Μητσοτάκης στους δήμους: 300 εκατ. ανακύκλωση, 240 χρέη

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έταξε χθες στους δήμους 300 εκατ. ευρώ για έργα ανακύκλωσης, 240 εκατ. για ληξιπρόθεσμα χρέη τους προς παρόχους ενέργειας και διπλασιασμό της ετήσιας κρατικής επιχορήγησης για τη συντήρηση των σχολείων, μιλώντας στο τριήμερο συνέδριο της ΚΕΔΕ στην Καλαμάτα (ομιλία του πρωθυπουργού). Η ένωση που εκπροσωπεί τους δήμους της χώρας παρουσίασε εκεί τη δική της μελέτη, που υπολογίζει τις ετήσιες ανάγκες τους σε 5,34 δισ. ευρώ και το κενό χρηματοδότησης σε 2,3–2,44 δισ. — και θέτει το ερώτημα που, όπως λένε οι δήμαρχοι, δεν λύνουν οι εξαγγελίες: ποιος πληρώνει τους λογαριασμούς της καθημερινής λειτουργίας.

Τι περιλαμβάνει το πακέτο

Στην ομιλία του το απόγευμα της Τετάρτης, ο πρωθυπουργός παρουσίασε «6+2 πρωτοβουλίες ρεαλισμού» και υπερασπίστηκε το έργο της κυβέρνησης: η ετήσια χρηματοδότηση των δήμων, είπε, αυξήθηκε από λιγότερο από 1,8 δισ. ευρώ το 2019 σε 3 δισ. φέτος (ομιλία του πρωθυπουργού). Τα 300 εκατ. θα έρθουν από τον κρατικό οργανισμό ανακύκλωσης ΕΟΑΝ και θα πιστωθούν «αμέσως» στους δήμους, που θα επιλέξουν οι ίδιοι τα έργα· τα 240 εκατ. θα διατεθούν μέσα στον Νοέμβριο για παλιές οφειλές ρεύματος (ομιλία, News247).

Στο πακέτο περιλαμβάνονται και η προαιρετική αύξηση του τέλους παρεπιδημούντων από 0,75% σε 1%, τα 200 εκατ. ευρώ τον χρόνο για τέσσερα χρόνια για δρόμους εντός των δήμων, με ειδικό τέλος που θα ενεργοποιηθεί αφού ομαλοποιηθεί η αγορά καυσίμων, και 50 εκατ. για μπαταρίες αξιοποίησης τοπικών ανανεώσιμων πηγών ενέργειας (Lifo, Ημερησία). Χωριστά, επικαλέστηκε 400 εκατ. σε τέσσερα χρόνια από το πρόγραμμα «Μαριέττα Γιαννάκου» για επισκευές σχεδόν 2.000 σχολείων (Lifo). Για ειδικό τιμολόγιο ρεύματος είπε ότι θα αρχίσουν συζητήσεις με τη ΔΕΗ, χωρίς να μπορεί να το ανακοινώσει ακόμη, ενώ υποσχέθηκε ρύθμιση έως 60 εκατ. για τα χρέη που θα απομείνουν προς τη ΔΕΗ (EnergyGame).

Η μελέτη της ΚΕΔΕ και το κενό

Ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ, Λάζαρος Κυρίζογλου, είχε ανοίξει το συνέδριο το πρωί με τη φράση «δεν θέλουμε να είμαστε μηδενιστές», ξεκαθαρίζοντας ότι τα κονδύλια έργων δεν πληρώνουν ρεύμα, νερό, καύσιμα, μισθοδοσία και προσωπικό στην καθαριότητα και στις κοινωνικές υπηρεσίες (ανακοίνωση ΚΕΔΕ). Στην πλήρη ομιλία του, που στηρίχτηκε σε μελέτη της ΚΕΔΕ και της ΕΕΤΑΑ με υπηρεσιακά στελέχη του υπουργείου Εσωτερικών, υπολόγισε το κόστος άσκησης των δημοτικών αρμοδιοτήτων σε 5,34 δισ. ευρώ για το 2025, το συνέκρινε με Κεντρικούς Αυτοτελείς Πόρους (ΚΑΠ) 2,9 δισ. για το 2026 και κατέληξε σε κενό 2,44 δισ. ευρώ (PDF της ομιλίας). Η γραπτή ανακοίνωση της ΚΕΔΕ χρησιμοποιεί όμως ΚΑΠ 3,04 δισ. και γράφει κενό 2,3 δισ.· τη διαφορά των 140 εκατ. το κείμενό της δεν την εξηγεί (ανακοίνωση ΚΕΔΕ). Παρουσιάσεις της μελέτης στα μέσα χωρίζουν το κενό σε περίπου 1,3 δισ. τρεχουσών αναγκών και 1,2 δισ. συντήρησης υποδομών (Το Βήμα).

Το αίτημα του Κυρίζογλου είναι μόνιμο: να αυξηθούν τα τακτικά κρατικά χρήματα ώστε μέσα σε πέντε χρόνια να αποδίδεται στην Αυτοδιοίκηση το 7% των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού, με τριετές πρόγραμμα προσλήψεων και κάλυψη των μισθολογικών βαρών που αποφάσισε το κράτος. Αν δεν υπάρξουν συγκεκριμένες απαντήσεις, προανήγγειλε κινητοποιήσεις, ακόμη και συγκέντρωση στη Βουλή (ΚΕΔΕ).

Στο συνέδριο, ο δήμαρχος Αθηναίων Χάρης Δούκας αμφισβήτησε την τακτική της ηγεσίας της ΚΕΔΕ και ζήτησε κινητοποιήσεις αντί για επαναλαμβανόμενα ψηφίσματα (Libre). Μετά την ομιλία του πρωθυπουργού, σχολιάζοντας τις συστάσεις του για απευθείας αναθέσεις και έκτακτες προσλήψεις, είπε ότι τα αιτήματα των δήμων παραπέμφθηκαν στο πότε «ηρεμήσουν οι αγορές» και κατέληξε με το «Καλή μας τύχη» (Εφημερίδα των Συντακτών, Dnews). Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ Νίκος Ανδρουλάκης κατέθεσε πέντε δεσμεύσεις, από την πλήρη απόδοση των θεσμοθετημένων πόρων έως σταθερή χρηματοδότηση των κοινωνικών δομών, συνδέοντάς τες με αλλαγή πορείας μετά τις εκλογές (ΠΑΣΟΚ, Το Βήμα).

Το πρώτο τεστ έχει ημερομηνία: τα 240 εκατ. έχουν υποσχεθεί ότι θα φτάσουν στους δήμους μέσα στον Νοέμβριο. Το δεύτερο είναι ο προϋπολογισμός του 2027, εκεί που θα κριθεί αν τα τακτικά χρήματα αυξάνονται — ή αν, όπως προειδοποίησε ο Κυρίζογλου, οι δήμαρχοι βγουν από τα συνέδρια στους δρόμους.