Εσωτερική κρίση στο Ιράν: Εκτελέσεις στελεχών και η διαδοχή του Χαμενεΐ

Για χρόνια, ισραηλινοί πράκτορες παρακολουθούσαν κρυπτογραφημένα feeds από τις κάμερες κυκλοφορίας της Τεχεράνης (EADaily). Τα αυτοκίνητα των στρατηγών, οι διαδρομές τους, οι συνήθειές τους. Ενώ η επιχείρηση «Epic Fury» βύθιζε τον ιρανικό στόλο και συρρίκνωνε τις πυραυλικές δυνατότητες της Τεχεράνης κατά 86%, η πραγματική κατάρρευση συνέβαινε στο εσωτερικό του καθεστώτος. Η λεπτομέρεια με τις κάμερες εξηγεί πώς το Ισραήλ χτύπησε με χειρουργική ακρίβεια το συγκρότημα του Χαμενεΐ — αλλά αποκαλύπτει και κάτι βαθύτερο: οι Φρουροί της Επανάστασης δεν ξέρουν πλέον ποιον να εμπιστευτούν.

Η υπόθεση του στρατηγού Ισμαήλ Καανί είναι η ενσάρκωση αυτής της παράνοιας. Ο διοικητής της Δύναμης Quds επέζησε «θαυματουργικά» τρεις φορές: στο καταφύγιο του Νασράλα τον Σεπτέμβριο του 2024, στο αρχηγείο των Φρουρών τον Ιούνιο του 2025, στο συγκρότημα Χαμενεΐ τον Φεβρουάριο (247ureports). Τρεις στόχοι, τρεις καταστροφές, ένας επιζών. Αραβικά μέσα αναφέρουν ότι εκτελέστηκε ως πράκτορας της Μοσάντ. Η ίδια η Μοσάντ το διέψευσε (EADaily). Ανεξάρτητα από το αν οι κατηγορίες ευσταθούν, η καχυποψία έχει ήδη πυροδοτήσει μαζικές εκκαθαρίσεις στα ιρανικά σώματα ασφαλείας.

Ο γιος στο θρόνο, οι στρατηγοί στο τιμόνι

Σε αυτό το κλίμα αμοιβαίας καχυποψίας, η Συνέλευση Εμπειρογνωμόνων ψήφισε μέσω βιντεοδιάσκεψης, υπό βομβαρδισμούς, τον Μοτζτάμπα Χαμενεΐ ως νέο Ανώτατο Ηγέτη (Times of Israel). Η ειρωνεία είναι δομική: ένα καθεστώς που γεννήθηκε γκρεμίζοντας μια δυναστεία μόλις εγκαθίδρυσε τη δική του. Ο ίδιος ο πατέρας του είχε δηλώσει το 2023 ότι «η κληρονομική εξουσία δεν είναι ισλαμική» (Iran International).

Ο Μοτζτάμπα δεν κατέχει τον κληρικό βαθμό που απαιτεί η σιιτική παράδοση. Αυτό που κατέχει είναι η εμπιστοσύνη της IRGC (Φρουρών της Επανάστασης). Η «εκλογή» του ολοκληρώνει μια μετάβαση που ήταν σε εξέλιξη: η θεοκρατία γίνεται στρατιωτική δικτατορία με θρησκευτική πρόσοψη (To Brief).

Η έλλειψη θεολογικής νομιμοποίησης του Μοτζτάμπα απελευθερώνει τη Χεζμπολάχ και τους Χούθι από το ιδεολογικό τους καθήκον υπακοής. Τα δίκτυα αυτά δέχονταν εντολές βάσει του δόγματος velayat-e faqih (η κηδεμονία του θεολόγου — η αρχή ότι ο Ανώτατος Ηγέτης μιλά εξ ονόματος του Θεού). Ένας ηγέτης χωρίς θεολογική αυθεντία μετατρέπει αυτή την υποχρέωση σε επιλογή (Hudson Institute). Ήδη αυτά τα δίκτυα λειτουργούν αυτόνομα, σε λειτουργία επιβίωσης, χωρίς κεντρικό συντονισμό (To Brief). Όταν ένοπλες ομάδες με βαλλιστικούς πυραύλους δρουν χωρίς κεντρικό έλεγχο, η Δύση χάνει κάτι κρίσιμο: τη δυνατότητα να απευθυνθεί σε κάποιον στην Τεχεράνη που μπορεί να σταματήσει ένα χτύπημα.