Εύθραυστη εκεχειρία στον Λίβανο: Θάνατος Γάλλου κυανόκρανου και εντάσεις στη 'Κίτρινη Γραμμή'

Μία ημέρα μετά την έναρξη της δεκαήμερης εκεχειρίας Ισραήλ-Λιβάνου, ο ισραηλινός στρατός ανακοίνωσε «Κίτρινη Γραμμή» ασφαλείας σε βάθος 10 χιλιομέτρων εντός λιβανέζικου εδάφους, απαγορεύοντας στους κατοίκους 55 χωριών να επιστρέψουν στα σπίτια τους (Straits Times). Την ίδια ώρα, ο Γάλλος λοχίας Florian Montorio έπεφτε νεκρός σε ενέδρα κατά τη διάρκεια περιπολίας της UNIFIL στο Ghandouriyeh (To Brief). Και την επόμενη εβδομάδα, στις 24 Απριλίου, ο Εμανουέλ Μακρόν φτάνει στην Αθήνα με τον Λίβανο επιδεικτικά εκτός ατζέντας (Protothema).

Εκεχειρία ως βιτρίνα

Η «Κίτρινη Γραμμή» εκτείνεται 120 χιλιόμετρα, από τα υψώματα του Σεμπάα στα ανατολικά ως τη Νακούρα στα δυτικά. Μονομερής οριοθέτηση, κανένα χρονικό όριο, «δικαίωμα αυτοάμυνας ανά πάσα στιγμή» (Middle East Eye). Ο υπουργός Οικονομικών Σμότριτς είχε δηλώσει ανοιχτά στις 24 Μαρτίου: «Ο Λιτάνι πρέπει να είναι το νέο μας σύνορο» (Times of Israel). Ο Νετανιάχου αποφεύγει αυτή τη γλώσσα, αλλά η πράξη μιλάει από μόνη της: κατεδαφίσεις κτιρίων συνεχίζονται εν μέσω εκεχειρίας σε Χιάμ, Μπιντ Τζεμπέιλ και Σαμάα (Asharq Al-Awsat). Η Human Rights Watch έχει χαρακτηρίσει αυτή την πολιτική «εγκλήματα πολέμου» (HRW).

Η εκεχειρία, με άλλα λόγια, λειτουργεί ως κάλυψη: η Ουάσιγκτον παρουσιάζει διπλωματική επιτυχία, το Ισραήλ καθαρίζει μόνιμα το έδαφος μέχρι τον Λιτάνι. Ο Μακρόν κατηγόρησε ανοιχτά τη Χεζμπολάχ για τον θάνατο Montorio, αλλά δεν κάλεσε τον Ισραηλινό πρεσβευτή για τα πλήγματα κατά UNIFIL. Η εξήγηση βρίσκεται στη θέση που έχει περιέλθει η Γαλλία: ο Ισραηλινός πρέσβης στις ΗΠΑ δήλωσε ότι «θέλουμε τους Γάλλους όσο πιο μακριά γίνεται» (Brussels Signal).

Από τη Βηρυτό στην Αθήνα

Με την ιστορική γαλλική επιρροή στον Λίβανο να καταρρέει υπό ισραηλινά πυρά και ρητό αποκλεισμό από τις διαπραγματεύσεις, η Γαλλία αναζητά νέο στρατηγικό βάθος στη Μεσόγειο. Αυτό εξηγεί γιατί η ατζέντα Μακρόν στην Αθήνα είναι αμιγώς στρατιωτική: υποβρύχια Barracuda, φρεγάτα Kimon, πυρηνική ομπρέλα (Parapolitika). Η UNIFIL λήγει στις 31 Δεκεμβρίου 2026 χωρίς προοπτική ανανέωσης. Η Γαλλία χάνει τον Λίβανο και ψάχνει πάτημα αλλού.

Η Αθήνα δεν έχει εκδώσει δήλωση για τον θάνατο Montorio. Ούτε για την «Κίτρινη Γραμμή». Διατηρεί έναν στρατιώτη στη UNIFIL (NewsIT). Παρέχει τη Σούδα στις ΗΠΑ, αγοράζει γαλλικά όπλα, αλλά επιλέγει να μην βλέπει ούτε τη de facto προσάρτηση λιβανέζικου εδάφους, ούτε τον νεκρό στρατιώτη της χώρας που υπέγραψε μαζί της ρήτρα αμοιβαίας άμυνας. Η εκεχειρία λήγει στις 27 Απριλίου. Η «Κίτρινη Γραμμή» δεν αναφέρεται πουθενά στο κείμενό της. Το ερώτημα είναι πόσο μπορεί να διαρκέσει μια στρατηγική που βασίζεται στο να μην κοιτάς.