ΝΔ και ΠΑΣΟΚ χρωστούν 1,16 δισ. ευρώ σε τράπεζες

Τα οικονομικά των κομμάτων στην Ελλάδα δεν είναι εσωτερική τους υπόθεση: κάθε χρόνο υποχρεούνται να δημοσιεύουν ισολογισμό, τη λογιστική «φωτογραφία» του τι έχουν και τι χρωστούν. Οι φετινές φωτογραφίες της Νέας Δημοκρατίας και του ΠΑΣΟΚ δείχνουν δύο κόμματα που κυβέρνησαν τη χώρα επί δεκαετίες να χρωστούν αθροιστικά πάνω από 1,16 δισ. ευρώ, σχεδόν όλο σε τράπεζες. Πρόκειται για χρέος που αυτοτροφοδοτείται και δεν έχει ορατό σχέδιο αποπληρωμής, την ώρα που τα ελληνικά νοικοκυριά ξοδεύουν αποθεματικά για να αντέξουν την πίεση στα εισοδήματά τους (To Brief).

Τα νούμερα έχουν ως εξής. Η ΝΔ εμφανίζει για τη χρήση 2025 συνολικές υποχρεώσεις 602,14 εκατ. ευρώ, από 541,87 εκατ. έναν χρόνο πριν, δηλαδή αύξηση 60,27 εκατ. σε δώδεκα μήνες (AgonasKritis, Sportime). Από αυτά, 592,95 εκατ. ευρώ είναι βραχυπρόθεσμες τραπεζικές υποχρεώσεις.

Στο ΠΑΣΟΚ, ο πιο πρόσφατος καθαρά τεκμηριωμένος ισολογισμός αφορά τη χρήση 2024: 507,03 εκατ. ευρώ συνολικές υποχρεώσεις, από 450,27 εκατ., με 502,24 εκατ. σε τραπεζικά δάνεια (Protothema, Mononews). Σε δύο κόμματα, πάνω από ένα δισεκατομμύριο ευρώ χρέος, και σχεδόν όλο σε πιστωτικά ιδρύματα.

Χρέος που πληρώνει τους τόκους του χρέους

Το πιο αποκαλυπτικό στοιχείο δεν είναι το ύψος, αλλά η μηχανική. Το 2024 η ΝΔ είχε έσοδα 18,43 εκατ. ευρώ και έξοδα 71,17 εκατ., από τα οποία τα 59,08 εκατ. ευρώ ήταν τόκοι και έξοδα δανείων (Financial Report). Με απλά λόγια: το κόστος εξυπηρέτησης του δανείου ήταν τριπλάσιο από όλα τα ετήσια έσοδα του κόμματος μαζί. Την ίδια στιγμή που η κυβέρνηση κηρύσσει δημοσιονομική πειθαρχία στους πολίτες, το κυβερνών κόμμα πληρώνει σε τόκους τρεις φορές ό,τι εισπράττει.

Γι' αυτό και η διόγκωση δεν διαβάζεται ως νέος δανεισμός. Το χρέος φουσκώνει επειδή οι τόκοι που δεν εξυπηρετούνται προστίθενται πάνω σε ένα παλιό, μη βιώσιμο υπόλοιπο (Reporter). Η ίδια εικόνα ισχύει και για το ΠΑΣΟΚ, όπου η μάζα του χρέους παραμένει τραπεζική και αυξάνεται με τον ίδιο μηχανισμό (iEidiseis). Είναι χρέος που αυτοτροφοδοτείται.

Ποιος κρατά τα δάνεια, και τι σημαίνει

Το δημόσιο ίχνος για το ποιος έχει την έκθεση είναι αποσπασματικό. Η πιο συγκεκριμένη ονομαστική αναφορά αφορά την Τράπεζα Πειραιώς: παλαιότερη δημόσια τοποθέτηση στελέχους της ανέφερε 246 εκατ. ευρώ κομματικά δάνεια, περίπου 220 εκατ. κληρονομιά από την πρώην Αγροτική Τράπεζα, με 131,4 εκατ. στη ΝΔ και 108,1 εκατ. στο ΠΑΣΟΚ, ενώ η τράπεζα είχε προχωρήσει σε καταγγελία των συμβάσεων (Liberal). Τον Μάρτιο του 2026, βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ υποστήριξαν ότι τα δάνεια έχουν περιληφθεί σε τιτλοποιήσεις. Ωστόσο, δεν έχει δημοσιοποιηθεί ανεξάρτητη επιβεβαίωση με χαρτοφυλάκιο ή ημερομηνία μεταβίβασης (ΕφΣυν).

Εδώ ακριβώς σταματά η λογοδοσία. Το θεσμικό πλαίσιο (ο ν. 3023/2002 και η κοινοβουλευτική Επιτροπή Ελέγχου) ελέγχει αν το κόμμα δηλώνει και δημοσιεύει σωστά, όχι αν το χρέος του βγαίνει (Ν. 3023/2002, Επιτροπή Ελέγχου). Δεν υπάρχει μηχανισμός που να λέει «αν το χρέος δεν αποπληρώνεται, το κόμμα σταματά να λειτουργεί». Ένας ιδιώτης ή μια μικρή επιχείρηση με καταγγελμένο δάνειο περνά σε servicer, δηλαδή σε εταιρεία διαχείρισης απαιτήσεων, και δέχεται πίεση ανάκτησης. Τα δύο κόμματα συνεχίζουν να λειτουργούν πολιτικά με το δάνειο ανοιχτό (Το Ποντίκι).

Δεν υπάρχει δημόσια απόδειξη προνομιακής μεταχείρισης. Υπάρχει όμως κάτι που τα ίδια τα νούμερα δεν κρύβουν: δύο κόμματα που χρωστούν πάνω από ένα δισεκατομμύριο σε τράπεζες, χωρίς ορατό μονοπάτι αποπληρωμής, εξαρτώνται από την ανοχή των πιστωτών τους. Και οι πιστωτές είναι τράπεζες που τις εποπτεύει το κράτος το οποίο κυβερνούν, ή φιλοδοξούν να ξανακυβερνήσουν, τα δύο αυτά κόμματα.