Γεωτρήσεις στο Ιόνιο το 2027: Ψάχνοντας αέριο που η Ευρώπη σταδιακά καταργεί

Η κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι η ερευνητική γεώτρηση Asopos-1 στο Ιόνιο θα ξεκινήσει αρχές 2027 (Zougla). Η τελευταία φορά που η Ελλάδα έκανε ερευνητική γεώτρηση στο Ιόνιο ήταν το 1981, στο Κατάκολο. Πέρασαν 45 χρόνια.

Η κοινοπραξία ExxonMobil (60%), Energean (30%) και HelleniQ Energy (10%) θα τρυπήσει στα 850 μέτρα βάθος νερού, 55 χιλιόμετρα δυτικά της Κέρκυρας, σε αυτό που χαρακτηρίζεται ως «η μεγαλύτερη ανεξερεύνητη υπεράκτια δομή στη Μεσόγειο» (Protothema). Η πιθανότητα εμπορικής ανακάλυψης είναι 15-18% (Protothema).

Κι ακόμα αν η γεώτρηση πετύχει, η Ελλάδα δεν διαθέτει ούτε πλατφόρμα, ούτε αγωγό, ούτε μονάδα επεξεργασίας. Η Κύπρος ανακάλυψε το κοίτασμα Αφροδίτη το 2011. Δεκαπέντε χρόνια μετά, δεν έχει καν αποφασίσει αν θα δεσμεύσει τα κεφάλαια για να το εξορύξει. Πληρώνει €350 εκατ. τον χρόνο για ενεργειακή υποδομή που μένει ανενεργή (Cyprus Mail). Το ισραηλινό Leviathan, με υπάρχουσα υποδομή, χρειάστηκε δέκα χρόνια από ανακάλυψη σε παραγωγή. Για τον Ασωπό, χωρίς τίποτα στη θέση του, το ρεαλιστικό χρονοδιάγραμμα φτάνει στο 2040.

Αέριο για μια Ευρώπη που δεν θα το θέλει

Η ΕΕ παρήγαγε για πρώτη φορά το 2025 περισσότερη ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές παρά από ορυκτά καύσιμα (Vattenfall). Οι ευρωπαϊκοί στόχοι προβλέπουν μείωση εκπομπών 55% ως το 2030 και κλιματική ουδετερότητα ως το 2050. Νέο αέριο που φτάνει στην αγορά το 2040 θα βρει ζήτηση σε πτώση, μακροχρόνια συμβόλαια ήδη κλεισμένα με Κατάρ και Αυστραλία, και ρυθμιστικό πλαίσιο που τιμωρεί τα ορυκτά καύσιμα.

Η κυβέρνηση μιλά για ενεργειακή αυτάρκεια. Η Ελλάδα όμως δεν είναι μέλος του EITI (Πρωτοβουλία Διαφάνειας Εξορυκτικών Βιομηχανιών, EITI), η Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων δεν έχει ολοκληρωθεί, και η δημόσια διαβούλευση με τις κοινότητες του Ιονίου δεν έχει καν ξεκινήσει. Η περιοχή βρίσκεται σε σεισμική ζώνη υψηλής επικινδυνότητας, κάτι που δεν εμφανίζεται πουθενά στον δημόσιο σχεδιασμό. Παράλληλα, ο κύριος μέτοχος της HelleniQ Energy, η οικογένεια Λάτση με 40%, κερδίζει μερίδιο σε κάθε σύμβαση χωρίς ανταγωνιστική πίεση (To Brief).

Η γεώτρηση του 2027 θα διαρκέσει 60-70 μέρες. Η απάντηση στο αν υπάρχει αέριο θα έρθει γρήγορα. Η απάντηση στο αν αξίζει να εξαχθεί θα πάρει δεκαετία, σε μια Ευρώπη που μέχρι τότε μπορεί να μην το χρειάζεται.