Οριστικό μπλόκο στους παλιούς φορολογικούς ελέγχους του Τραμπ

Στις 19 Μαΐου 2026, ο αναπληρωτής Γενικός Εισαγγελέας Todd Blanche υπέγραψε ένα μονοσέλιδο έγγραφο που απαγορεύει οριστικά στην αμερικανική φορολογική αρχή (IRS) να συνεχίσει ή να ξεκινήσει ελέγχους, εξετάσεις ή εφέσεις για φορολογικές δηλώσεις του Donald Trump, των γιων του και της Trump Organization, εφόσον αυτές είχαν υποβληθεί πριν από τη συμφωνία (ABC). Το έγγραφο, που χαρακτηρίστηκε «forever barred», δεν προέκυψε από φορολογική διαδικασία. Προέκυψε από μια αγωγή για διαρροή δεδομένων.

Από αγωγή 10 δισ. σε φορολογική ασυλία

Στις 29 Ιανουαρίου 2026, ο Τραμπ και οι συνδεδεμένες οντότητες είχαν καταθέσει αγωγή 10 δισ. δολαρίων κατά της IRS και του Treasury, υποστηρίζοντας ότι δεν προστάτευσαν εμπιστευτικά φορολογικά στοιχεία τους (CBS). Η αγωγή αφορούσε πραγματικό περιστατικό: ο πρώην contractor της IRS Charles Littlejohn είχε καταδικαστεί σε πέντε χρόνια φυλάκισης για κλοπή και διαρροή φορολογικών δεδομένων Τραμπ και άλλων πλούσιων φορολογουμένων.

Ο διακανονισμός ξεπέρασε τη χρηματική αποζημίωση. Στις 19 Μαΐου, παράλληλα με την απόσυρση της αγωγής, το Department of Justice (DOJ) προσέθεσε ρήτρα που σταματά τις ίδιες τις φορολογικές διαδικασίες της IRS κατά της οικογένειας. Το ίδιο το DOJ διευκρίνισε ότι η ρήτρα δεν καλύπτει μελλοντικές δηλώσεις, μόνο όσες είχαν ήδη κατατεθεί (Thomson Reuters).

Το νομικό «παράθυρο»

Ο μηχανισμός είναι το κρίσιμο σημείο. Δεν χρησιμοποιήθηκε κανονικό IRS settlement (closing agreement ή offer in compromise), που θα απαιτούσε φορολογική αξιολόγηση. Χρησιμοποιήθηκε ένας διακανονισμός αγωγής, με voluntary dismissal και addendum, που έπαιξε με δύο διαφορετικές εξουσίες.

Για το χρηματικό σκέλος, το DOJ επικαλέστηκε τον νόμο περί συμβιβασμών (28 U.S.C. §2414) και το ομοσπονδιακό Judgment Fund. Μέσω αυτών των πόρων χρηματοδοτείται το «Anti-Weaponization Fund» ύψους 1,776 δισ. δολαρίων (Justice Department).

Για τους ελέγχους, η ιστορία αλλάζει. Το 26 U.S.C. §7217 απαγορεύει ρητά πολιτικές παρεμβάσεις σε φορολογικούς ελέγχους, με μία εξαίρεση: τον Γενικό Εισαγγελέα. Αυτή ακριβώς η εξαίρεση χρησιμοποιήθηκε ως νομικό παράθυρο. Η αρμοδιότητα ελέγχου ανήκει θεσμικά στην IRS, αλλά το έγγραφο υπέγραψε μόνο ο Blanche, χωρίς να περάσει από κλασική φορολογική διαδικασία (Politico). Η δικαστής Kathleen Williams σημείωσε ότι, επειδή η απόσυρση ήταν self-executing και ο διακανονισμός δεν κατατέθηκε ως settlement of record, δεν υπήρχε αντικείμενο δικαστικού ελέγχου (Public Citizen).

Παρελθόν vs μέλλον: γιατί η διάκριση μετράει

Η συμφωνία διαχωρίζει τις δηλώσεις σε δύο κατηγορίες. Οι παρελθούσες και εκκρεμείς είναι «forever barred». Οι μελλοντικές παραμένουν θεωρητικά ελεγχόμενες. Η διάκριση όμως βαραίνει διαφορετικά αν διαβαστεί σε ιστορικό πλαίσιο.

Το 2022, η House Ways and Means Committee είχε δημοσιεύσει έξι χρόνια φορολογικών δηλώσεων του Τραμπ και είχε αναφέρει ότι η IRS δεν είχε εφαρμόσει σωστά το mandatory presidential audit program, αρχίζοντας έλεγχο μόνο όταν η επιτροπή ζήτησε τις δηλώσεις (House Ways and Means). Μία ανοιχτή φορολογική διαφορά για τον Trump Tower Chicago εκτιμάται ότι θα μπορούσε να επιφέρει πρόστιμα άνω των 100 εκατ. δολαρίων (NYT, ProPublica). Το «forever barred» δεν κλείνει απλώς μία υπόθεση leak. Κλείνει οριστικά τον δρόμο για ολοκλήρωση ελέγχων που, σύμφωνα με το ίδιο το Κογκρέσο, δεν είχαν γίνει κανονικά την πρώτη φορά.

Τι λείπει από την εικόνα

Κρίσιμα δεδομένα δεν έχουν δοθεί στη δημοσιότητα: πόσοι έλεγχοι ήταν ανοιχτοί, ποιες οντότητες καλύπτονται, ποια ήταν τα proposed adjustments και τα penalties, πώς υπολογίστηκε ακριβώς το ποσό του 1,776 δισ. και ποιοι θα πληρωθούν από αυτό (Business Insider). Ειδικοί και πρώην αξιωματούχοι της IRS υποστηρίζουν ότι δεν υπάρχει γνωστό προηγούμενο όπου η φορολογική αρχή παραιτείται εκ των προτέρων και οριστικά από εξέταση ήδη υποβληθεισών δηλώσεων συγκεκριμένου προσώπου (Reuters/WTAQ, Euronews).

Ο επικεφαλής της εκτελεστικής εξουσίας, μέσω του ίδιου του υπουργείου που εποπτεύει, διακανόνισε μια αγωγή στην οποία ήταν ο ίδιος ενάγων, και η εξαίρεση που προβλέπει ο νόμος για τον Γενικό Εισαγγελέα μετατράπηκε σε εργαλείο φορολογικής ασυλίας για παρελθούσες δηλώσεις.