ΗΠΑ: Κρίσιμη έλλειψη πυραύλων μετά τον πόλεμο με το Ιράν

Ο Αμερικανός υπουργός Άμυνας Pete Hegseth παραδέχθηκε δημόσια αυτό που το Πεντάγωνο προσπαθούσε να αποφύγει. Η αναπλήρωση κρίσιμων πυραύλων μετά τον πόλεμο με το Ιράν θα πάρει «months and years», μήνες και χρόνια, «ανάλογα με το σύστημα» (CBS). Η φράση ακούγεται τεχνική. Στην πράξη περιγράφει έναν στρατηγικό λογαριασμό που αγγίζει άμεσα την Ευρώπη, το ΝΑΤΟ και την ασφάλεια στην οποία στηρίζεται και η Ελλάδα.

Το μέγεθος του προβλήματος φαίνεται από ένα μόνο σύστημα. Το THAAD είναι η ανώτερη βαθμίδα της αμερικανικής αντιβαλλιστικής άμυνας, ο αναχαιτιστής που χτυπά εχθρικούς πυραύλους ψηλά, έξω από την ατμόσφαιρα. Στον πόλεμο κατά του Ιράν οι ΗΠΑ έκαψαν, κατά εκτιμήσεις, 190-290 τέτοιους αναχαιτιστές, από προπολεμικό απόθεμα γύρω στους 360-452 (CSIS, AP).

Και εδώ ξεκινά η δυσκολία. Η μοναδική γραμμή παραγωγής THAAD βγάζει περίπου 96 τον χρόνο (Breaking Defense). Η κατανάλωση λίγων εβδομάδων ισοδυναμεί δηλαδή με σχεδόν τρία χρόνια εργοστασιακής δουλειάς.

Τρία αποθέματα, τρία μέτωπα

Το THAAD δεν είναι μόνο του. Το απόθεμα Patriot, της χερσαίας αεράμυνας που προστατεύει βάσεις και πόλεις, έχει μειωθεί κατά περίπου 65%, με τις εκτιμήσεις να αφήνουν 759-827 αναχαιτιστές από περίπου 2.330 πριν τον πόλεμο (ABC News, The Hill). Οι ΗΠΑ εκτόξευσαν επίσης πάνω από 850 πυραύλους Tomahawk, τους πυραύλους κρουζ που πετούν χαμηλά για να χτυπήσουν στόχους εδάφους, από απόθεμα κοντά στις 3.000. Τα τακτικά βαλλιστικά ATACMS και τα νεότερα Precision Strike Missile σχεδόν μηδενίστηκαν (Reuters/Yahoo).

Το ζήτημα γίνεται σοβαρότερο όταν δει κανείς πού αλλού χρειάζονται αυτά τα ίδια βλήματα. Το Patriot, το THAAD και οι ναυτικοί πύραυλοι Standard SM-3 και SM-6 στηρίζουν ταυτόχρονα τρία θέατρα. Την άμυνα στη Μέση Ανατολή. Την ανατολική πτέρυγα του ΝΑΤΟ απέναντι στη Ρωσία. Και τα αμερικανικά σχέδια για την Ταϊβάν και το Γκουάμ. Κάθε πύραυλος που καίγεται στον έναν χάρτη λείπει από τους άλλους δύο.

Δεν είναι θεωρία. Οι ΗΠΑ ήδη μετέφεραν αναχαιτιστές THAAD από τη Νότια Κορέα προς τη Μέση Ανατολή (Arms Control Association). Η Ιαπωνία εξήγαγε δικά της Patriot για να αναπληρώσει αμερικανικά αποθέματα (Japan Times). Και περίπου 20.000 αντι-drone πύραυλοι που προορίζονταν για την Ουκρανία εκτράπηκαν στο αμερικανικό στρατηγείο για τη Μέση Ανατολή.

Γιατί, όμως, το χρήμα δεν λύνει το πρόβλημα άμεσα; Επειδή το στενό σημείο δεν είναι το ταμείο αλλά η βιομηχανία. Η Lockheed Martin ανεβάζει την παραγωγή Patriot από περίπου 600 σε στόχο 2.000 τον χρόνο, αλλά με ορίζοντα το τέλος του 2030 (Lockheed Martin). Οι παραγγελίες Standard Missiles θέλουν 36 έως 39 μήνες από την έγκριση των κονδυλίων μέχρι να αρχίσουν οι παραδόσεις (CSIS). Αυτά που σπανίζουν είναι οι κινητήρες στερεού καυσίμου, οι κεφαλές αναζήτησης στόχου και οι σπάνιες γαίες, όχι τα δολάρια.

Πού ακουμπάει την Ελλάδα

Ο δίαυλος για την Αθήνα δεν είναι υποθετικός. Στις 19 Μαρτίου 2026 ελληνική συστοιχία Patriot στη Σαουδική Αραβία κατέρριψε δύο βαλλιστικούς πυραύλους, σε μια αποστολή που ο Κυριάκος Μητσοτάκης περιέγραψε ως αυστηρά αμυντική (Janes). Η ίδια σπανιότητα που πιέζει τις ΗΠΑ μετατρέπεται σε πίεση προς τους Ευρωπαίους να σηκώσουν μεγαλύτερο μερίδιο. Η Ελλάδα δηλώνει ήδη δαπάνες άνω του 3,5% του ΑΕΠ, «εκεί όπου άλλες χώρες ελπίζουν να φτάσουν ως το 2035» (Prime Minister). Και η ευρωπαϊκή παραγωγή δεν καλύπτει άμεσα το κενό. Το γαλλοϊταλικό σύστημα αεράμυνας SAMP/T και οι γερμανικές γραμμές Patriot ξεκινούν παραδόσεις από το 2027 (DW).

Ας είμαστε ακριβείς. Δεν πρόκειται για κατάρρευση της αμερικανικής αποτροπής. Τα απόρρητα όρια επάρκειας δεν έχουν παραβιαστεί δημόσια, και για επιθέσεις εδάφους οι ΗΠΑ μπορούν να στραφούν σε φθηνότερα όπλα (Air & Space Forces Magazine). Για την αντιβαλλιστική άμυνα, όμως, δεν υπάρχει υποκατάστατο του Patriot και του THAAD.

Το συμπέρασμα είναι στεγνό. Η Ουάσιγκτον διατηρεί την ισχύ της, αλλά την ασκεί πλέον με πεπερασμένη γεμιστήρα. Κάθε νέα κρίση δεν είναι πια απλή απόφαση ανάπτυξης δυνάμεων. Είναι επιλογή προτεραιότητας: ποιο μέτωπο θα οπλιστεί και ποιο θα περιμένει τη γραμμή παραγωγής.