Νέος προϋπολογισμός ΕΕ: Το 76% των παρατυπιών θέτει σε κίνδυνο τις επιδοτήσεις

Δύο αριθμοί συμπυκνώνουν τη θέση της Ελλάδας στη μάχη για τον νέο επταετή προϋπολογισμό της ΕΕ που ψηφίστηκε στις 28 Απριλίου από το Ευρωκοινοβούλιο. Ο πρώτος: €3,5 δισ. καθαρό όφελος το 2024, που κάνει τη χώρα τον μεγαλύτερο καθαρό αποδέκτη της Ένωσης (eunews.it). Ο δεύτερος: 76% όλων των καταγεγραμμένων παρατυπιών στις αγροτικές επιδοτήσεις σε ολόκληρη την ΕΕ προέρχονται από τον ΟΠΕΚΕΠΕ (cretaone.gr). Παίρνουμε τα περισσότερα και διαχειριζόμαστε τα χειρότερα, ταυτόχρονα.

Η αντίφαση κουβαλάει βαρύ πολιτικό κόστος. Ενώ η Αθήνα διαπραγματεύεται για περισσότερα κονδύλια στις Βρυξέλλες, στελέχη της ΝΔ επιτίθενται δημοσίως στην Ευρωπαία Εισαγγελέα Λάουρα Κοβέσι που ερευνά τον ΟΠΕΚΕΠΕ (To Brief). Αυτή ακριβώς η εικόνα, μιας κυβέρνησης σε ανοιχτή ρήξη με τους ευρωπαϊκούς θεσμούς ελέγχου, καθορίζει πόσο σοβαρά την παίρνουν στις διαπραγματεύσεις.

Και το διακύβευμα είναι τεράστιο. Από το 2028, η ΕΕ πρέπει να αρχίσει να αποπληρώνει τα κοινά ομόλογα της πανδημίας: €24 δισ. ετησίως προς τις αγορές (BSt Europe). Το κρίσιμο ερώτημα είναι από πού θα βρεθούν αυτά τα χρήματα. Η Γερμανία θέλει να μπουν μέσα στο υπάρχον όριο του προϋπολογισμού. Αν περάσει η γερμανική θέση, η αριθμητική είναι αμείλικτη: για να βρει τα 24 δισ. κάθε χρόνο, η Ευρώπη θα κόψει από αλλού. Και το «αλλού» είναι κυρίως οι αγροτικές επιδοτήσεις και τα διαρθρωτικά ταμεία, δηλαδή τα λεφτά της ελληνικής επαρχίας. Το Ευρωκοινοβούλιο προτείνει νέους ευρωπαϊκούς φόρους περίπου €60 δισ. ετησίως για να αποφευχθεί αυτή η αφαίρεση. Το Βερολίνο μπλοκάρει.

Παράλληλα, η Κομισιόν αλλάζει τον τρόπο που μοιράζει τα λεφτά. Συγχωνεύει ΚΑΠ, ΕΣΠΑ, αλιεία και κοινωνικά ταμεία σε ενιαία «Εθνικά Σχέδια Εταιρικής Σχέσης» ύψους €865 δισ. (Scribd/EPRS). Οι Βρυξέλλες δεν θα συζητούν πια ξεχωριστά για τη Θράκη ή την Ήπειρο. Η Αθήνα θα παίρνει ένα ενιαίο «καλάθι» και θα αποφασίζει μόνη της. Μαζί φεύγει το «κλείδωμα» κονδυλίων για φτωχές περιφέρειες και για τον δεύτερο πυλώνα της ΚΑΠ (LEADER, εξισωτική, νέοι αγρότες). Το Ευρωκοινοβούλιο μιλά για μετάβαση από «εδαφική» σε «εθνική τομεακή» πολιτική (Regione Campania/EP).

Για τους 482.000 αγρότες που πληρώνονται από τον ΟΠΕΚΕΠΕ (agrotypos.gr), αυτό σημαίνει ανταγωνισμό με την Αττική για τα ίδια χρήματα, χωρίς θεσμική προστασία. Το μισό αγροτικό εισόδημα εξαρτάται πια από εθνικές πολιτικές επιλογές, όχι από ευρωπαϊκές εγγυήσεις.

Όταν αντιπροσωπεύεις τα τρία τέταρτα των ευρωπαϊκών παρατυπιών, η αξιοπιστία γίνεται διαπραγματευτικό νόμισμα. Και αυτή έχει ήδη φύγει.