Ιστορικό χαμηλό στην ανεργία και οικονομικές ελαφρύνσεις στην Ελλάδα

Μπορεί να ακούγεται σαν οικονομικό θαύμα, αλλά είναι μια σκληρή αριθμητική πραγματικότητα. Η ανεργία έπεσε στο ιστορικό χαμηλό του 8,2% τον Νοέμβριο του 2025 (ELSTAT/YCharts), η κυβέρνηση ανακοινώνει φοροελαφρύνσεις €1,5 δισ. για τη διετία 2026-2027, και όμως, η αγοραστική δύναμη των μισθωτών παραμένει καθηλωμένη.

Η αντίφαση είναι προφανής: Αν η οικονομία «τρέχει», γιατί οι πολίτες δεν νιώθουν πλουσιότεροι; Η απάντηση κρύβεται στην ποιότητα των θέσεων εργασίας και στη στόχευση των φοροελαφρύνσεων.

Η «Μισή» Αλήθεια της Ανεργίας

Η πτώση της ανεργίας στα επίπεδα του 2008 είναι τεχνικά αληθινή, αλλά ποιοτικά παραπλανητική. Οι 650.000 νέες θέσεις που δημιουργήθηκαν από το 2020 αφορούν κυρίως τον τουρισμό και τις υπηρεσίες χαμηλής εξειδίκευσης. Το αποτέλεσμα; Οι πραγματικοί μισθοί (αφού αφαιρέσουμε τον πληθωρισμό) έχουν μειωθεί δραματικά σε σχέση με την Ευρώπη, πέφτοντας στο 59,1% του μέσου όρου της ΕΕ το 2024, από 91,8% που ήταν το 2009 (Tovima).

Επιπλέον, το ποσοστό συμμετοχής στο εργατικό δυναμικό παραμένει στο απελπιστικά χαμηλό 53%, σχεδόν 30 μονάδες κάτω από τον μέσο όρο του OECD. Πρακτικά, σχεδόν οι μισοί Έλληνες σε παραγωγική ηλικία ούτε εργάζονται ούτε ψάχνουν δουλειά, ενώ το brain drain στερεί από τη χώρα τους επιστήμονες που θα μπορούσαν να αλλάξουν το παραγωγικό μοντέλο (Yotru).

Το Κόλπο της «Αμυντικής Ρήτρας» και ο Δημοσιονομικός Χώρος

Πού βρήκε όμως η κυβέρνηση τα χρήματα για τις νέες παροχές; Πέρα από την υπερπόδοση των εσόδων (λόγω ακρίβειας και ψηφιακών ελέγχων), το οικονομικό επιτελείο αξιοποιεί την ευρωπαϊκή «αμυντική ρήτρα».

Αυτή η τεχνική λεπτομέρεια επιτρέπει στην Αθήνα να εξαιρέσει αμυντικές δαπάνες ύψους 0,3% του ΑΕΠ (περίπου €750 εκατ.) από τον υπολογισμό του ελλείμματος. Έτσι, απελευθερώνεται «χώρος» για άλλες δαπάνες χωρίς να παραβιαστούν οι αυστηροί κανόνες της ΕΕ. Είναι μια λογιστική ανάσα που μετατρέπεται σε προεκλογικό καύσιμο.

Ποιοι Κερδίζουν από τις Φοροελαφρύνσεις;

Το πακέτο του €1,5 δισ. που έρχεται για το 2026-2027 έχει σαφή ταξική υπογραφή. Η μείωση του φόρου στα ενοίκια (από 35% σε 25%) και οι αλλαγές στη φορολογική κλίμακα ευνοούν κυρίως τα μεσαία και ανώτερα εισοδήματα (€30.000-€50.000) και τους ιδιοκτήτες ακινήτων.

Αντίθετα, το φτωχότερο 40% του πληθυσμού, που ξοδεύει το εισόδημά του στο σούπερ μάρκετ και δεν έχει εισοδήματα από ενοίκια, μένει πρακτικά εκτός νυμφώνος (IMF).

Με τις εκλογές να απέχουν το πολύ 14 μήνες, η στρατηγική είναι σαφής: ενίσχυση της εκλογικής βάσης της μεσαίας τάξης, ενώ η «δημοσιονομική υπευθυνότητα» εξασφαλίζεται μέσω λογιστικών εξαιρέσεων και όχι δομικών αλλαγών. Το ερώτημα που μένει είναι αν αυτή η ανάπτυξη των αριθμών θα φτάσει ποτέ στην τσέπη του μισθωτού που βλέπει τον μισθό του να εξαϋλώνεται πριν βγει ο μήνας.