές, όχι για την παλιά εξαγορά, και ενεργοποιείται ιδίως όταν ο επενδυτής ελέγχεται από κυβέρνηση τρίτης χώρας (Economistas).

Η Ευρώπη έχει ήδη δείξει πώς χειρίζεται τέτοιες υποθέσεις. Στο Αμβούργο η Γερμανία δεν απαγόρευσε την COSCO, αλλά περιόρισε τη συμμετοχή της στον τερματικό σταθμό Tollerort στο 24,99% αντί για το 35% που ζητούσε, ακριβώς κάτω από το όριο που θα της έδινε λόγο στις στρατηγικές αποφάσεις (Tagesschau, NDR). Το φίλτρο είναι πλέον η εθνική ασφάλεια: ποιος αποκτά πρόσβαση στα δεδομένα φορτίων, στο λογισμικό και στις ροές που κρατούν ένα λιμάνι ζωντανό (Euronews).

Η ισχύς της σημερινής καταγγελίας είναι ότι αφορά λιμάνι του οποίου τον διαχειριστή το Πεντάγωνο έχει ήδη κατατάξει στις κινεζικές εταιρείες με στρατιωτικούς δεσμούς. Το πραγματικό τεστ θα έρθει αν η COSCO επιδιώξει νέα παραχώρηση ή εξαγορά εκτός Πειραιά, οπότε ο ελληνικός μηχανισμός ελέγχου θα κληθεί να πει ναι ή όχι. Έως σήμερα, καμία ελληνική αρχή δεν έχει ανακοινώσει έρευνα.