Το λάθος στη Γουχάν που κόστισε 1 δισ. σε Nestlé και Danone

Η πρόσφατη ανάκληση βρεφικών γαλάτων από τον ΕΟΦ (Proson.gr) δεν είναι απλώς ένα μεμονωμένο υγειονομικό περιστατικό. Είναι η βίαιη υπενθύμιση ότι η ασφάλεια στο ελληνικό σπίτι εξαρτάται από μια παγκόσμια αλυσίδα εφοδιασμού που έχει θυσιάσει την ανθεκτικότητα στο βωμό του κέρδους.

Πίσω από τα κουτιά της Nestlé και της Danone που αποσύρονται από τα ράφια σε 60 χώρες, κρύβεται μια κλασική ιστορία γεωπολιτικής οικονομίας. Η πηγή του κακού εντοπίστηκε στην Κίνα: η εταιρεία Cabio Biotech στη Γουχάν, η οποία προμήθευε τους δυτικούς κολοσσούς με έλαιο ARA – ένα πρόσθετο που χρησιμοποιείται κυρίως για να δικαιολογήσει την «premium» τιμή των προϊόντων (Epoch Times).

Η πραγματικότητα είναι σκληρή: Οι ευρωπαϊκές πολυεθνικές, στην προσπάθειά τους να μειώσουν το κόστος, δημιούργησαν μια δομική εξάρτηση από έναν μοναδικό κινεζικό προμηθευτή. Όταν η Cabio απέτυχε στον ποιοτικό έλεγχο, το σύστημα κατέρρευσε παγκοσμίως.

Για την Ελλάδα, τα συμπεράσματα είναι δύο και αντικρουόμενα:

1. Οι θεσμοί λειτούργησαν: Η χώρα μας γλίτωσε τα χειρότερα χάρη στα αντανακλαστικά του ευρωπαϊκού μηχανισμού (RASFF). Η πληροφορία ταξίδεψε από τα εργαστήρια στην Ιταλία και τη Γαλλία μέχρι την Αθήνα, επιτρέποντας προληπτικές ανακλήσεις πριν καταγραφούν θύματα εντός συνόρων.
2. Η εξάρτηση είναι απόλυτη: Ως χώρα που δεν διαθέτει εγχώρια βιομηχανία παραγωγής βρεφικού γάλακτος, η Ελλάδα είναι καθαρός εισαγωγέας ασφάλειας – ή ανασφάλειας. Δεν ελέγχουμε την ποιότητα στην πηγή, παρά μόνο στο ράφι.

Το σκάνδαλο αποκαλύπτει επίσης τον κυνισμό των αγορών. Η Nestlé γνώριζε για την τοξίνη δέκα μέρες πριν προβεί σε δημόσια ανάκληση (Le Monde), ενώ προϊόντα της Lactalis κυκλοφορούσαν με πρόβλημα επί έναν χρόνο. Το οικονομικό κόστος για τις εταιρείες θα ξεπεράσει το $1 δισ., αλλά το κόστος εμπιστοσύνης είναι ανυπολόγιστο.

Η επόμενη μέρα φέρνει αυστηρότερα όρια από την ΕΕ για την τοξίνη cereulide (Straits Times). Αυτό σημαίνει μεγαλύτερη ασφάλεια, αλλά και υψηλότερο κόστος παραγωγής και ελέγχων. Σε μια οικονομία όπως η ελληνική, αυτό το κόστος θα μετακυλιστεί αναπόφευκτα στην τιμή του προϊόντος. Η ασφάλεια των βρεφών είναι αδιαπραγμάτευτη, αλλά πλέον γίνεται σαφές ότι στην παγκοσμιοποιημένη σκακιέρα, τίποτα δεν είναι δωρεάν.