Μολότοφ στα Τίρανα: Ο πρωθυπουργός Ράμα απέναντι στο ευρωπαϊκό μπλόκο για διαφθορά

Μολότοφ, δακρυγόνα και αντλίες νερού στο κέντρο των Τιράνων. Δεκάδες χιλιάδες στους δρόμους ζητούν την παραίτηση του Έντι Ράμα. Από την άλλη πλευρά του οδοφράγματος, ο ηγέτης της αντιπολίτευσης Σαλί Μπερίσα καλεί σε «εξέγερση κατά της διαφθοράς», φορώντας μάσκα δακρυγόνου και βραχιολάκι κατ' οίκον περιορισμού. Η τέταρτη μεγάλη διαδήλωση του 2026 αποτυπώνει ένα πολιτικό αδιέξοδο που μοιάζει με μαύρη κωμωδία. Αν δεν ήταν τόσο σοβαρές οι συνέπειές του.

Πώς διαλέγεις στρατόπεδο; Η κυβέρνηση Ράμα μπλόκαρε πριν δέκα μέρες με 82 κοινοβουλευτικές ψήφους τη σύλληψη της πρώην υπουργού Μπελίντα Μπαλούκου, που ερευνάται για διαφθορά €200 εκατ. σε δημόσια έργα (Politico/AlfaPress). Η «επαναστατημένη» αντιπολίτευση καθοδηγείται από τον Μπερίσα, ο οποίος βρίσκεται ο ίδιος υπό οικιακή κράτηση για παθητική δωροδοκία. Ο πρώτος κρύβει τους δικούς του πίσω από κοινοβουλευτική ασυλία. Ο δεύτερος κηρύσσει πόλεμο στη διαφθορά από το σαλόνι του.

Το μήνυμα από τις Βρυξέλλες ήρθε χωρίς διπλωματικά περιτυλίγματα. Πέντε μέρες πριν τη διαδήλωση, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ενέκρινε ενταξιακή πρόοδο για το Μαυροβούνιο, αλλά όχι για την Αλβανία. Το Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα κατέθεσε 26 τροποποιήσεις καταγγέλλοντας «αγορά ψήφων» και «χρήση δημόσιων πόρων από το κυβερνών κόμμα». Ανεξάρτητα ερευνητικά κέντρα ταξινομούν πλέον την Αλβανία ως «εκλογική αυτοκρατορία». Οι δηλώσεις «βαθιάς ανησυχίας» από Βερολίνο, Βιέννη και Χάγη δεν συνοδεύτηκαν από πάγωμα κονδυλίων ή αναστολή διαπραγματεύσεων. Αλλά το φρένο στην ένταξη είναι κάτι που ο Ράμα δεν μπορεί να αγνοήσει εύκολα.

Κανένας Αλβανός πρωθυπουργός δεν έχει παραιτηθεί ποτέ λόγω διαδηλώσεων. Ο Ράμα κρατά κοινοβουλευτική πλειοψηφία, οι εκλογές είναι προγραμματισμένες για το 2029, και στην πραγματικότητα λείπει κάθε προϋπόθεση αλλαγής: ούτε ρωγμές στο σύστημα ασφαλείας, ούτε κοινωνικό κίνημα ανεξάρτητο από τα κόμματα, ούτε αξιόπιστος εναλλακτικός ηγέτης.

Αυτοί που πραγματικά ψηφίζουν, το κάνουν με τα πόδια. Σε τέσσερα χρόνια, 180.000 Αλβανοί εγκατέλειψαν τη χώρα, 62% κάτω των 35. Ούτε ο Ράμα τους κράτησε, ούτε ο Μπερίσα τους εμπνέει να γυρίσουν.